Millo

Este é un dos 1000 artigos que toda Wikipedia debería ter.
Millo
Mazarocas de millo
Mazarocas de millo
Clasificación científica
Reino:Plantae
Clase:Liliopsida
Subclase:Commelinidae
Orde:Poales
Familia:Poaceae
Subfamilia:Panicoideae
Tribo:Andropogoneae
Subtribo:Tripsacinae
Xénero:Zea
Nome binomial
Zea mays
[1]
Subespecies
  • Z. mays ssp. huehuetenangensis Iltis & Doebley
  • Z. mays ssp. mays
  • Z. mays ssp. mexicana (Schrad.) Iltis in Galinat
  • Z. mays ssp. parviglumis Iltis & Doebley
  • Z. mays var. striatiamylacea Leizerson
  • Z. mays var. subnigroviolacea Yarchuk
  • Z. mays f. variegata (G.Nicholson) Beetle
Millo "amorodo", orixinal de Norteamérica.
Millo "Oaxacan Green" orixinal de Norteamérica.
Millo "Ottofile giallo Tortonese"

O millo ou maínzo[1] (Zea mays) é unha planta gramínea anual e na mesma planta (monoica) atópanse as súas inflorescencias masculinas (nos extremos terminais) e femininas (nas vaíñas axilares). Ten un crecemento rápido, chegando aos 2,5 metros de altura nun ano, que é a súa quenda de colleita. As follas teñen forma alongada saíndo do talo cun lixeiro ángulo e coa punta caída cara abaixo. As mazarocas están cubertas por filas de grans.

A especie forma parte do xénero Zea, que non ten conxéneres achegados. As flores masculinas e femininas aparecen en inflorescencias separadas pero dentro do mesmo pé. Esta característica permite a obtención do millo híbrido, hoxe en día tan estendido. É tal a variabilidade do gran verbo da forma e cor, na mazaroca ou na mesma planta, que aínda non se acadou a clasificación científica de tódalas súas variedades. Ademais da híbrida, as variedades máis importantes son "dente marelo", "Krug" e "dentalla marela de Reid" [Cómpre referencia].

Etimoloxía

O termo millo procede do latín vulgar millium, -ii, probabelmente influenciado por mil, debido á cantidade de grans que tiña a espiga, inda que este nun principio era o nome do paínzo.[2]

Other Languages
Afrikaans: Mielie
Alemannisch: Mais
አማርኛ: በቆሎ
aragonés: Zea mays
العربية: ذرة (نبات)
مصرى: دره
asturianu: Zea mays
Aymar aru: Tunqu
azərbaycanca: Qarğıdalı (bitki)
башҡортса: Шәкәр кукурузы
Boarisch: Gugaruz
Bikol Central: Mais
беларуская: Кукуруза
беларуская (тарашкевіца)‎: Кукуруза
български: Царевица
Bislama: Corn
bamanankan: Kaba
বাংলা: ভুট্টা
བོད་ཡིག: ཨ་ཤོམ།
brezhoneg: Maiz
bosanski: Kukuruz
буряад: Кукуруза
català: Dacsa
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Iù-diĕng-báu
нохчийн: ХьаьжкӀа
Cebuano: Zea mays
ᏣᎳᎩ: ᏎᎷ
Tsetsêhestâhese: Ová'kemâhaemenôtse
کوردی: گەنمەشامی
čeština: Kukuřice setá
Чӑвашла: Чакан тулă
Cymraeg: Indrawn
dansk: Majs
Deutsch: Mais
Thuɔŋjäŋ: Anyuɔl
Zazaki: Lazut
dolnoserbski: Majs
ދިވެހިބަސް: ޒުވާރި
Ελληνικά: Καλαμπόκι
emiliàn e rumagnòl: Furmintòun
English: Maize
Esperanto: Maizo
español: Zea mays
eesti: Mais
euskara: Arto
estremeñu: Zea mays
فارسی: ذرت
Fulfulde: Masarji
suomi: Maissi
Võro: Mais
Na Vosa Vakaviti: Sila
føroyskt: Mais
français: Maïs
Nordfriisk: Meis (slach)
furlan: Blave
贛語: 粟米
Avañe'ẽ: Avati
Bahasa Hulontalo: Binte
ગુજરાતી: મકાઈ
Hausa: Masara
客家語/Hak-kâ-ngî: Pâu-siuk
עברית: תירס
हिन्दी: मक्का (अनाज)
hrvatski: Kukuruz
hornjoserbsce: Prawa kukurica
Kreyòl ayisyen: Mayi
Հայերեն: Եգիպտացորեն
interlingua: Zea mays
Bahasa Indonesia: Jagung
Ilokano: Mais
ГӀалгӀай: ХьажкӀа
Ido: Maizo
íslenska: Maís
italiano: Zea mays
Patois: Kaan
la .lojban.: zumri
Basa Jawa: Jagung
ქართული: სიმინდი
Адыгэбзэ: Нартыху
Kabɩyɛ: Saamɩɖɛ
Kongo: Disângu
қазақша: Жүгері
한국어: 옥수수
къарачай-малкъар: Нартюх
kurdî: Garis
Кыргызча: Жүгөрү
Latina: Zea mays
Ladino: Mais
Lëtzebuergesch: Mais
Lingua Franca Nova: Mais
Limburgs: Meis
Ligure: Granon
lumbaart: Zea mays
lingála: Lisángú
latviešu: Kukurūza
मैथिली: मकै
Basa Banyumasan: Jagung
македонски: Пченка
മലയാളം: ചോളം
मराठी: मका
Bahasa Melayu: Jagung
မြန်မာဘာသာ: ပြောင်းဖူး
مازِرونی: کوگندم
Nāhuatl: Cintli
Napulitano: Granone
नेपाली: मकै
नेपाल भाषा: कःनि
Nederlands: Mais
norsk nynorsk: Mais
norsk: Mais
Diné bizaad: Naadą́ą́ʼ
occitan: Milh
ଓଡ଼ିଆ: ମକା
Ирон: Нартхор
ਪੰਜਾਬੀ: ਮੱਕੀ
Kapampangan: Mais
Deitsch: Welschkann
Piemontèis: Melia
پنجابی: مکی
Ποντιακά: Λαζούδ
پښتو: جوار
português: Milho
Runa Simi: Sara
română: Porumb
armãneashti: Câlâmbuchiu
русский: Кукуруза
Kinyarwanda: Ikigori
саха тыла: Кукурууза
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱡᱚᱱᱚᱲᱟ
sicilianu: Zea mays
Scots: Maize
سنڌي: مڪئي
srpskohrvatski / српскохрватски: Kukuruz
සිංහල: බඩ ඉරිඟු
Simple English: Maize
slovenčina: Kukurica siata
slovenščina: Koruza
chiShona: Chibage
Soomaaliga: Galley
shqip: Misri
српски / srpski: Кукуруз
Seeltersk: Turske Weete
Basa Sunda: Jagong
svenska: Majs
Kiswahili: Muhindi
తెలుగు: మొక్కజొన్న
Tagalog: Mais
Setswana: Mmidi/Mmopo
lea faka-Tonga: Koane
Türkçe: Mısır (bitki)
татарча/tatarça: Кукуруз
chiTumbuka: Chingoma
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: كۆممىقوناق
українська: Кукурудза
اردو: مکئی
oʻzbekcha/ўзбекча: Makkajoʻxori
vèneto: Zea mays
vepsän kel’: Kukuruz
Tiếng Việt: Ngô
Winaray: Maís
吴语: 玉米
მარგალური: ლაიტი
ייִדיש: קוקורוזע
Yorùbá: Àgbàdo
Vahcuengh: Haeuxyangz
中文: 玉米
Bân-lâm-gú: Hoan-be̍h
粵語: 粟米