ترانه‌سرا

ترانه‌سُرا، ترانه‌نویس، یا ترانه‌پرداز[۱] فردی است که شعر[۲] و موسیقی ترانه‌ای را با هم می‌سراید (می‌نویسد).

ترانه‌سراها معمولاً شعرشان را با قابلیت همراه شدن با ملودی می‌سرایند. ترانه‌سرا با شاعر تفاوت ندارد اما بیشتر شعرهایی برای اجرا همراه با موسیقی می‌سراید. شعر ترانه یا «شعر محاوره» امروزه به عنوان یک قالب شعری در کنار قالب‌هایی مثل غزل و رباعی و… حیات رو به رشدی دارد.

تفاوت اصلی شعر محاوره (ترانه) با قالب‌های کلاسیک در «زبان» و «شیوه برقراری ارتباط با مخاطب» است. در شعر کلاسیک صورت مکتوب شعر بیشتر مد نظر بود و شعر یک نوشتار مکتوب بود که مطالعه می‌شد. در ترانه اما صورت شنیداری شعر بیشتر مد نظر است. این به معنی شنیداری نبودن شعر کلاسیک یا نوشتاری نبودن ترانه نیست بلکه برجستگی هر قالب شعر را بیان می‌کند.

ترانه یکی از قدیمی‌ترین قالب‌های شعر است و برخی آن را قدیمی‌ترین قالب شعر بشر می‌نامند. ترانه در گذشته با نام «قول» شناخته می‌شده که قالبی نزدیک به غزل بوده. قول و غزل خویشاوندان قدیمی شعر پارسی هستند.

جستارهای وابسته

زبان های دیگر
العربية: كاتب أغاني
беларуская (тарашкевіца)‎: Аўтар песьні
български: Автор на песен
English: Songwriter
Bahasa Indonesia: Penulis lagu
íslenska: Textahöfundur
한국어: 송라이터
монгол: Дуу зохиогч
मराठी: गीतकार
Bahasa Melayu: Penulis lagu
Nederlands: Songwriter
norsk nynorsk: Låtskrivar
ਪੰਜਾਬੀ: ਗੀਤਕਾਰ
русский: Автор песен
Scots: Sangwriter
srpskohrvatski / српскохрватски: Pisac pjesme
Simple English: Songwriter
slovenčina: Pesničkár
svenska: Låtskrivare
Kiswahili: Mtunzi wa nyimbo
Türkçe: Şarkı yazarı
українська: Автор пісні
中文: 詞曲作家