Քանթրի

Picto infobox music.png
Քանթրի
Country music
Ոճային հիմքերԱպալաչների երաժշտություն, Բլյուզ, Կելտական երաժշտություն
Մշակութային հիմքեր1920 -ականներ, ԱՄՆ հարավային ու արևմտյան շրջաններ
Հատուկ գործիքներ
Ենթաժանրեր
Հարակից ժանրեր
Ալտերնատիվ ռոք, Ռոք, Ռեփ, Փոփ, Սոուլ

Քանթրի (անգլ.՝ Country music - գյուղական երաժշտություն), երաժշտական ժանր, ձևավորվել է ԱՄՆ-ի հարավային ու արևմտյան շրջաններոմ[1]: Քանթրի ոճի համար որպես հիմք են ծառայել պարային ու երգային մեղեդիները, որոնք իրենց հետ բերել էին Եվրոպայից Ամերիկա գաղթածները[2]: Դրանց մեջ հատկապես մեծ տեղ են գրավում անգլո-կելտական ազգային երաժշտական ավանդույթները, որոնք երկար ժամանակ գրեթե անփոփոխ կերպով պահպանվել են Թենեսիի, Կենտուկիի և Հյուսիսային Կարոլինայի լեռնային բնակչության շրջանում:

Իրենց բովանդակությամբ քանթրի ոճի երգերն ու բալլադները մոտ են հասարակ գյուղական ֆոլկլորային թեմատիկային: Քանթրի արվեստի ոգին բնութագրվում է հատկապես լարային գործիքներով, ինչպիսիք են կիթառն ու մանդոլինը: Սկզբնական շրջանում երաժշտական հնչողությանը առանձնահատուկ կոլորիտ էր հաղորդում ֆիդլ ջութակը, որը մի քանի դար շարունակ հանդիսացել է ամերիկյան ֆերմերների հիմնական երաժշտական գործիքը[3][4][5]:

Քանթրի ոճի վրա իր ազդեցությունն է ունեցել նաև սևամորթների երաժշտական մշակույթը, որը հատկապես վառ է արտահատվել երգի կատարման ռիթմում և իմպրովիզացիոն ձևում, ինչպես նաև այնպիսի գործիքների կիրառման մեջ, ինչպիսիք են բանջոն ու շրթնահարմոնը:

Պատմություն

Քանթրի երաժշտությունն ունի երկու հիմնական աղբյուր՝ սերնդեսերունդ փոխանցված ֆոլկլորը և հեղինակային երգերը: Ժանրի ուսումնասիրողները նշում են, որ հարավարևմտյան նահագների լեռնային շրջանների բնակչությունը ողջունում էր բոլոր այն փոփոխությունները, որոնք իրենց կյանքն ավելի հարամարավետ կդարձնեին, սակայն նրանք չէին ձգտում կատարելագործել մշակույթը, ինչը, ենթադրաբար, բխում էր լեռնային այդ շրջանները բնակեցրած շոտլանդացիների, իռլանդացիների ու գերմանացիների համառությունից: Նրանց մեջ խորն արմատավորված էին ազգային երաժշտական ավանդույթները, այդ իսկ պատճառով փոփոխությունները երբեք չէին անդրադառնում ազգային երգերի ու պարերի վրա[6]:

1920-ական թվականներին ԱՄՆ հարավի երաժիշտներն սկսում են կատարել ֆոլկլորային երաժշտությունը ռադիոյով, ինչպես նաև ձայնագրել դրանք գրամաֆոնի սկավառակների վրա, ինչի արդյուքնում այդ երաժշտությունը դառնում է լայն զանգվածների համար նախատեսված կոմերցիոն ոճ: Այդ ժամանակաշրջանում դեռևս քննարկման առարկա էր, թե ինչպես պետք է կոչվի երաժշտական այդ ոճը: Հաշվի առնելով դրա ֆոլկլորային բնույթը՝ ձայնագրող ընկերություններն սկսում են այն կոչել «Ծանոթ հին մեղեդիներ» (old familiar tunes) կամ «հին երաժշտություն» (old-time music): Country music տերմինը, որը թարգմանաբար նշանակում է «գյուղական երաժշտություն» ավելի ուշ է սկսվել կիրառվել[7][8]:

Քանթրի երաժշտությունը երաժշտական ինդուստրիայի ասպարեզում իր դիրքերն ամրապնդել է հատկապես 1940-ական թվականներին, ինչը, մասնավորապես, կապված էր ամերիկացի հեղինակ-կատարող Հենկ Ուիլյամսի անվան հետ: Նա հանդիսանում է «քանթրի երաժշտության հայրը», որը ոչ միայն ձևավորել է քանթրի կատարողի իմիջը, այլ նաև՝ քանթրի քնարերգության հիմնական թեմաները՝ ողբերգական սեր, միայնութուն, աշխատանքային կյանքի դժվարություններ[9]:

Այդ շրջանում սկսում են հեղինակություն վայելել նաև քանթրի երաժշտության այլ ուղղություններ, ինչպես օրինակ, բլյուգրասը, որի նշանավոր կատարողներից էր Բիլլ Մոնրոն, ինչպես նաև երկու այլ ուղղություններ, որոնք հիմնված են ամերիկյան պատմության ու Վայրի Արևմուտքի կյանքից վերցված սյուժեների վրա. դրանք են պատմական բալլադն ու կովբոյական բալլադը[10][11][12]:

1950-ական թվականների կեսերից քանթրի երաժշտությունն իր մեջ ներգրավում է նաև տարրեր այլ երաժշտական ժանրերից, ինչպիսիք են գոպելը, ռիթմ-ն-բլյուզը, ռոկաբիլին, որը հետագայում դառնում է ռոքնռոլի հիմքը[13]:

1990-ական թվականներից քանթրին սկսում է կիրառել նաև ջազային որոշ տարրեր: Ժանրի ամենանշանավոր կատարողներից են հանդիսանում Ջիմի Ռոջերսը[7], Ջոնի Քեշը[14][15] և այլք:

Other Languages
Alemannisch: Country-Musik
asturianu: Country
azərbaycanca: Kantri musiqisi
беларуская: Кантры
беларуская (тарашкевіца)‎: Кантры
български: Кънтри
bosanski: Country
català: Country
čeština: Country
Cymraeg: Canu gwlad
dansk: Country
Deutsch: Country-Musik
Ελληνικά: Κάντρι
English: Country music
Esperanto: Kontreo
español: Country
euskara: Country
suomi: Country
français: Musique country
Frysk: Country
Gàidhlig: Tuath-Cheòl
עברית: קאנטרי
hrvatski: Country
magyar: Country
Bahasa Indonesia: Musik country
Ido: Country
íslenska: Kántrítónlist
italiano: Musica country
ქართული: კანტრი
한국어: 컨트리 음악
Limburgs: Country
lietuvių: Kantri muzika
latviešu: Kantrimūzika
မြန်မာဘာသာ: ကန်းထရီးဂီတ
Nederlands: Countrymuziek
norsk nynorsk: Country
norsk: Country
português: Música country
română: Muzică country
русский: Кантри
srpskohrvatski / српскохрватски: Country
Simple English: Country music
slovenčina: Country
slovenščina: Country
српски / srpski: Кантри музика
svenska: Countrymusik
Türkçe: Country
удмурт: Кантри
українська: Кантрі
oʻzbekcha/ўзбекча: Country
Tiếng Việt: Nhạc đồng quê
吴语: 乡村音乐
ייִדיש: קאנטערי
中文: 乡村音乐
粵語: 鄉村音樂