Polonia

Este é un dos 1000 artigos que toda Wikipedia debería ter.
República de Polonia
Rzeczpospolita Polska
Bandeira de Polonia
Escudo de Polonia
BandeiraEscudo
Poland (orthographic projection).svg
Capital
 • Poboación
Varsovia
1 724 404 (2013)
Cidade máis poboadaVarsovia
Linguas oficiaisPolaco
Forma de gobernoRepública parlamentaria
Andrzej Duda
Mateusz Morawiecki
 · Reino de Polonia
 · Independencia
 · Declarada
966
1795 de Rusia, Austria-Hungría e Alemaña
11 de novembro de 1918
SuperficiePosto 70º
 • Total312 679 km²
 • % auga2,6 %
Fronteiras2 888 km
Costas491 km
PoboaciónPosto 34º
 • Total (2013)38 502 396 hab.
 • Densidade123 hab./km²
PIB (nominal)Posto 22º
 • Total (2007)420 284 millóns US$ [1]
 • per cápita11 041 US$ (est.)[1]
PIB (PPA)Posto 21º
 • Total (2007)620 868 millóns US$[1]
 • per cápita16 311 US$ (est.)[1]
MoedaZłoty (PLN) = 100 groszy
IDH (2007)0,870 (37º) – Alto
XentilicioPolaco/a[2] ou polonés/a[3]
Fuso horarioCET
 • Horario de veránCEST
Dominio de Internet.pl
Prefixo telefónico+48
Prefixo radiofónico3ZA-3ZZ / HFA-HFZ / SNA-SRZ
Código ISO616 / POL / PL
Membro de: UE, ONU, OTAN, OCDE, OSCE, GV, COE

Polonia[2] (en polacoPolska[ˈpɔlska] (AFI)Pl-Polska.ogg escoitar), oficialmente República de Polonia (Rzeczpospolita Polska), é un país da Europa central membro da Unión Europea (UE), cuxa capital e maior aglomeración urbana é a cidade de Varsovia. Polonia fai fronteira con Alemaña polo oeste; a República Checa e Eslovaquia polo sur; Ucraína, Belarús e Lituania polo leste; e o mar Báltico e o enclave ruso de Kaliningrado polo norte. O país abrangue unha superficie de 312.679 km² [4], facendo de Polonia o sexasésimo noveno país do mundo e o noveno de Europa. Polonia ten unha poboación por riba dos 38 millóns de habitantes[4], o que o converte no trixésimo cuarto país máis poboado do mundo e o oitavo de Europa[4]. Polonia é un Estado unitario dividido en 16 subdivisións administrativas.

O territorio polaco comprende na súa porción máis grande ao norte parte da gran chaira europea e abarca ao sur territorio montañoso dos Sudetes, os Cárpatos e a Serra da Santa Cruz. A súa capital e cidade máis poboada é Varsovia, a capital histórica de Mazovia, aínda que para moitos polacos, é máis importante a antiga capital, Cracovia, e Poznań, a capital antiga dos polacos, devanceiros de Polonia.

O establecemento dun estado polaco é a miúdo identificado coa adopción do cristianismo polo gobernante Miecislao I, no ano 966, cando o país abranguía unha superficie semellante á actual. En 1025, Polonia converteuse nun reino e en 1569, cimentou unha asociación co Gran ducado de Lituania, trala sinatura da Unión de Lublin, formando a República das Dúas Nacións. A mancomunidade colapsou en 1795 producíndose a partición de Polonia entre Prusia, Rusia e Austria. Polonia recuperou novamente a súa independencia como a Segunda República Polaca en 1918, despois da I Guerra Mundial, mais volveuna perder trala II Guerra Mundial; entón foi ocupada pola Alemaña Nazi e maila Unión Soviética. Durante a II Guerra Mundial Polonia perdeu máis de seis millóns dos seus cidadáns. Emerxeu anos máis tarde como a República Popular de Polonia dentro do Bloque do leste, baixo unha forte influencia soviética.

Durante as Revolucións de 1989, o goberno comunista foi derrocado e Polonia converteuse constitucionalmente na "Terceira República Polaca". Polonia é un estado unitario, constituído por 16 voivodinas (en polaco: województwo). Polonia é membro da Unión Europea, OTAN e da Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económico (OCDE).

Xeografía

A súa capital é Varsovia (Warszawa). Cidades importantes son Lodz (Łódź), Cracovia (Kraków), Wroclaw (Wrocław), Poznan (Poznań), Gdansk (Gdańsk), Szczecin, Bydgoszcz, Lublin e Katowice.

A paisaxe de Polonia consiste case enteiramente das terras baixas da planicie da Europa do Norte, cunha altitude media de 173 metros, incluíndo os Sudetes (incluíndo o Karkonosze) e os Cárpatos (incluíndo os montes Tatra, onde se encontra o punto máis alto da Polonia, o Rysy, com 2 499 m de altitude) forman a fronteira sur. Varios grandes ríos atravesan a planicie, especialmente o Vístula (Wisła), o Oder (Odra), o Wadra, e o Bug Occidental. Polonia contén máis de 9 300 lagos, especialmente no norte do país. A Masuria (Mazury) é a maior e máis visitada rexión da Polonia. Sobreviven restos dos antigos bosques.

Polonia tén un clima SEO

Other Languages
Аҧсшәа: Полша
Acèh: Polandia
адыгабзэ: Полшэ
Afrikaans: Pole
Akan: Poland
Alemannisch: Polen
አማርኛ: ፖላንድ
aragonés: Polonia
Ænglisc: Polaland
العربية: بولندا
ܐܪܡܝܐ: ܦܘܠܢܕ
مصرى: بولاندا
অসমীয়া: পোলেণ্ড
asturianu: Polonia
авар: Польша
Aymar aru: Puluña
azərbaycanca: Polşa
تۆرکجه: لهیستان
башҡортса: Польша
Boarisch: Poin
žemaitėška: Lėnkėjė
Bikol Central: Polonya
беларуская: Польшча
беларуская (тарашкевіца)‎: Польшча
български: Полша
भोजपुरी: पोलैंड
Bislama: Poland
Bahasa Banjar: Pulandia
བོད་ཡིག: ཕོ་ལན།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: পোল্যান্ড
brezhoneg: Polonia
bosanski: Poljska
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Poland
буряад: Польшо
català: Polònia
Chavacano de Zamboanga: Polonia
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Pŏ̤-làng
нохчийн: Польша
Cebuano: Polonya
Chamoru: Polaki
ᏣᎳᎩ: ᏉᎳᏂ
Tsetsêhestâhese: Poland
کوردی: پۆڵەندا
corsu: Polonia
qırımtatarca: Lehistan
čeština: Polsko
kaszëbsczi: Pòlskô
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Пол҄ьска
Чӑвашла: Польша
Cymraeg: Gwlad Pwyl
dansk: Polen
Deutsch: Polen
Zazaki: Polonya
dolnoserbski: Pólska
डोटेली: पोल्याण्ड
ދިވެހިބަސް: ޕޮލެންޑު
ཇོང་ཁ: པོ་ལེནཌི
eʋegbe: Poland
Ελληνικά: Πολωνία
emiliàn e rumagnòl: Pulógna
English: Poland
Esperanto: Pollando
español: Polonia
eesti: Poola
euskara: Polonia
estremeñu: Poloña
فارسی: لهستان
Fulfulde: Poloonya
suomi: Puola
Võro: Poola
Na Vosa Vakaviti: Polad
føroyskt: Pólland
français: Pologne
arpetan: Pologne
Nordfriisk: Poolen
furlan: Polonie
Frysk: Poalen
Gaeilge: An Pholainn
Gagauz: Polşa
贛語: 波蘭
Gàidhlig: A' Phòlainn
Avañe'ẽ: Polóña
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: पोलंड
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐍀𐌰𐌿𐌻𐌰𐌿𐌽𐌹𐌰
ગુજરાતી: પોલેંડ
Gaelg: Yn Pholynn
Hausa: Poland
客家語/Hak-kâ-ngî: Pô-làn
Hawaiʻi: Pōlani
עברית: פולין
हिन्दी: पोलैंड
Fiji Hindi: Poland
hrvatski: Poljska
hornjoserbsce: Pólska
Kreyòl ayisyen: Polòy
հայերեն: Լեհաստան
interlingua: Polonia
Bahasa Indonesia: Polandia
Interlingue: Polonia
Igbo: Poland
Iñupiak: Poland
Ilokano: Polonia
ГӀалгӀай: Польша
Ido: Polonia
íslenska: Pólland
italiano: Polonia
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐳᓚᓐᑦ
日本語: ポーランド
Patois: Puolan
la .lojban.: polskas
Basa Jawa: Polen
ქართული: პოლონეთი
Qaraqalpaqsha: Polsha
Адыгэбзэ: Полшэ
Kabɩyɛ: Pɔlɔɔñɩ
Kongo: Pologne
Gĩkũyũ: Borandi
қазақша: Польша
kalaallisut: Poleni
ភាសាខ្មែរ: ប្រទេសប៉ូឡូញ
ಕನ್ನಡ: ಪೋಲೆಂಡ್
한국어: 폴란드
Перем Коми: Польска
къарачай-малкъар: Польша
Ripoarisch: Pole
kurdî: Polonya
коми: Польша
kernowek: Poloni
Кыргызча: Польша
Latina: Polonia
Ladino: Polonia
Lëtzebuergesch: Polen
лакку: Польша
лезги: Польша
Lingua Franca Nova: Polsca
Luganda: Bupoolo
Limburgs: Pole
Ligure: Polonia
lumbaart: Polònia
lingála: Poloni
لۊری شومالی: لهستان
lietuvių: Lenkija
latgaļu: Puoleja
latviešu: Polija
मैथिली: पोल्यान्ड
Basa Banyumasan: Polandia
Malagasy: Polonia
олык марий: Польша
Māori: Pōrana
македонски: Полска
മലയാളം: പോളണ്ട്
монгол: Польш
मराठी: पोलंड
кырык мары: Польша
Bahasa Melayu: Poland
Malti: Polonja
Mirandés: Polónia
မြန်မာဘာသာ: ပိုလန်နိုင်ငံ
مازِرونی: لهستون
Dorerin Naoero: Poran
Napulitano: Pulonnia
Plattdüütsch: Polen
Nedersaksies: Pooln
नेपाली: पोल्याण्ड
नेपाल भाषा: पोल्याण्ड
Nederlands: Polen
norsk nynorsk: Polen
norsk: Polen
Novial: Polonia
Nouormand: Polongne
Sesotho sa Leboa: Poland
Chi-Chewa: Poland
occitan: Polonha
Livvinkarjala: Pol'šu
Oromoo: Poolaandi
ଓଡ଼ିଆ: ପୋଲାଣ୍ଡ
Ирон: Польшæ
ਪੰਜਾਬੀ: ਪੋਲੈਂਡ
Pangasinan: Polonya
Kapampangan: Polonya
Papiamentu: Polonia
Picard: Polonne
Deitsch: Polen
Pälzisch: Polen
पालि: पोलैंड
Norfuk / Pitkern: Poeland
polski: Polska
Piemontèis: Polònia
پنجابی: پولینڈ
Ποντιακά: Πολωνία
پښتو: پولنډ
português: Polónia
Runa Simi: Pulunya
rumantsch: Pologna
Romani: Polska
Kirundi: Pologne
română: Polonia
armãneashti: Polonia
tarandíne: Pulonie
русский: Польша
русиньскый: Польско
Kinyarwanda: Polonye
संस्कृतम्: पोलॅण्ड्
саха тыла: Польша
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱯᱳᱞᱮᱱᱰ
sardu: Polonia
sicilianu: Pulonia
Scots: Poland
سنڌي: پولينڊ
davvisámegiella: Polska
Sängö: Pölôni
srpskohrvatski / српскохрватски: Poljska
සිංහල: පෝලන්තය
Simple English: Poland
slovenčina: Poľsko
slovenščina: Poljska
Gagana Samoa: Polani
chiShona: Poland
Soomaaliga: Boland
shqip: Polonia
српски / srpski: Пољска
Sranantongo: Polikondre
SiSwati: IPholandi
Sesotho: Poland
Seeltersk: Polen
Basa Sunda: Polandia
svenska: Polen
Kiswahili: Poland
ślůnski: Polsko
தமிழ்: போலந்து
తెలుగు: పోలాండ్
tetun: Polónia
тоҷикӣ: Лаҳистон
Türkmençe: Polşa
Tagalog: Poland
lea faka-Tonga: Polani
Tok Pisin: Polan
Türkçe: Polonya
Xitsonga: Polendi
татарча/tatarça: Польша
chiTumbuka: Poland
Twi: Poland
reo tahiti: Pōrana
тыва дыл: Польша
удмурт: Польша
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: لەھىستان
українська: Польща
اردو: پولینڈ
oʻzbekcha/ўзбекча: Polsha
Tshivenda: Poland
vèneto: Połonia
vepsän kel’: Pol'šanma
Tiếng Việt: Ba Lan
West-Vlams: Pooln
Volapük: Polän
walon: Pologne
Winaray: Polonya
Wolof: Poloñ
吴语: 波兰
хальмг: Польшин Орн
isiXhosa: IPoland
მარგალური: პოლონეთი
ייִדיש: פוילן
Yorùbá: Pólàndì
Vahcuengh: Bohlanz
Zeêuws: Poôl'n
中文: 波兰
文言: 波蘭
Bân-lâm-gú: Pho-lân
粵語: 波蘭
isiZulu: IPolandi