بوداپست

بوداپست
شهر
290px
از بالا، چپ به راست: نمای شهر با دانوب، شیرهای نگهبان پل زنجیر، میدان قهرمانان، پارلمان مجارستان، قلعۀ ماهیگیر، باسیلیکای سنت استفان، پانورامای ا تپه گلرت با قلعه بودا در چپ.
پرچم بوداپست
پرچم
Coat of arms of Budapest
نشان رسمی
بوداپست در Hungary قرار گرفته‌است
بوداپست
بوداپست
مختصات: ۴۷°۲۸′۱۹″ شمالی ۱۹°۰۳′۰۱″ شرقی / ۴۷°۲۸′۱۹″ شمالی ۱۹°۰۳′۰۱″ شرقی / 47.47194; 19.05028
کشورمجارستان
منطقهمجارستان مرکزی
اتحاد بودا، پست و اُبودا۱۷ نوامبر ۱۸۷۳
نواحی
حکومت
 • شهردارایشتوان تارلوش (فیدس Fidesz - دموکراتیک مسیحی مردم KDNP)
مساحت
 • شهر۵۲۵٫۰۹ کیلومتر مربع (۲۰۰ مایل مربع)
 • منطقه شهری۲۵۳۸ کیلومتر مربع (۹۸۰ مایل مربع)
 • منطقه کلان‌شهری۷۶۲۶ کیلومتر مربع (۲٬۹۰۰ مایل مربع)
بلندترین ارتفاع۵۲۷ متر (۱٬۷۲۹ پا)
پست‌ترین ارتفاع۹۶ متر (۳۱۵ پا)
جمعیت (۲۰۱۸)
 • شهر۱٬۷۴۹٬۷۳۴
 • رتبهشهر
 • تراکم۳٬۳۰۰/km۲ (۸٬۶۰۰/sq mi)
 • منطقهٔ شهری۲٬۵۵۱٬۲۴۷
 • تراکم شهری۱٬۰۰۰/km۲ (۲٬۶۰۰/sq mi)
 • منطقهٔ کلان‌شهری۳٬۲۸۴٬۱۱۰
 • تراکم منطقهٔ کلان‌شهری۴۳۰/km۲ (۱٬۱۰۰/sq mi)
نام اهلیتبوداپستی
منطقهٔ زمانیزمان (یوتی‌سی +۱)
 • تابستان (DST)زمان (یوتی‌سی +۲)
پیش‌شماره تلفنی۱
کد ایزو ۳۱۶۶HU-BU
وبگاهbudapest.hu

بوداپـِست پایتخت، بزرگترین و پرجمعیت‌ترین شهر کشور مجارستان و مرکز سیاسی، فرهنگی، تجاری، صنعتی و ترابری این کشور است. بوداپست از سه بخشِ اُبودا (بودای قدیم)، بودا (تپه ای و در کرانهٔ باختری دانوب)، و پست (خلاف بودا کاملاً تخت و سمت خاوری رود) تشکیل شده‌است. جمعیت بوداپست طبق آمار اول ژانویهٔ سال ۲۰۱۸[۱] برابر با ۱٬۷۴۹٬۷۳۴ نفر بوده‌است. مساحت شهر حدود ۵۲۵ کیلومتر مربع و یک واحد مستقل در تقسیمات کشوری مجارستان است.

تصویری از پل زنجیر در شب

شهر باستانی آکوئینکوم که امروز خرابه‌های آن در شمال بوداپست است، سکونتگاه سلتها[۲] بوده که بعدها تبدیل به مرکز ایالات رومی پانونیای سفلی شد. در قرن نهم میلادی مجارها وارد این سرزمین شدند.[۳] در حمله مغول (‎۱۲۴۱–۱۲۴۲) شهر غارت شد ولی پس از آن مجدداً رونق یافت و به زودی به یکی از اصلی‌ترین مراکز رنسانس در اروپا تبدیل شد.[۴] در پی محاصرهٔ بودا (۱۵ سال پس از نبرد موهاچ) به سال ۱۵۴۱ شهر بمدت ۱۴۵ سال بدست دولت عثمانی افتاد[۵]و در این دوره به لحاظ اقتصادی افت شدیدی کرده، جمعیت شهر به شدت کاهش پیدا کرد و قصر سلطنتی به ویرانه ای مبدل گشت ولی در سال ۱۶۸۶ آزاد شد. بوداپست (از اتحاد ۳ شهر پست، بودا و اُبودا) از سال ۱۸۷۳ تا سال ۱۹۱۷ به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز اروپایی و پایتخت امپراتوری اتریش-مجار به‌شمار می‌رفت که به پس از جنگ جهانی اول به موجب پیمان تریانون منحل شد.[۶] شهر هستهٔ اصلی آشوبها و وقایع مهم در انقلاب ‎ ۱۸۴۸–۱۸۴۹، جنگ جهانی دوم و انقلاب ۱۹۵۶ مجارستان بود.

بوداپست یکی از زیباترین[۷][۸] شهرهای اروپاست، که هر ساله چند میلیون گردشگر از آن دیدن می‌کنند، در سال ۲۰۱۷ این رقم ۳٬۸۲۳٬۹۰۰۰ نفر گزارش شده‌است.[۹] بوداپست میزبان تعدادی از میراث ثبت شده در فهرست جهانی یونسکوست، از آن میان می‌توان اشاره کرد به: چشم‌انداز ساحل دانوب در مرکز شهر، قلعه بودا، خیابان آندراشی، میدان قهرمانان، پل زنجیر، پارلمان مجارستان، قلعۀ ماهیگیر، کلیسای ماتیاس و خط ۱ متروی بوداپست (تأسیس ۱۸۹۶) که دومین متروی قدیمی جهان پس از متروی لندن است.[۱۰] از جنبه گردشگری نیز شهر دارای بناهای مهم و تاریخیست و از آن میان می‌توان به پل‌های دانوب، گرمابه‌ها و حمام‌های متعدد تاریخی، باسیلیکای سنت استفان، بزرگترین کنیسه اروپا در خیابان دوهانْی و خیلی دیگر اشاره کرد.

زبان های دیگر
Acèh: Budapèst
адыгабзэ: Будапешт
Afrikaans: Boedapest
Alemannisch: Budapest
አማርኛ: ቡዳፔስት
aragonés: Budapest
العربية: بودابست
asturianu: Budapest
Aymar aru: Budapest
azərbaycanca: Budapeşt
تۆرکجه: بوداپست
башҡортса: Будапешт
Boarisch: Budapest
žemaitėška: Budapešts
беларуская: Будапешт
беларуская (тарашкевіца)‎: Будапэшт
български: Будапеща
brezhoneg: Budapest
bosanski: Budimpešta
català: Budapest
Chavacano de Zamboanga: Budapest
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Budapest
нохчийн: Будапешт
Cebuano: Budapest
کوردی: بوداپێست
corsu: Budapest
qırımtatarca: Budapeşt
čeština: Budapešť
kaszëbsczi: Bùdapeszt
Чӑвашла: Будапешт
Cymraeg: Budapest
dansk: Budapest
Deutsch: Budapest
Zazaki: Budapeşt
dolnoserbski: Budapest
eʋegbe: Budapest
Ελληνικά: Βουδαπέστη
English: Budapest
Esperanto: Budapeŝto
español: Budapest
eesti: Budapest
euskara: Budapest
estremeñu: Budapest
suomi: Budapest
Võro: Budapest
føroyskt: Budapest
français: Budapest
arpetan: Budapèst
Nordfriisk: Budapest
Frysk: Boedapest
Gaeilge: Búdaipeist
Gagauz: Budapeşt
Gàidhlig: Budapest
galego: Budapest
Avañe'ẽ: Budapest
ગુજરાતી: બુડાપેસ્ટ
Gaelg: Budapest
客家語/Hak-kâ-ngî: Budapest
עברית: בודפשט
हिन्दी: बुडापेस्ट
Fiji Hindi: Budapest
hrvatski: Budimpešta
hornjoserbsce: Budapest
Kreyòl ayisyen: Boudapès
magyar: Budapest
հայերեն: Բուդապեշտ
interlingua: Budapest
Bahasa Indonesia: Budapest
Interlingue: Budapest
íslenska: Búdapest
italiano: Budapest
日本語: ブダペスト
Basa Jawa: Budapest
ქართული: ბუდაპეშტი
Qaraqalpaqsha: Budapesht
Taqbaylit: Budapest
Kabɩyɛ: Pudapɛsɩtɩ
қазақша: Будапешт
한국어: 부다페스트
Перем Коми: Будапешт
къарачай-малкъар: Будапешт
kurdî: Budapeşt
kernowek: Budapest
Кыргызча: Будапешт
Latina: Budapestinum
Ladino: Budapest
Lëtzebuergesch: Budapest
Limburgs: Budapes
Ligure: Budapest
lumbaart: Budapest
lingála: Budapest
لۊری شومالی: بۊداست
lietuvių: Budapeštas
latviešu: Budapešta
мокшень: Будапешт
Malagasy: Budapest
олык марий: Будапешт
Māori: Budapest
македонски: Будимпешта
монгол: Будапешт
кырык мары: Будапешт
Bahasa Melayu: Budapest
Malti: Budapest
မြန်မာဘာသာ: ဗူးဒပက်မြို့
эрзянь: Будапешт ош
Dorerin Naoero: Budapest
Nāhuatl: Budapest
Plattdüütsch: Budapest
नेपाली: बुडापेस्ट
नेपाल भाषा: बुदापेस्त
Nederlands: Boedapest
norsk nynorsk: Budapest
norsk: Budapest
occitan: Budapèst
Livvinkarjala: Budapeštu
ਪੰਜਾਬੀ: ਬੁਦਾਪੈਸਤ
Papiamentu: Budapest
Deitsch: Budapescht
Norfuk / Pitkern: Budapest
polski: Budapeszt
Piemontèis: Bùdapest
پنجابی: بوداپست
پښتو: بوډاپسټ
português: Budapeste
Runa Simi: Budapest
rumantsch: Budapest
Romani: Peshta
română: Budapesta
armãneashti: Budapesta
tarandíne: Budapest
русский: Будапешт
русиньскый: Будапешт
संस्कृतम्: बुद्धप्रस्थ
саха тыла: Будапешт
sardu: Budapest
sicilianu: Budapest
Scots: Budapest
davvisámegiella: Budapest
srpskohrvatski / српскохрватски: Budimpešta
Simple English: Budapest
slovenčina: Budapešť
slovenščina: Budimpešta
Gagana Samoa: Budapest
chiShona: Budapest
Soomaaliga: Budapest
shqip: Budapesti
српски / srpski: Будимпешта
Sesotho: Budapest
Seeltersk: Budapest
svenska: Budapest
Kiswahili: Budapest
ślůnski: Budapeszt
тоҷикӣ: Будапешт
Tagalog: Budapest
Tok Pisin: Budapest
Türkçe: Budapeşte
татарча/tatarça: Будапешт
удмурт: Будапешт
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: Budapésht
українська: Будапешт
اردو: بوداپست
oʻzbekcha/ўзбекча: Budapesht
vèneto: Budapest
vepsän kel’: Budapešt
Tiếng Việt: Budapest
West-Vlams: Boedapest
Volapük: Budapest
walon: Budapesse
Winaray: Budapest
Wolof: Budapest
吴语: 布达佩斯
მარგალური: ბუდაპეშტი
ייִדיש: בודאפעשט
Yorùbá: Budapest
Zeêuws: Boedapest
中文: 布达佩斯
文言: 布達佩斯
Bân-lâm-gú: Budapest
粵語: 布達佩斯