Zeus

Zeus
Greziar mitologia
Altes Museum - Antikensammlung 058.JPG
Ezaugarriak
Jatorrizko izenaΘεύς
Sexuagizonezkoa
BizitokiaOlinpo
Ikonografiatximista, arranoa, zezen mitologikoa eta Haritza
BaliokideakJupiter, Perun, Ideo eta Amon
Formakzezena, beltxarga, Kuku europarra, sua, Anfitriona, Satiroa, arranoa, inurria, Artemisa eta sugea
Familia
AitaKronos
AmaRea
Ezkontidea(k)Hera
Bikotea(k)Egina, Leto, Leda, Metis, Aega, Alkmena, Anaxithea, Antiope, Asterope, Cabye, Kallisto, Carme, Cassiopeia, Chaldene, Klimene, Danae, Demeter, Dia, Dione, Elara, Electra, Europa, Eurymedusa, Eurinome, Gaia, Himalia, Hora, Io, Iodame, Isonoe, Laodameia, Maera, Maia, Mnemosine, Niobe, Q1242355, Othreis, Pandora, Pertsefone, Pluto, Pluto, Protogenia, Selene, Semele, Taigete, Thalia, Temis, Thrace, Thyia, Afrodita, Calyce, Lamia, Podarge, Pirra, Kaliope, Doris, Ekidna, Eos, Eurydome eta Aetna
Seme-alabakAres, Afrodita, Apolo, Atena, Hefesto, Artemisa, Hermes, Pertsefone, Dioniso, Helena Troiakoa, Horae, Arcesius, Talia, Polimnia, Erato, Terpsikore, Euterpe, Urania, Melpomene, Kaliope, Klio, Minos, Hesperideak, Aedea, Eako, Meletea, Argus, Mneme, Thelxinoë, Dardano, Eileithyia, Hebe, Adrasteia, Pollux, Atë, Locrus, Herakles, Pertseo, Lacedaemon, Garamantis, Aegipan, Myrmidon, Manes, Acragas, Tantalo, Anfion, Angelos, Zethos, Eirene, Dizea, Eufrosine, Eunomia, Talia, Aglaia, Enio, Pasithea, Acheilus, Piritoo, Q3884191, Arcas, Britomartis, Atymnius, Solymus, Mnemosine, Tityos, Iasion, Corinthos, Emathion, Sarpedon, Radamantis, Q6411764, Colaxes, Cres, Epaphus, Zeroesa, Orchomenus, Libyan Sibyl, Sarpedon, Arche, Pelasgo, Q1919421, Latinus, Graecus, Zagreus, Aethlius, Ersa, Pandia, Palikoak, Astrea, Carpo, Thallo, Arctus, Atropos, Kloto, Lakesis, Magnes, Mazedon, Taenarus, Crinacus, Tyche, Endimion, Harmonia, Alagonia, Melinoe, Akeo, Balius, Xanthus, Helen, Nemeako lehoia, Carius, Aletheia, Caerus, Litae, Myrtilus, Scamander, Hecate, Asopus, Auxo, Megaros, Pan, Arge, Nemea, Kariteak, Themides, Q11710892, Dysis, Geraestus, Olenus, Q15837391, Aegle, Aetae eta Arcesilaus
Anai-arrebakHera, Hades, Poseidon, Demeter, Kiron eta Hestia

Greziar mitologian, Zeus[1] (grekoz Ζεύς) edo Dias (Δίας, «errege jainkotiarra») "jainkoen eta gizakiaren aita da"[2], Olinpiar jainkoen buruzagia huaek familia bateko aita balitz bezala zuzenduz[3]. Ondorioz, bere semeak ez zirenak ere aita deitzen zioten. "Jainkoen erregea" zen eta unibertsoaren ikuskatzailea[4]. Zeruaren eta trumoiaren jainkoa zen eta bere sinboloak tximista, arranoa, zezena eta haritza dira. Bere herentzia indoeuropearraz aparte, Ekialde Hurbileko atributu ikonografiko batzuk ere lortu zituen, adibidez, aginte-makila edo zetroa. Artista greziarrek, gehienetan, Zeus bi modutan irudiklatzen zuten: zutik, aurrera eginez eskuineko eskuan tximista bat duelarik eta dotoretasunez eserita.

Kronos eta Rea titanen seme gazteena izan zen. Tradizio gehienetan bere arreba Hera jainkosarekin ezkonduta agertzen da, baina Dodonako orakuluan bere emaztea Dione zen, eta Iliadaren arabera honekin Afroditaren[5] aita izan zen. Oso ezaguna da maitatzaile izan zituelako, ondorioz jainko-jainkosa eta heroi asko izanik, adibidez: Atenea, Apolo eta Artemisa, Hermes, Persefone, Dioniso, Perseo, Herakles, Helena, Minos eta Musak. Herarekin aldiz, Ares, Hebe eta Hefestoren[6] aita izan zela esaten da.

Erromatarren Jupiterren baliokidea da, baita etruskoen Tinia eta egiptoarren Amon jainkoena. Gaur egun Jainkoari buruz dugun irudia (bai izena eta bai itxura) beragandik dator.

Other Languages
Аҧсшәа: Зевс
Afrikaans: Zeus
Alemannisch: Zeus
aragonés: Zeus
العربية: زيوس
مصرى: زيوس
অসমীয়া: জ্যুচ
asturianu: Zeus
azərbaycanca: Zevs
تۆرکجه: زئوس
башҡортса: Зевс
Boarisch: Zeus
беларуская: Зеўс
беларуская (тарашкевіца)‎: Зэўс
български: Зевс
বাংলা: জিউস
brezhoneg: Zeus
bosanski: Zeus
català: Zeus
کوردی: زیووس
čeština: Zeus
kaszëbsczi: Zeus
Cymraeg: Zeus
dansk: Zeus
Deutsch: Zeus
Zazaki: Zeus
English: Zeus
Esperanto: Zeŭso
español: Zeus
eesti: Zeus
estremeñu: Zeus
فارسی: زئوس
suomi: Zeus
français: Zeus
Frysk: Seus
Gaeilge: Séus
galego: Zeus
עברית: זאוס
हिन्दी: ज़्यूस
hrvatski: Zeus
Kreyòl ayisyen: Zeyis
magyar: Zeusz
Հայերեն: Զևս
interlingua: Zeus
Bahasa Indonesia: Zeus
Ido: Zeus
íslenska: Seifur
italiano: Zeus
日本語: ゼウス
Basa Jawa: Zeus
ქართული: ზევსი
қазақша: Зевс
한국어: 제우스
kurdî: Zeus
Latina: Zeus
Lëtzebuergesch: Zeus
lumbaart: Zeus
lietuvių: Dzeusas
latviešu: Zevs
македонски: Зевс
മലയാളം: സ്യൂസ്
मराठी: झ्यूस
Bahasa Melayu: Zeus
Malti: Żews
မြန်မာဘာသာ: ဇုစ်နတ်မင်းကြီး
مازِرونی: زئوس
Plattdüütsch: Zeus
नेपाली: जिउस
Nederlands: Zeus
norsk nynorsk: Zevs
norsk: Zevs
occitan: Zèus
Ирон: Зевс
ਪੰਜਾਬੀ: ਜ਼ਿਊਸ
polski: Zeus
پښتو: زیوس
português: Zeus
română: Zeus
русский: Зевс
саха тыла: Зевс
sardu: Zeus
sicilianu: Zeus
Scots: Zeus
srpskohrvatski / српскохрватски: Zeus
Simple English: Zeus
slovenčina: Zeus
slovenščina: Zevs
shqip: Zeusi
српски / srpski: Зевс
svenska: Zeus
Kiswahili: Zeu
ślůnski: Zeus
தமிழ்: சியுசு
тоҷикӣ: Зевс
ไทย: ซูส
Türkmençe: Zeus
Tagalog: Zeus
Türkçe: Zeus
татарча/tatarça: Zevs
українська: Зевс
اردو: زیوس
oʻzbekcha/ўзбекча: Zevs
vepsän kel’: Zevs
Tiếng Việt: Zeus
West-Vlams: Zeus
Winaray: Zeus
ייִדיש: זעאוס
Yorùbá: Zeus
中文: 宙斯
Bân-lâm-gú: Zeus
粵語: 宙斯