Ֆրից Հաբեր

Picto Info sciences exactes.png
Ֆրից Հաբեր
Fritz Haber
Fritz Haber.png
Ծնվել էդեկտեմբերի 9, 1868()[5][1][2][3] (65 տարեկանում)
Բազել, Շվեյցարիա[5]
բնական մահով
ԳերեզմանԱմ Հյորնլի
ՔաղաքացիությունFlag of the German Empire.svg Գերմանական կայսրություն
Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg Վայմարյան Հանրապետություն
Դավանանքլյութերականություն
Մասնագիտությունքիմիկոս, ֆիզիկոս, ճարտարագետ, գիտնական և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ)Կարլսրուեի տեխնոլոգիական ինստիտուտ, Հումբոլդտի համալսարան և Ցյուրիխի տեխնիկական բարձրագույն դպրոց
Գործունեության ոլորտֆիզիկական քիմիա
ԱնդամակցությունԼեոպոլդինա, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա[6], ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա և Բավարիական գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատերՑյուրիխի տեխնիկական բարձրագույն դպրոց, Բեռլինի տեխնիկական համալսարան, Հայդելբերգի համալսարան և Հումբոլդտի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1]
Գիտական ղեկավարՌոբերտ Բունզեն
ՊարգևներՔիմիայի Նոբելյան մրցանակ[7][8] Harnack medal Վիլհելմ Էկսների մեդալ Ռումֆորդի մեդալ Ազգային գյուտարարների փառքի սրահ Robert Wilhelm Bunsen Medal և Liebig Medal
Ամուսին(ներ)Կլարա Իմերվահր
Երեխա(ներ)Հերման Հաբեր
Fritz Haber Վիքիպահեստում

Ֆրից Հաբեր (գերմ.՝ Fritz Haber, դեկտեմբերի 9, 1868, Բրեսլաու, Գերմանիա-հունվարի 29, 1934, Բազել, Շվեյցարիա), գերմանացի քիմիկոս-անօրգանիկ,Կարլսրուեի պոլիտեխնիկ ինստիտուտի պրոֆեսոր (1898-1911)։

1904 թվականից ուսումնասիրել է բարձր ջերմաստիճանների և ճնշումների պայմաններում ազոտից ն ջրածնից ամոնիակի առաջացման ռեակցիայի հավասարակշռությունը։ 1908 թվականին կիսագործարանային սարքավորմամբ Հաբերը առաջինն է ստացել հեղուկ ամոնիակ, իսկ 1913 թվականին նրա ղեկավարությամբ կազմակերպվել է մթնոլորտային ազոտի ֆիքսացման գործարան (Նոբելյան մրցանակ, 1918)։ 1911 թվականից ղեկավարել է Բեռլին-Գալեմի ֆիզիկական քիմիայի և էլեկտրաքիմիայի ինստիտուտը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Հաբերը Գերմանիայի ռազմաքիմիական արդյունաբերության, մասնավորապես թունավոր նյութերի մշակման կազմակերպիչներից էր։ Ֆաշիստների իշխանության հաստատումից հետո՝ 1933 թվականի գարնանը, Հաբերը հեռացել է Գերմանիայից։

  • Ծանոթագրություններ
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 6, էջ 39 CC-BY-SA-icon-80x15.png
Other Languages
العربية: فريتز هابر
asturianu: Fritz Haber
azərbaycanca: Fris Haber
تۆرکجه: فریتس هابر
беларуская: Фрыц Габер
български: Фриц Хабер
brezhoneg: Fritz Haber
català: Fritz Haber
čeština: Fritz Haber
Cymraeg: Fritz Haber
Deutsch: Fritz Haber
Ελληνικά: Φριτς Χάμπερ
English: Fritz Haber
Esperanto: Fritz Haber
español: Fritz Haber
euskara: Fritz Haber
français: Fritz Haber
Gaeilge: Fritz Haber
Gàidhlig: Fritz Haber
galego: Fritz Haber
עברית: פריץ הבר
hrvatski: Fritz Haber
magyar: Fritz Haber
Bahasa Indonesia: Fritz Haber
íslenska: Fritz Haber
italiano: Fritz Haber
Basa Jawa: Fritz Haber
한국어: 프리츠 하버
latviešu: Fricis Hābers
Malagasy: Fritz Haber
монгол: Фриц Хабер
Bahasa Melayu: Fritz Haber
Nederlands: Fritz Haber
norsk nynorsk: Fritz Haber
occitan: Fritz Haber
polski: Fritz Haber
پنجابی: فرتز ہابر
português: Fritz Haber
Runa Simi: Fritz Haber
română: Fritz Haber
русский: Габер, Фриц
srpskohrvatski / српскохрватски: Fritz Haber
slovenčina: Fritz Haber
slovenščina: Fritz Haber
српски / srpski: Фриц Хабер
Basa Sunda: Fritz Haber
svenska: Fritz Haber
Kiswahili: Fritz Haber
Türkçe: Fritz Haber
українська: Фріц Габер
oʻzbekcha/ўзбекча: Fritz Haber
Tiếng Việt: Fritz Haber
Yorùbá: Fritz Haber
Bân-lâm-gú: Fritz Haber