Myše

Myše
Мышь 2.jpg
Domjaca myš (Mus musculus)'
systematika
domenaEukaryoty
swětZwěrina
rjadownja:cycaki (Mammalia)
nadswójba:myšace (Muroidea)
swójba:dołhowopušate myše (Muridae)
tribus:(Murini)
wědomostne mjeno
Mus
Linnaeus (1759)
Wobdźěłać
p    
Information icon.svg

Myše (Mus) su ród hrymzakow ze skupiny staroswětowych myšow. Do roda słušeja něhdźe 40 družinow, wot kotrychž je domjaca myš (mus musculus) najznaćiša a najbóle rozšěrjena. Wjetšina druhich družinow je w Africe a w južnej a juhowuchodnej Aziji žiwa.

Myše su wot hłowy do tyłowa mjez 4,5 a 12,5 cm dołhe, k tomu maja mjez 3 a 11 cm dołhi wopuš. Waža wot 12 do 35 gramow.

Prěnjotny žiwjenski rum wobjimuje Afriku, južnu Europu a južnu kaž tež juhowuchodnu Aziju. Jako jenička družina je so domjaca myš, čłowjekej slědujo, tež do Ameriki a Awstralije rozšěrjała.

Systematika

Dotal su 39 družinow znate, kotrež so do štyrjoch podrodow rozdźěluja:

  • podród Mus
    • Mus booduga na indiskim subkontinenće
    • Rajsowa myš (Mus caroli) w južnej Chinskej a juhowuchodnej Aziji
    • Płowojta myš (Mus cervicolor) z městnami mjez sewjernej Indiskej a Indoneskej
    • Cookowa myš (Mus cookii) na sewjeru južneje a juhowuchodneje Azije
    • Cypernska myš (Mus cypriacus), endemiska na Cypernje
    • Mus famulus při južnym kóncu Indiskeje
    • Mus fragilicauda na mało městnach w Thailandskej a Laosu
    • Makedonska myš (Mus macedonicus) na Balkanskej połkupje a w Małej Aziji
    • Domjaca myš (Mus musculus), prěnjotnje jenož w Euraziji, čłowjekej slědujo dźensa swětadaloko rozšěrjena
    • Kłosowa myš (Mus spicilegus) w srjedźnej a wuchodnej Europje
    • Algeriska myš (Mus spretus) při zapadnym Srjedźozemskim morju (sewjerozapadna Afrika a Iberiska połkupa)
    • Mus terricolor, rozšěrjena na indiskim subkontinenće
Nop Algeriskeje myše
  • podród Nannomys
    • Mus baoulei mjez Gineju a Togom
    • Mus bufo w małym teritoriju při Wuchodoafriskej hrjebinje
    • Mus callewaerti na juhu Demokratiskeje republiki Kongo a w Angoli
    • Mus goundae, jenož z Centralnoafriskeje republiki znata
    • Mus haussa we wulkim dźělu zapadneje Afriki
    • Mus indutus w suchich regionach južneje Afriki
    • Mus mahomet mjez Etiopiskej wysočinu a Keniju
    • Mus mattheyi w zapadnej Africe mjez Senegalom a Ghanu
    • Afriska mała myš (Mus minutoides), rozšěrjena mjez južnym Sudanom a Južnej Afriku
    • Mus musculoides, rozšěrjena w zapadnej a srjedźnej Africe
Mus musculoides, afriska družina
    • Mus neavei w Sambiji a Južnej Africe, snadź tež w dalšich krajach
    • Mus orangiae we wyše ležacych kónčinach Južneje Afriki a Lesotha
    • Mus oubanguii, jenož z Centralnoafriskeje republiki znata
    • Mus setulosus w dźělach zapadneje a srjedźneje Afriki
    • Mus setzeri w Namibiji, Botswanje a Sambiji
    • Mus sorella we wokolinje Wuchodoafriskeje hrjebiny
    • Mus tenellus w suchich regionach mjez Sudanom a Etiopiskej na sewjeru a Tansaniju
    • Tritonowa myš (Mus triton) w srjedźnej a wuchodnej Africe
  • podród Coelomys
    • Mus crociduroides na zapadźe Sumatry
    • Mus mayori, endemiska na Sri Lance
    • Mus pahari w juhowuchodnej Aziji
    • Mus vulcani w hórskich kónčinach zapadneje Javy
Runje narodźenej myši
  • podród Pyromys
    • Mus fernandoni, endemiska na Sri Lance
    • Mus phillipsi w Indiskej
    • Mus platythrix w srjedźnej a južnej Indiskej
    • Mus saxicola na indiskim subkontinenće
    • Mus shortridgei na sewjeru Juhowuchodneje Azije
Other Languages
Afrikaans: Muis
Alemannisch: Mäuse
አማርኛ: ትንሽ አይጥ
Ænglisc: Mūs
العربية: فأر
ܐܪܡܝܐ: ܥܘܩܒܪܐ
অসমীয়া: নিগনি
asturianu: Mur
Atikamekw: Apikocic
Aymar aru: Achaku
azərbaycanca: Ev siçanı (cins)
žemaitėška: Pelie
български: Домашни мишки
བོད་ཡིག: ཙི་ཙི།
bosanski: Miš
català: Ratolí
Cebuano: Ilaga
Tsetsêhestâhese: Hóhkeehe
کوردی: مشک
čeština: Myš
Cymraeg: Llygoden
Deutsch: Mäuse
Ελληνικά: Ποντικός
English: Mus (genus)
Esperanto: Muso (besto)
español: Mus (animal)
eesti: Hiir
euskara: Mus (generoa)
فارسی: موش
suomi: Kotihiiret
Võro: Hiir
føroyskt: Mús
français: Mus (genre)
Nordfriisk: Echt müsen
Gaeilge: Luch
Gàidhlig: Luch
Gaelg: Lugh
עברית: עכבר
हिन्दी: मूषक
hrvatski: Miševi
magyar: Mus
Ido: Muso
íslenska: Mús
italiano: Mus (zoologia)
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐊᕕᙵᖅ
Kongo: Ditutu
қазақша: Тышқандар
ಕನ್ನಡ: ಇಲಿ
한국어: 생쥐속
Latina: Mus (genus)
Ladino: Raton
Lingua Franca Nova: Mus
lingála: Mpóko
lietuvių: Naminės pelės
latviešu: Peles
मराठी: उंदीर
Bahasa Melayu: Mencit
эрзянь: Чеерь
مازِرونی: گل
Nāhuatl: Quimichin
Nederlands: Mus (geslacht)
norsk nynorsk: Slekta Mus
Sesotho sa Leboa: Legotlo
Diné bizaad: Naʼastsʼǫǫsí
occitan: Mus (genre)
ਪੰਜਾਬੀ: ਚੂਹਾ
polski: Mysz
پنجابی: چوآ
português: Mus
Runa Simi: Ukucha
română: Șoarece
armãneashti: Șoaricu
русский: Домовые мыши
русиньскый: Мышь
саха тыла: Кутуйах
sicilianu: Surci
Scots: Moose
srpskohrvatski / српскохрватски: Miš
Simple English: Mouse
slovenčina: Mus (rod)
slovenščina: Miš
chiShona: Mbeva
shqip: Miu
српски / srpski: Миш
Basa Sunda: Beurit
svenska: Möss
Kiswahili: Kipanya
தமிழ்: சுண்டெலி
తెలుగు: చిట్టెలుక
тоҷикӣ: Муш
Tagalog: Bubuwit
Türkçe: Fare
українська: Миша
اردو: چوہا
oʻzbekcha/ўзбекча: Sichqonlar
Tiếng Việt: Chuột nhắt
West-Vlams: Muus
Winaray: Mus (genus)
Wolof: Jinax
吴语: 小鼠
ייִדיש: מויז
中文: 小鼠属
Bân-lâm-gú: Mus
粵語: 鼠屬