Paz de Westfalia

O termino de Paz de Westfalia refírese aos dous tratados de paz de Osnabrück e Münster, asinados o 15 de maio e 24 outubro de 1648, respectivamente, este último na Sala da Paz do Concello de Münster, na rexión histórica de Westfalia, polos cales finalizou a Guerra dos Trinta Anos en Alemaña e a Guerra dos Oitenta Anos entre España e os Países Baixos. Nestes tratados participaron o emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico, Fernando III (Habsburgo), os Reinos de España, Francia e Suecia, Provincias Unidas e os seus respectivos aliados entre os príncipes do Sacro Imperio Romano.

A Paz de Westfalia deu lugar a partir do primeiro congreso diplomático moderno e iniciou unha nova orde no centro de Europa baseado no concepto de soberanía nacional. Até 1806, os regulamentos pasaron a formar parte das leis constitucionais do Sacro Imperio Romano. O Tratado dos Pireneos, asinado en 1659, puxo fin á guerra entre Francia e España e é a miúdo considerada como parte do acordo global.

Firma do Tratado de Münster 1648

Efectos nos países implicados

Sacro Imperio Romano Xermánico

En 1640, despois de case trinta anos, volveuse a reunir a Dieta. Esta foi aproveitada polos estados do Imperio para acusar a Fernando II de Habsburgo de sobrevalorar a España, mentres Suecia e especialmente Francia ían no mesmo sentido para desfacer a colaboración das dúas casas Habsburgo.

Para debilitar ao Sacro Imperio Romano Xermánico, a principal autoridade transnacional da época, proclamouse a primacía dos estados alemáns fronte a poderes externos, como o Emperador ou o Papa. Para o Sacro Imperio, a Paz de Westfalia supuxo a perda de poder real do Emperador e unha maior autonomía dos trescentos cincuenta estados resultantes. Para todos os efectos, o Sacro Imperio Romano pasou a ser unha confederación de Estados.

O príncipe elector de Brandeburgo, un dos protestantes máis influentes, foi beneficiado polo apoio de Francia. Esta, empeñada en debilitar ao Emperador, permitiu a Brandeburgo facerse con territorios adxacentes. Paradoxalmente, Prusia nacería no futuro a partir da fusión de Brandeburgo e o Ducado de Prusia e chegaría a ser un dos peores inimigos de Francia.

Un mapa simplificado de Europa despois da Paz de Westfalia en 1648.

Francia

Un dos principais negociadores foi o cardeal Mazarino, primeiro ministro de Francia desde 1643. Esta foi a gran beneficiada da Paz de Westfalia. Por unha banda, reducíase o poder do seu gran adversario continental, o Imperio, e por outro estendía as súas fronteiras con varios territorios: Metz, Verdún, Alsacia, Breisach, o dominio militar da cidade de Philippsburg. A partir de entón, e especialmente tras a Paz dos Pireneos, Francia converteuse na potencia hexemónica de Europa.

Países Baixos

A intención inicial do Emperador era incluír a España na paz, pero as presións de Francia lograron a súa neutralidade na guerra entre ambas as nacións pirenaicas. A pesar dos esforzos de Francia por illar a España, esta asinou a paz coas Provincias Unidas dos Países Baixos en xuño de 1648, recoñecendo a súa independencia. Esta independencia era un feito desde que en 1609, durante o reinado de Filipe III, asinásese a Tregua dos Doce Anos. Os Países Baixos, que non buscaban a independencia, continuaron pertencendo á monarquía española até principios do século XVIII.

As condicións desmesuradas que esixía o cardeal Mazarino provocaron a continuación da guerra hispano-francesa até a Paz dos Pireneos ( 1659).

España

Até o reinado de Filipe III España mantívose como a principal potencia de Europa. Con Filipe IV xa se empezan a ver signos claros da decadencia, que quedan patentes tras a Paz de Westfalia.

Suecia

Suecia conseguiu unha posición hexemónica no Mar Báltico que mantivo durante décadas. Obtivo case toda a Pomerania, Wismar, Bremen e Verden, o que lle permitiu participar na Dieta Imperial.

Dinamarca

Tras diversas batallas perdidas, fundamentalmente contra Suecia, Dinamarca viuse obrigada a asinar a paz con esta en 1645. Dinamarca perdeu todas as súas posesións no Báltico e a Península escandinava.

Other Languages
aragonés: Paz de Westfalia
العربية: صلح وستفاليا
asturianu: Paz de Westfalia
azərbaycanca: Vestfaliya sülhü
беларуская: Вестфальскі мір
Esperanto: Vestfalia Paco
hrvatski: Westfalski mir
Bahasa Indonesia: Perdamaian Westfalen
Lëtzebuergesch: Westfälesche Fridden
македонски: Вестфалски мир
norsk nynorsk: Freden i Westfalen
português: Paz de Vestfália
русиньскый: Вестфалскый мир
srpskohrvatski / српскохрватски: Westfalski mir
Simple English: Peace of Westphalia
slovenčina: Vestfálsky mier
slovenščina: Vestfalski mir
српски / srpski: Вестфалски мир
татарча/tatarça: Westfaliä solıxı
українська: Вестфальський мир
Tiếng Việt: Hòa ước Westfalen