Deyðarevsing

Deyðarevsing kort (trýst á myndini).

Deyðarevsing er revsing við lívláti. 133 ST-limalond hava avtikið nýtslu av deyðarevsing antin í praksis ella umvegis lóggávu. Bert 25 lond framdu avrættingar í 2006, og bert seks lond stóðu fyri 91 prosentum av øllum avrættingunum. Hesi vóru: Iran, sum avrættaði í minsta lagi 177 fólk, harímillum fýra ungdómar; Irak, sum avrættaði í minsta lagi 65 fólk, harímillum ein ungdóm; Sudan í minsta lagi 65 fólk; Pakistan í minsta lagi 82 fólk; USA 53 fólk og Kina, sum avrættaði í minsta lagi 1010 fólk. Avrættingar verða mettar at vera ríkisloyndarmál í Kina og tí eru veruligu tølini nógv hægri, umleið 8000 avrættingar árliga.

Iran hevur undirskrivað altjóða sáttmálan um sivil og politisk rættindi og altjóða sáttmálan um barnarættindi og hevur harvið pliktað seg til ikki at avrætta persónar fyri brotsverk, ið persónarnir framdu, tá hesir vóru undir 18 ár. Hóast hetta hevur Amnesty International síðani 1990 skjalprógvað í minsta lagi 18 avrættingar av gerningsmonnum, ið vóru undir 18 ár, tá ið brotsverkini vórðu framd. Bert í 2005 avrættaði Iran í minsta lagi 8 persónar, ið vóru undir 18 ár.

Hvítarussland er einasta land í Evropa, sum framhaldandi nýtur deyðarevsing. Í Miðasia er rákið somuleiðis við at venda, og alt fleiri lond avtaka deyðarevsing. Í juni 2007 avtók Kirgisia deyðarevsing fyri vanlig brotsverk, og í Kasakstan hevur deyðarevsing ikki verið nýtt síðani 2003.

Elektriskur stólur.

Í Afrika vóru 23 avrættingar í 2011. Fleiri afrikonsk lond hava longu avtikið deyðarevsing. Av teimum 53 londunum í Afriku hava 12 lond heilt avtikið deyðarevsing. Senegal avtók til dømis deyðarevsing í 2004, Fílabeinsstrondin í 2000, Suðurafrika í 1997 og Angola í 1992. Lond sum Mali, Algeria, Niger og Sambia teljast millum tey 14 londini, sum ikki hava framt nakra avrætting seinastu 10 árini, hóast tey formliga ikki hava avtikið deyðarevsing. Tað eru sostatt helmingurin, 27 afrikonsk lond, sum enn fremja avrættingar.

Sambandsríki Amerika er einasta landi á amerikanska meginlandinum, ið hevur avrættað fólk síðani 2003. Tær 43 avrættingarnar, ið vórðu framdar í 2011 í USA, eru lægsta talið av avrættingum síðani mitt í 1990-unum.

Á Filipsoyggjunum varð deyðarevsing avtikin í 2006 og tað eru somuleiðis onnur framstig at hóma í Asia. Kina, ið hevur heimsmet í deyðarevsing, hevur tikið deyðarevsing upp til kjak og væntað verður, at talið av avrættingum fer at minka við 20–30 % í Kina komandi árini.

Í 1706 vórðu tvey hálvsystkin, lítið meira enn børn, hálshøgd í Tórshavn fyri blóðskemd, og hetta gjørdist samstundis seinasta deyðarevsind í Føroyum. Deyðadómur í friðartíð varð avtikin í Føroyum við gildissetingini av borgaraligu revsilógini frá 1930.

Tey londini sum í 2010 høvdu flestar avrættingar

Land Avrættingar
1 Fólkalýðveldið Kina Fólkalýðveldið Kina 6000+
2 Iran Iran 252+
3 Norðurkorea Norðurkorea 60+
4 Yemen Jemen 53+
5 USA USA 46
6 Saudi Arabia Saudiarabia 27+
7 Libya Libya 18+
8 Sýria Sýria 17+
9 Somalia Somalia 8+
10 Sudan Sudan 8+
11 Bangladesj Bangladesj 7+
12 Palestina Palestina 5
13 Egyptaland Egyptaland 4
14 Ekvatorguinea Ekvatorguinea 4+
15 Taivan Teivan 4
16 Hvítarussland Hvítarussland 2
17 Japan Japan 2
18 Irak Irak 1+
19 Malaysia Maleisia 1+
20 Barein Barein 1
21 Botsvana Botsvana 1
Other Languages
Afrikaans: Doodstraf
Alemannisch: Todesstrafe
aragonés: Pena de muerte
مصرى: اعدام
asturianu: Pena de muerte
azərbaycanca: Ölüm hökmü
башҡортса: Үлем язаһы
žemaitėška: Smertėis bausmie
беларуская (тарашкевіца)‎: Сьмяротная кара
brezhoneg: Kastiz ar marv
bosanski: Smrtna kazna
català: Pena de mort
کوردی: سزای مەرگ
čeština: Trest smrti
Cymraeg: Y gosb eithaf
dansk: Dødsstraf
Deutsch: Todesstrafe
Zazaki: İdam
Ελληνικά: Θανατική ποινή
Esperanto: Mortpuno
español: Pena de muerte
estremeñu: Pena de Muerti
فارسی: اعدام
français: Peine de mort
Frysk: Deastraf
עברית: עונש מוות
हिन्दी: मृत्युदंड
Fiji Hindi: Capital punishment
hrvatski: Smrtna kazna
Հայերեն: Մահապատիժ
Bahasa Indonesia: Hukuman mati
íslenska: Dauðarefsing
italiano: Pena di morte
日本語: 死刑
Kabɩyɛ: Peine capitale
қазақша: Өлім жазасы
ಕನ್ನಡ: ಮರಣದಂಡನೆ
한국어: 사형
къарачай-малкъар: Асмакъ
Lëtzebuergesch: Doudesstrof
Limburgs: Doeadstraof
lumbaart: Pena de mort
lietuvių: Mirties bausmė
latviešu: Nāvessods
македонски: Смртна казна
മലയാളം: വധശിക്ഷ
Bahasa Melayu: Hukuman mati
မြန်မာဘာသာ: သေဒဏ်
Nederlands: Doodstraf
norsk nynorsk: Dødsstraff
occitan: Pena de mòrt
ਪੰਜਾਬੀ: ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ
Piemontèis: Pen-a ëd mòrt
پنجابی: سزائے موت
português: Pena de morte
Runa Simi: Wañuy wanay
русиньскый: Смертна кара
sicilianu: Pena di morti
srpskohrvatski / српскохрватски: Smrtna kazna
Simple English: Death penalty
slovenčina: Trest smrti
slovenščina: Smrtna kazen
српски / srpski: Смртна казна
svenska: Dödsstraff
Kiswahili: Adhabu ya kifo
తెలుగు: మరణశిక్ష
тоҷикӣ: Ҷазои қатл
Türkçe: Ölüm cezası
татарча/tatarça: Үлем җәзасы
українська: Смертна кара
oʻzbekcha/ўзбекча: Oʻlim jazosi
vèneto: Pena de morte
Tiếng Việt: Tử hình
West-Vlams: Dôodstraffe
吴语: 死刑
хальмг: Толһан цааҗ
ייִדיש: טויטשטראף
中文: 死刑
文言: 死刑
Bân-lâm-gú: Sí-hêng
粵語: 死刑