Cúpula da Rocha

Cúpula da Rocha
Vista exterior.
Cúpula da Rocha dende o Monte das Oliveiras.

A Cúpula da Rocha ou o Domo da Rocha (en lingua árabe, قبة الصخرة Qubbat as-Sajra) é un monumento islámico situado na cidade vella de Xerusalén, no centro do Monte do Templo. Os musulmáns cren que a rocha que se atopa no centro da cúpula é o punto dende o cal Mahoma ascendeu aos ceos para se reunir con Deus, acompañado polo anxo Gabriel. En honra a devandito episodio da vida de Mahoma, foi construído o edificio entre os anos 687 e 691 polo noveno califa, Abd al-Malik.

Os credos xudeu e cristián afirman que ese lugar foi onde Abraham estivo a piques de sacrificar ao seu fillo Isaac por orde de Xahveh e onde Xacob viu á súa vez a escaleira ao ceo, segundo os relatos da Xénese. O islam recolle tamén a tradición do sacrificio de Abraham, aínda que na versión islámica o fillo non era Isaac senón o primoxénito, Ismael. Segundo a tradición xudía desde esta primeira pedra construíuse o mundo. Alí foi erixido o Sanctasanctórum, a parte máis sacra do templo de Xerusalén.

Sen cambios esenciais durante máis de trece séculos, a Cúpula da Rocha segue a ser un dos máis preciosos e duradeiros tesouros arquitectónicos do mundo.

Tecnicamente, a Cúpula da Rocha non se considera unha mesquita, mais si é un lugar de culto para o islam. Xunto ao Domo da Rocha, coa súa cúpula dourada, no extremo sur da chaira, atópase a Mesquita de Al-Aqsa coa súa cúpula prateada, e anexa ao Domo da Rocha atópase a Cúpula da Cadea. Tamén se adoita chamar erroneamente Mesquita de Omar á Cúpula da Rocha.

O significado deste sitio abrolla tradicións relixiosas monoteístas ligadas coa rocha á que preserva a cúpula dourada: coñecida como a "Rocha Fundacional", a mesma é considerada un importante punto de referencia polos monoteístas.[1][2]

Historia

Época pre-islámica

Artigos principais: Monte do Templo, Templo de Herodes e Aelia Capitolina.
Reconstrución do Templo de Herodes visto desde o leste. ( Maqueta da Terra Santa de Xerusalén, 1966)

A Cúpula da Rocha está situada no centro do Monte do Templo, o lugar do Templo de Salomón e o Segundo Templo xudeus, que foi amplamente expandido durante o reinado de Herodes o Grande no século I a. C.. O Templo de Herodes foi destruído no ano 70 polos romanos, e trala revolta de Bar Kokhba no 135, erixiuse un templo na honra do deus Xúpiter Capitolino no seu lugar.[3]

Xerusalén estivo baixo o poder do Imperio bizantino desde o século IV ata o VI. Durante este tempo, a peregriñaxe cristiá a Xerusalén comezou a desenvolverse.[4]

A Igrexa do Santo Sepulcro foi construída polo emperador Constantino I na década de 320, pero o Monte do Templo quedou esquecido e convertido nun vertedeiro tralo falido intento de reconstruír o Templo xudeu do emperador Xuliano o Apóstata.[5]

Época cruzada

A Cúpula da Rocha identificada co Templo de Salomón durante a época cruzada do Reino de Xerusalén.

Durante séculos os peregrinos cristiáns puideron visitar o Monte do Templo, pero a escalada de violencia na súa contra por parte das autoridades musulmás[a] deu lugar ás Cruzadas.[6] Os cabaleiros cruzados capturaron a cidade en 1099 e a Cúpula da Rocha foi entregada aos augustinos que a converteron nunha igrexa, mentres que a mesquita de Al-Aqsa pasou a ser o palacio real. Os cabaleiros templarios identificaron a Cúpula da Rocha como o lugar no que se erixira o Templo de Salomón e estableceron o seu cuartel xeral nun recinto da mesquita de Al-Aqsa durante gran parte do século XII. O Templum Domini, como pasou a coñecerse a Cúpula, apareceu nos selos oficias dos Grandes Mestres Templarios, como por exemplo nos de Everard des Barres e Renaud de Vichiers, e axiña converteuse en modelo arquitectónico para as igrexas redondas templarias por toda Europa, como a Igrexa do Temple en Londres.[5]

Other Languages
العربية: قبة الصخرة
azərbaycanca: Qübbətüs-Səhra
български: Купол на Скалата
čeština: Skalní dóm
Deutsch: Felsendom
فارسی: قبةالصخره
français: Dôme du Rocher
עברית: כיפת הסלע
magyar: Sziklamecset
Bahasa Indonesia: Kubah Shakhrah
日本語: 岩のドーム
Basa Jawa: Kubah Shakhrah
한국어: 바위의 돔
Latina: Tholus Saxi
latviešu: Klints kupols
македонски: Златна купола
Bahasa Melayu: Qubbat As-Sakhrah
Nederlands: Rotskoepel
norsk nynorsk: Klippedomen
português: Cúpula da Rocha
română: Cupola Stâncii
русский: Купол Скалы
srpskohrvatski / српскохрватски: Kupola na stijeni
Simple English: Dome of the Rock
slovenčina: Skalný dóm
slovenščina: Kupola na skali
Basa Sunda: Masjid Umar
svenska: Klippdomen
татарча/tatarça: Кыя гөмбәзе мәчете
українська: Купол Скелі
吴语: 圆顶回庙