طول موج

طول موج در یک موج سینوسی

طول موج به فاصله بین دو قله متوالی موج (یا بین هر دو نقطه تکراری موج که شکل یکسان دارند) گفته می‌شود و آن را با نشان می‌دهند. برای دو موجی که دارای سرعت یکسان باشند، موجی که دارای بسامد (فرکانس) بالاتری است طول موج کوتاه‌تر دارد و موجی که بسامد پایین‌تری دارد، طول موج بلندتری دارد.[۱]

حاصلضرب طول موج در بسامد (فرکانس) موج برابر با سرعت موج است.

همه شکل‌های انرژی متحرک، از جمله صدا، نور و گرما بصورت موج حرکت می‌کنند. همهٔ آنها، طول موجی دارند. برای مثال، وقتی موجهای صدا در هوا حرکت می‌کنند، در فشار هوا تغییر اندکی به‌وجود می‌آورند. قله‌های موجهای صدا نقطه‌هایی هستند که فشار هوا به بیشترین حد خود می‌رسد. گوش ما، تغییر فشار هوا را دریافت می‌کند و پیامی به مغز می‌فرستد.

طول موج نیز مانند بسامد، روی ویژگی‌هایی موج تأثیر می‌گذارد؛ زیرا این دو باهم ارتباط نزدیک دارند. برای مثال، موجهای صدای کم بسامد نسبت به موجهای صدای پر بسامد، طول موج بزرگتری دارند. همچنین طول موج نور سرخ از طول موج نور آبی بزرگتر است. نور بخشی از گسترهٔ موجهای انرژی است که شامل موجهای رادیویی، ریزموج (مایکروویو)، پرتوهای فرو سرخ، پرتوهای فرابنفش، پرتوهای ایکس و پرتوهای گاما می‌شود که همهٔ آنها با سرعت ۳۰۰ هزار کیلومتر بر ثانیه حرکت می‌کنند. همه اینها باهم طیف الکترومغناطیس را تشکیل می‌دهند.

طول موج در تابش الکترومغناطیسی

در قسمتی از تابش الکترومغناطیسی که به نور معروف است، طول موج مشخص کنندهٔ رنگ تابش است. با تعیین رنگ، انرژی و طول موج می‌توان یک موج را نسبت به دیگر موج‌ها سنجید. به عنوان مثال طول موج‌های کوتاه در طیف مرئی (۳۸٠تا۷۵٠ نانومتر) در ناحیه بین آبی و فوق بنفش قرار می‌گیرد درحالی‌که رنگ قرمز دارای طول موج‌های بلندتری است. فاصله بین این قله‌های موج آن چنان کوچک است که واحد آن را نانومتر (ده به توان منفی نه) یا میکرون (ده به توان منفی شش) قرار داده‌اند. تابش الکترومغناطیسی طیف طولانی از طول موج‌های بلند رادیویی تا طول موج‌های کوتاه پرتو ایکس را شامل می‌شود. چون شکل موج با سرعت ثابت c پیش می‌رود، فاصله یک طول موج را در زمان یک دوره تناوب طی می‌کند. موج علاوه بر طول موج دارای یک بسامد است که با واحد اصلی هرتز (Hz) و واحدهایی مانند (MHz، GHz، KHz، THz) اندازه‌گیری می‌شود.
سرعت امواج الکترومغناطیسی در خلاء، تابع طول موج نیست و برابر با مقدار ثابتی است که سرعت نور نامیده می‌شود.

زبان های دیگر
Afrikaans: Golflengte
العربية: طول الموجة
asturianu: Llonxitú d'onda
azərbaycanca: Dalğa uzunluğu
تۆرکجه: دالغا بویو
Boarisch: Wöönläng
беларуская: Даўжыня хвалі
беларуская (тарашкевіца)‎: Даўжыня хвалі
brezhoneg: Hirder gwagenn
bosanski: Talasna dužina
čeština: Vlnová délka
Cymraeg: Tonfedd
Deutsch: Wellenlänge
Ελληνικά: Μήκος κύματος
English: Wavelength
Esperanto: Ondolongo
euskara: Uhin-luzera
français: Longueur d'onde
Nordfriisk: Waagenlengde
Gaeilge: Tonnfhad
Gàidhlig: Tonn-fhad
ગુજરાતી: તરંગલંબાઈ
עברית: אורך גל
hrvatski: Valna duljina
Kreyòl ayisyen: Longèdonn
magyar: Hullámhossz
Bahasa Indonesia: Panjang gelombang
íslenska: Bylgjulengd
日本語: 波長
한국어: 파장
Lëtzebuergesch: Wellelängt
lietuvių: Bangos ilgis
latviešu: Viļņa garums
македонски: Бранова должина
Bahasa Melayu: Panjang gelombang
Plattdüütsch: Bülgenläng
Nederlands: Golflengte
norsk nynorsk: Bølgjelengd
occitan: Longor d'onda
ਪੰਜਾਬੀ: ਛੱਲ-ਲੰਬਾਈ
پنجابی: ویو لینتھ
پښتو: څپواټن
русский: Длина волны
русиньскый: Вовнова довжка
Scots: Swawlenth
srpskohrvatski / српскохрватски: Talasna dužina
Simple English: Wavelength
slovenčina: Vlnová dĺžka
slovenščina: Valovna dolžina
Soomaaliga: Dhererka Mowjadda
српски / srpski: Таласна дужина
svenska: Våglängd
தமிழ்: அலைநீளம்
тоҷикӣ: Адади мавҷӣ
Tagalog: Alonghaba
Türkçe: Dalga boyu
татарча/tatarça: Дулкын озынлыгы
українська: Довжина хвилі
اردو: طولِ موج
oʻzbekcha/ўзбекча: Toʻlqin uzunligi
Tiếng Việt: Bước sóng
中文: 波长
Bân-lâm-gú: Pho-tn̂g
粵語: 波長