مقالهٔ برگزیده
در ریاضیات، منظور از توابع مثلثاتی شش تابع سینوس، کسینوس، تانژانت، کتانژانت، سکانت و کسکانت است که این توابع رابطهٔ میان زاویه‌ها و ضلع‌های یک مثلث قائم‌الزاویه را نشان می‌دهند و به همین دلیل توابع مثلثاتی نامیده می‌شوند.

قدمت اولین متون به جا مانده از توابع مثلثاتی به دوران پیش از میلاد در مصر و یونان بازمی‌گردد. قضیهٔ تالس توسط تالس در سده ششم پیش از میلاد در مصر مطرح شد، همچنین از قضیهٔ فیثاغورس به عنوان سنگ بنای مثلثات یاد می‌شود. علاوه بر مصر و یونان، کشورهای دیگری از جمله هند، کشورهای اسلامی، چین و کشورهای اروپایی پیشبردهای مطرحی در زمینه مثلثات داشتند که می‌توان به افرادی چون خوارزمی، بتانی، ابوالوفا محمد بوزجانی، شن کو، گو شوجینگ و رتیکوس اشاره کرد.

تعاریف متفاوتی از توابع مثلثاتی بیان شده است، ساده‌ترین آن‌ها بر پایهٔ دایرهٔ واحد است که در این تعریف دایره‌ای با شعاع ۱ ترسیم می‌شود و شعاعی با زاویهٔ مشخص نسبت به محور افقی روی آن رسم شده و یک مثلث را تشکیل می‌دهد. هر یک از توابع مثلثاتی را می‌توان با پاره‌خطی در این دایره نشان داد. تعاریف دیگری از توابع مثلثاتی نیز بر پایهٔ انتگرال، سری توانی و معادلهٔ دیفرانسیل بیان شده است که هر یک از آن‌ها کاربرد خاص خود را دارند. برای نمونه در تعریف بر پایهٔ سری توانی، از سری مکلورن استفاده می‌شود که در محاسبهٔ مقدار تقریبی آن‌ها توابع مثلثاتی استفاده فراوان دارد.

توابع مثلثاتی بر روی یک زاویه عملیات انجام می‌دهند و یک عدد حقیقی را برمی‌گردانند و هر یک از آن‌ها ویژگی‌های خاص خود را دارند، از جمله زوج یا فرد بودن، متناوب بودن، پیوسته بودن، متعامد بودن. کاربرد اصلی این تابع‌ها در محاسبهٔ اندازهٔ ضلع‌ها و زاویه‌های یک مثلث و سایر عوامل مرتبط با آن‌ها است. این کاربرد، در دانش‌های مختلفی مانند نقشه‌برداری، ناوبری و زمینه‌های گوناگون فیزیک مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ادامه

آیا می‌دانستید که …؟
Karun4.JPG
دربارهٔ ویکی‌پدیا
ویکی‌پدیا دانشنامه‌ای اینترنتی با بیش از ۲۸۰ زبان با محتوای آزاد است که با همکاری افراد داوطلب نوشته می‌شود و هر کس که به اینترنت دسترسی داشته باشد می‌تواند مقاله‌های آن را ویرایش کند.

هدف ویکی‌پدیا آفرینش و انتشار جهانی یک دانشنامهٔ آزاد به تمامی زبان‌های زندهٔ دنیاست. با رشد روزافزون این دانشنامه گردانندگان آن در بنیاد ویکی‌مدیا چندین پروژهٔ مشابه دیگر همچون ویکی‌واژه، ویکی‌کتاب، ویکی‌گفتاورد، ویکی‌خبر، ویکی‌دانشگاه، ویکی‌سفر، ویکی‌داده و ویکی‌گونه را پدیدآوردند.

ویکی‌پدیای فارسی پس از دو سال از شروع پروژهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، در ۲۸ آذر ۱۳۸۲ (۱۹ دسامبر ۲۰۰۳) فعالیت خود را آغاز کرد و اکنون در ردهٔ هجدهم ویکی‌پدیاها قرار دارد و بزرگترین ویکی‌پدیا در میان زبان‌های خاورمیانه و زبان‌های راست به چپ و بزرگترین دانشنامهٔ فارسی محسوب می‌شود. ویکی‌پدیای فارسی هم اکنون ( ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۶ خورشیدی) ۵۳۹٬۸۹۹ نوشتار دارد.

ادامه…

از میان خبرها
نقشه توزیع آرای موافق و مخالف به قانون اساسی جدید ترکیه
نقشه توزیع آرای موافق و مخالف به قانون اساسی جدید ترکیه
یادبودها

امروز: دوشنبه، ۱ مه ۲۰۱۷ میلادی برابر ۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۶ هجری خورشیدی و ۴ شعبان ۱۴۳۸ هجری قمری ( UTC)

Nasser Ad-Din Shah Qajar.jpg

روز جهانی کارگر، روز جهانی آزادی مطبوعات

رویدادها
زادروزها
درگذشت‌ها
زبان های دیگر
Qafár af: Main Page
Acèh: Ôn Keuë
Afrikaans: Tuisblad
Alemannisch: Wikipedia:Houptsyte
አማርኛ: ዋናው ገጽ
aragonés: Portalada
Ænglisc: Hēafodtramet
অসমীয়া: বেটুপাত
asturianu: Portada
Aymar aru: Nayriri uñstawi
azərbaycanca: Ana Səhifə
تۆرکجه: آنا صفحه
башҡортса: Баш бит
Boarisch: Hoamseitn
žemaitėška: Pėrms poslapis
Bikol Central: Panginot na Pahina
беларуская: Галоўная старонка
беларуская (тарашкевіца)‎: Галоўная старонка
भोजपुरी: मुख्य पन्ना
Bislama: Nambawan Pej
Bahasa Banjar: Tungkaran Tatambaian
bamanankan: Nyɛ fɔlɔ
བོད་ཡིག: གཙོ་ངོས།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: পয়লা পাতা
brezhoneg: Degemer
bosanski: Početna strana
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Mappadecéŋ
català: Portada
Chavacano de Zamboanga: El Primero Pagina
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Tàu Hiĕk
нохчийн: Коьрта агӀо
Cebuano: Unang Panid
Chamoru: Fanhaluman
Choctaw: Main Page
Tsetsêhestâhese: Va'ohtama
کوردیی ناوەندی: دەستپێک
Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ: ᓃᔥᑕᒻᐹᔅᑌᒋᓂᑲᓐ
qırımtatarca: Baş Saife
čeština: Hlavní strana
kaszëbsczi: Przédnô starna
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Главьна страница
Чӑвашла: Тĕп страница
Cymraeg: Hafan
dansk: Forside
Zazaki: Pela Seri
dolnoserbski: Głowny bok
ދިވެހިބަސް: މައި ޞަފްޙާ
ཇོང་ཁ: མ་ཤོག།
eʋegbe: Axa do Ŋgɔ
Ελληνικά: Πύλη:Κύρια
emiliàn e rumagnòl: PP
English: Main Page
eesti: Esileht
euskara: Azala
estremeñu: Página prencipal
Võro: Pääleht
Na Vosa Vakaviti: Tabana levu
føroyskt: Forsíða
Nordfriisk: Wikipedia:Hoodsid
Frysk: Haadside
Gagauz: Baş yaprak
贛語: 封面
galego: Portada
گیلکی: گتˇ ولگ
Avañe'ẽ: Ape
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: मुखेल पान
ગુજરાતી: મુખપૃષ્ઠ
Hausa: Main Page
客家語/Hak-kâ-ngî: Thèu-Ya̍p
Hawaiʻi: Ka papa kinohi
עברית: עמוד ראשי
हिन्दी: मुखपृष्ठ
Fiji Hindi: Pahila Panna
Hiri Motu: Main Page
hrvatski: Glavna stranica
hornjoserbsce: Hłowna strona
Kreyòl ayisyen: Paj Prensipal
magyar: Kezdőlap
Հայերեն: Գլխավոր էջ
Otsiherero: Main Page
Bahasa Indonesia: Halaman Utama
Interlingue: Principal págine
Igbo: Ihü Mbu
Ilokano: Umuna a Panid
íslenska: Forsíða
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐊᒥᖅ
Patois: Mien Piej
la .lojban.: uikipedi'as:ralju
Basa Jawa: Tepas
Qaraqalpaqsha: Bas bet
Taqbaylit: Asebtar amenzu
Gĩkũyũ: Main Page
Kwanyama: Main Page
қазақша: Басты бет
kalaallisut: Saqqaa
ភាសាខ្មែរ: ទំព័រដើម
ಕನ್ನಡ: ಮುಖ್ಯ ಪುಟ
Kanuri: Main Page
къарачай-малкъар: Баш бет
कॉशुर / کٲشُر: اہم صَفہٕ
Ripoarisch: Wikipedia:Houpsigk
Kurdî: Destpêk
kernowek: Folen dre
Кыргызча: Башбарак
Lëtzebuergesch: Haaptsäit
Limburgs: Veurblaad
لۊری شومالی: سأرآسوٙنە
latgaļu: Suoku puslopa
latviešu: Sākumlapa
Basa Banyumasan: Kaca Utama
мокшень: Пря лопа
Ebon: Main Page
олык марий: Тӱҥ лаштык
Māori: Hau Kāinga
Baso Minangkabau: Laman Utamo
македонски: Главна страница
മലയാളം: പ്രധാന താൾ
монгол: Нүүр хуудас
молдовеняскэ: Паӂина принчипалэ
मराठी: मुखपृष्ठ
кырык мары: Тӹнг ӹлӹштӓш
Bahasa Melayu: Laman Utama
Mvskoke: Main Page
မြန်မာဘာသာ: ဗဟိုစာမျက်နှာ
эрзянь: Прявтлопа
مازِرونی: گت صفحه
Dorerin Naoero: Bwiema peij
Nāhuatl: Calīxatl
Napulitano: Paggena prencepale
Plattdüütsch: Wikipedia:Hööftsiet
Nedersaksies: Veurblad
नेपाल भाषा: मू पौ
Nederlands: Hoofdpagina
norsk nynorsk: Hovudside
norsk bokmål: Portal:Forside
Novial: Chefi pagine
Nouormand: Page dé garde
Sesotho sa Leboa: Letlakala la pele
Diné bizaad: Íiyisíí Naaltsoos
Chi-Chewa: Tsamba Lalikulu
occitan: Acuèlh
Livvinkarjala: Piäsivu
Oromoo: Fuula Dura
ਪੰਜਾਬੀ: ਮੁੱਖ ਸਫ਼ਾ
Pangasinan: Arapan ya Bolong
Kapampangan: Pun Bulung
Papiamentu: Página Prinsipal
Picard: Accueul
Deitsch: Haaptblatt
Norfuk / Pitkern: Mien Paij
Piemontèis: Intrada
پنجابی: پہلا صفہ
Ποντιακά: Αρχικόν σελίδα
پښتو: لومړی مخ
Runa Simi: Qhapaq p'anqa
Kirundi: Main Page
armãneashti: Prota frãndzã
tarandíne: Pagene Prengepále
русиньскый: Головна сторінка
Kinyarwanda: Intangiriro
संस्कृतम्: मुख्यपृष्ठम्
саха тыла: Сүрүн сирэй
Scots: Main Page
سنڌي: مُک صفحو
sámegiella: Portála:Ovdasiidu
Sängö: Gä nzönî
srpskohrvatski / српскохрватски: Glavna stranica
Simple English: Main Page
slovenčina: Hlavná stránka
slovenščina: Glavna stran
Gagana Samoa: Itūlau Muamua
chiShona: Peji Rekutanga
Soomaaliga: Bogga Hore
српски / srpski: Главна страна
Sranantongo: Fesipapira
Seeltersk: Haudsiede
Basa Sunda: Tepas
Kiswahili: Mwanzo
ślůnski: Przodńo zajta
తెలుగు: మొదటి పేజీ
ትግርኛ: መበገሲ ገጽ
Türkmençe: Baş Sahypa
Tagalog: Unang Pahina
Setswana: Main Page
lea faka-Tonga: Peesi tali fiefia
Tok Pisin: Fran pes
Türkçe: Anasayfa
Xitsonga: Tlukankulu
татарча/tatarça: Баш бит
chiTumbuka: Main Page
reo tahiti: Fa’ari’ira’a
тыва дыл: Кол арын
удмурт: Кутскон бам
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئۇيغۇرچە ۋىكىپىدىيە
українська: Головна сторінка
اردو: صفحۂ اول
oʻzbekcha/ўзбекча: Bosh Sahifa
Tshivenda: Hayani
vepsän kel’: Pälehtpol’
Tiếng Việt: Trang Chính
West-Vlams: Voorblad
Volapük: Cifapad
吴语: 封面
хальмг: Нүр халх
მარგალური: დუდხასჷლა
ייִדיש: הויפט זייט
Vahcuengh: Yiebdaeuz
Zeêuws: Vòblad
Bân-lâm-gú: Thâu-ia̍h
粵語: 頭版