ختای

ختای
MongolHuntersSong.jpg
تصویر ختای‌ها توسط (هوگوی)، قرن ۹ /۱۰
مناطق با جمعیت قابل توجه
شمال شرقی آسیا
زبان‌ها
زبان ختای
دین
احترام به پدیده‌های متعدد طبیعی
گروه‌های قومی مرتبط
مغول

ختای یا خطای یا ختن یا خیتان ولایتی تاریخی از بخش‌های شمالی و شمال‌غربی چین در زمان حکومت ترکان بوده‌است. این نام گه‌گاه مترادف با مملکت چین آمده‌است. براساس کتاب تاریخ مغول اثر عباس اقبال آشتیانی، «ختا» یعنی چین شمالی.

تخلص شاه اسماعیل صفوی به «ختایی» منسوب به همین ولایتِ «ختای» است.

در اشعار حافظ نیز اشاره به این ولایت شده:

آن تُرک پری‌چهره که دوش از برِ ما رفتآیا چه خطا دید که از راه ختا رفت؟

در اواخر قرن ششم هجری، آسیای شرقی و سواحل اقیانوس کبیر، یعنی دو کشور کُره و چین اصلی بین دو سلسله تقسیم می‌شده‌است: یکی سلسلهٔ کین (۱۱۱۵–۱۲۳۴) که رؤسای یک دسته زردپوستان منچو بودند که بر ختا یعنی چین شمالی تسلط داشته و نسبت به چینی‌ها قومی خارجی به‌شمار می‌آمدند و پایتخت این سلسله گاه شهر پکن و گاه شهر کانی فونگ در کنار رود هوانگو بود و سلسلهٔ دیگر سلسلهٔ سونگ بود که از چینی‌های اصلی بودند و بر چین جنوبی حکومت می‌کردند.[۱]

زبان های دیگر
aragonés: Khitans
العربية: شعب الخيتان
asturianu: Kitán
azərbaycanca: Xitaylar
تۆرکجه: خیتای‌لار
башҡортса: Кидандар
беларуская: Кідані
български: Кидани
català: Khitan
کوردی: خیتان
čeština: Kitani
dansk: Khitan
Deutsch: Kitan
English: Khitan people
español: Kitán
suomi: Kitaanit
客家語/Hak-kâ-ngî: Khie-tân-ngìn
magyar: Kitajok
Bahasa Indonesia: Bangsa Khitan
italiano: Kitai
日本語: 契丹
ქართული: კიდანები
한국어: 거란
Latina: Cathaini
lietuvių: Kidaniai
मराठी: खितान
Nederlands: Kitan
norsk: Khitanerne
polski: Kitanowie
پنجابی: ختانی لوک
português: Kitai
русский: Кидани
srpskohrvatski / српскохрватски: Kidan (narod)
Simple English: Khitan people
slovenščina: Kitani
svenska: Khitaner
Türkçe: Hitaylar
українська: Кидані
oʻzbekcha/ўзбекча: Kidonlar
Tiếng Việt: Khiết Đan
吴语: 契丹人
中文: 契丹人
Bân-lâm-gú: Khè-tan-lâng
粵語: 契丹