Միապետ

Միապետ (ծագել է հուն․՝ μόναρχος բացարձակ կառավարիչ, տեր) ժառանգաբար փոխանցվող, իսկ հազվադեպ դեպքում նաև ընտրվող պաշտոն՝ օժտված ինքնուրույնությամբ։ Միապետը տարբեր անվանումներ ունի, մասնավորապես՝ թագավոր, կայսր, փարավոն, շեյխ, սուլթան, ամիրա, շահ, կրոնապետ, խան, բեյ և այլն։ Եվրոպական որոշ երկրներում միապետը կոչվում է իշխան (Մոնակո), մեկ այլ դեպքում՝ դուքս (Լյուքսեմբուրգ): Միապետը միշտ հանդես է գալիս որպես վերադաս։ Բացառվում է նրա ենթակայությումը որևէ մեկին[1]:

Միապետի ձեռքում է կենտրոնացված պետական, ռազմական, դատական իշխանությունը: Բացարձակ միապետություն առկա է միայն Ասիայի երկրներում, իսկ Վատիկանը համարվում է աստվածապետական միապետություն: Միապետի իշխանությունը միայն սահմանափակ է օրենսդիր ոլորտում (այս դեպքում խոսքը խորհրդարանական կամ սահմանադրական միապետության մասին է):Ըստ այդմ՝ սահմանադրական է կոչվում այն միապետությունը, որի դեպքում վերջինիս իշխանությունը սահմանափակված է միայն սահմանադրությամբ։ Օրենսդիր իշխանությունը պատկանում է պառլամենտին, իսկ գործադիրը՝ կառավարությանը:

Other Languages
አማርኛ: ንጉሥ
aragonés: Monarca
العربية: عاهل
ܐܪܡܝܐ: ܡܠܟܐ
asturianu: Monarca
azərbaycanca: Monarx
беларуская: Манарх
български: Монарх
bosanski: Monarh (titula)
буряад: Ван
català: Monarca
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gŭng-ciō (nguòng-siū)
کوردی: شا
čeština: Panovník
dansk: Monark
Ελληνικά: Μονάρχης
English: Monarch
Esperanto: Monarko
español: Monarca
eesti: Monarh
euskara: Monarka
فارسی: پادشاه
suomi: Monarkki
français: Monarque
Gaeilge:
galego: Monarca
עברית: מונרך
हिन्दी: राजा
Bahasa Indonesia: Penguasa monarki
Ido: Monarko
italiano: Monarca
日本語: 君主
ქართული: მეფე
한국어: 군주
къарачай-малкъар: Монарх
lietuvių: Monarchas
latviešu: Monarhs
монгол: Ван
မြန်မာဘာသာ: ဘုရင်
नेपाल भाषा: जुजु
norsk: Monark
occitan: Monarca
ਪੰਜਾਬੀ: ਰਾਜਾ
polski: Monarcha
português: Monarca
română: Monarh
русский: Монарх
Scots: Monarch
srpskohrvatski / српскохрватски: Monarh
Simple English: Monarch
slovenčina: Panovník
slovenščina: Monarh
српски / srpski: Monarh
svenska: Monark
தமிழ்: அரசன்
Türkçe: Hükümdar
українська: Монарх
vèneto: Monarca
Tiếng Việt: Vua
吴语: 君主
ייִדיש: מאנארך
中文: 君主
文言:
Bân-lâm-gú: Kun-chú
粵語: 君主