Խունկ

HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Խունկ (այլ կիրառումներ)
Օլիբանումային խեժ

Խունկ, խեժ, որ ստացվում է արևադարձային որոշ ծառերից։ Ըստ երկրորդ նշանակության խունկը տարբեր խեժերի ( լատան, կնդրուկ, ստաշխն, հալվե, խունկ) հավաքական անվանումն է։ Այդ խեժերը պնդանալիս փոխարկվում են դեղնավուն կտորների, այրվելիս արձակում են բուրավետ հոտ։ Պարունակում են բուսախեժեր, եթերային յուղեր և այլն։ Մասնակիորեն լուծվում է ջրում և օրգանական լուծիչներում, տաքացնելիս (առանց հեղուկ վիճակի անցնելու) գոլորշիանում է։

Խունկն օգտագործվել է ժողովրդական բժշկության մեջ (ունի հականեխիչ և բուժիչ հատկություններ), կրոնական ծեսերի ժամանակ։ Զոհաբերությունների գարշահոտությունը վերացնելու համար խնկարկել են նաև տաճարներում։ Մարդիկ հավատացել են, թե խնկահոտը հաճելի է աստվածներին։

Խունկի ծխումը քրիստոնեական եկեղեցին նվիրագործել է, որովհետև, ըստ Ավետարանի, Հիսուս Քրիստոսի թաղման հաջորդ օրը՝ այգուցին, գերեզմանին խունկ են վառել նրա անապական մարմինն օծելու համար (այստեղից՝ մահացածի շիրիմին խունկ ծխելու սովորույթը)։ Փոխաբերական իմաստով խորհրդանշում է անաղարտություն և մաքրություն։


Wiktionary-logo-hy.png Ընթերցե՛ք «խունկ» բառի բացատրությունը Հայերեն Վիքիբառարանում։
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png
Other Languages
Ænglisc: Inbærnes
العربية: لبان
ܐܪܡܝܐ: ܠܒܘܢܬܐ
Boarisch: Weihrauch
беларуская: Ладан
беларуская (тарашкевіца)‎: Ладан
български: Тамян
বাংলা: লোবান
brezhoneg: Frankezañs
català: Olíban
čeština: Kadidlo
Cymraeg: Thus
dansk: Røgelse
Deutsch: Weihrauch
ދިވެހިބަސް: ވައިގުގޫ
Ελληνικά: Λιβάνι
English: Frankincense
Esperanto: Olibano
español: Olíbano
eesti: Viiruk
فارسی: صمغ کندر
Gaeilge: Túis
हिन्दी: लोहबान
hrvatski: Tamjan
magyar: Tömjén
Bahasa Indonesia: Kemenyan arab
italiano: Franchincenso
日本語: 乳香
ქართული: საკმეველი
한국어: 유향
Latina: Tus
lietuvių: Ladanas
മലയാളം: സാമ്പ്രാണി
Nāhuatl: Tlenemāctli
Nederlands: Olibanum
norsk nynorsk: Virak
norsk: Virak
occitan: Encens
polski: Olibanum
português: Olíbano
română: Tămâie
русский: Ладан
sicilianu: Franchincenzu
srpskohrvatski / српскохрватски: Tamjan
slovenčina: Kadidlo
slovenščina: Sveto kadilo
Soomaaliga: Uunsi
shqip: Temjani
српски / srpski: Тамјан
svenska: Olibanum
Kiswahili: Uvumba
ไทย: กำยาน
Tagalog: Kamanyang
українська: Ладан
中文: 乳香
粵語: 乳香