Ur

Artikulu hau Urari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Ur (argipena)».
Ura (H2O)
Identifikadoreak
CAS zenbakia7732-18-5 YesY
PubChem962
ChemSpider937 YesY
UNII059QF0KO0R YesY
ChEBICHEBI:15377 YesY
ChEMBLCHEMBL1098659 YesY
RTECS zbka.ZC0110000
Propietateak
Formula molekularraH2O
Masa molarra18.01528(33) g/mol
Itxurasolido zuri eta ia koloregabea, garden, izoztean urdin pixka bat [2]
Dentsitatea1000 kg/m3, likido (4 °C) (62.4 lb/cu. ft)
917 kg/m3, solido
Fusio puntua

°C, 32 °F, 273.15 K[3]

Irakite-puntua

99.98 °C, 211.97 °F, 373.13 K[3]

Azidotasuna (pKa)15.74
~35–36
Basikotasuna (pKb)15.74
Errefrakzio indizea (nD)1.3330
Biskositatea0.001 Pa s 20 °C-tan
Egitura
Egitura kristalinoaHexagonal
Geometria molekularraKurba
Dipolo momentua1.85 D
Arriskuak
Arrisku nagusiakIto
Ur intoxikazioa
NFPA 704
NFPA 704.svg
0
0
0
Harremana duten konposatuak
Beste katioiakHidrogeno sulfuro
Hidrogeno selenuro
Hidrogeno teluro
Hidrogeno polonuro
Hidrogeno peroxido
Harremana duten disolbatzaileakazetona
metanol
Harremana duten konposatuakur-lurrun
izotz
ur gogor
Kontrakoa esaten ez bada, emandako datuak baldintza normaletan (25 °C, 100 kPa) hartuak dira.
Erreferentziak

Ura gai kimiko garden eta ia koloregabea da, Lurreko ibai, aintzira eta ozeanoen eta organismo bizidun gehienetako fluidoen osagai nagusia. H2O formula kimikoa du, hau da, ur molekula bakoitzak oxigeno atomo bat eta hidrogeno atomo bi ditu, lotura kobalentez elkartuak. Giro-tenperaturan likidoa da. Nahitaezkoa uste da bizitzarako, ez baita ezagutzen uraren gabezia osoan bizi den izakirik. Urak Lur planetaren azalaren % 71 estaltzen du.[4] Ur horren % 97,2 gazia da, eta % 2,8 geza.[5] Ur geza horren % 1 baino ez dago egoera likidoan, gainerakoa poloetan izoztuta baitago.

Ur tanta baten talka

Ura da baldintza naturaletan hiru egoera fisikoetan (solido, likido edo gas egoeran) aurki daitekeen gai bakarra da. Kimikoki aratza den urak ur destilatu izena hartzen du, eta ez du inolako gairik bere barnean disolbatuta, H2O bakarrik.

Itsas mailan, uraren irakite tenperatura 100 °C da, eta izozte tenperatura 0 °C. Uraren gehienezko dentsitateag/ml da, 4 °C-ko tenperaturan; beste edozein tenperaturatan, dentsitate txikiagoa du. Solido egoeran, hau da, izotz egoeran, uraren dentsitatea 0,917 g/ml da.

Uraren bero espezifikoa 1 cal/°C.g da. Disolbatzaile unibertsala dela esaten da, molekula polarra izanik substantzia gehien disolbatzen dituen substantzia delako. Ur molekulak hidrogeno zubi izeneko loturen bitartez elkartzen dira.[6] Ur molekulak bi polo ditu. Hidrogeno bien arteko lotura 104,45º-koa da. Gainera, urak termoerregulatzaile lana egiten du.

Other Languages
Аҧсшәа: Аӡы
Afrikaans: Water
Alemannisch: Wasser
አማርኛ: ውሃ
aragonés: Augua
Ænglisc: Wæter
العربية: ماء
ܐܪܡܝܐ: ܡܝܐ
مصرى: ميه
অসমীয়া: পানী
asturianu: Agua
Atikamekw: Nipi
авар: Лъим
Aymar aru: Uma
azərbaycanca: Su
تۆرکجه: سو
башҡортса: Һыу
Boarisch: Wossa
žemaitėška: Ondou
Bikol Central: Tubig
беларуская: Вада
беларуская (тарашкевіца)‎: Вада
български: Вода
भोजपुरी: पानी
Bislama: Wota
Bahasa Banjar: Banyu
bamanankan: Ji
বাংলা: পানি
བོད་ཡིག: ཆུ།
brezhoneg: Dour
bosanski: Voda
буряад: Уһан
català: Aigua
Chavacano de Zamboanga: Agwa
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Cūi
нохчийн: Хи
Cebuano: Tubig
Chamoru: Hånom
ᏣᎳᎩ: ᎠᎹ
Tsetsêhestâhese: Mahpe
کوردی: ئاو
corsu: Acqua
Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ: ᓃᐲᔾ
čeština: Voda
Чӑвашла: Шыв
Cymraeg: Dŵr
dansk: Vand
Deutsch: Wasser
Zazaki: Awe
dolnoserbski: Wóda
डोटेली: पानी
ދިވެހިބަސް: ފެން
Ελληνικά: Νερό
emiliàn e rumagnòl: Aqua
English: Water
Esperanto: Akvo
español: Agua
eesti: Vesi
estremeñu: Áugua
فارسی: آب
Fulfulde: Ndiyam
suomi: Vesi
Võro: Vesi
føroyskt: Vatn
français: Eau
Nordfriisk: Weeder
furlan: Aghe
Frysk: Wetter
Gaeilge: Uisce
贛語:
Gàidhlig: Uisge
galego: Auga
Avañe'ẽ: Y
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: उदक
ગુજરાતી: પાણી
Gaelg: Ushtey
Hausa: Ruwa
客家語/Hak-kâ-ngî: Súi
עברית: מים
हिन्दी: जल
Fiji Hindi: Paani
hrvatski: Voda
hornjoserbsce: Woda
Kreyòl ayisyen: Dlo
magyar: Víz
հայերեն: Ջուր
interlingua: Aqua
Bahasa Indonesia: Air
Interlingue: Aqua
Igbo: Mmiri
Ilokano: Danum
ГӀалгӀай: Хий
Ido: Aquo
íslenska: Vatn
italiano: Acqua
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐃᒪᖅ
日本語:
Patois: Waata
la .lojban.: djacu
Basa Jawa: Banyu
ქართული: წყალი
Qaraqalpaqsha: Suw
Taqbaylit: Aman
Kabɩyɛ: Lɩm
Kongo: Maza
Gĩkũyũ: Mai
қазақша: Су
ភាសាខ្មែរ: ទឹក
ಕನ್ನಡ: ನೀರು
한국어:
Ripoarisch: Wasser
kurdî: Av
Кыргызча: Суу
Latina: Aqua
Ladino: Agua
Lëtzebuergesch: Waasser
лезги: Яд
Lingua Franca Nova: Acua
Luganda: Amazzi
Limburgs: Water
Ligure: Ægoa
lumbaart: Aqua
lingála: Mái
lietuvių: Vanduo
latgaļu: Iudiņs
latviešu: Ūdens
मैथिली: पानी
мокшень: Ведь
Malagasy: Rano
Māori: Wai
Baso Minangkabau: Aia
македонски: Вода
മലയാളം: ജലം
монгол: Ус
मराठी: पाणी
Bahasa Melayu: Air
Mirandés: Auga
မြန်မာဘာသာ: ရေ
эрзянь: Ведь
مازِرونی: ئو
Dorerin Naoero: Ebok
Nāhuatl: Atl
Napulitano: Acqua
Plattdüütsch: Water
Nedersaksies: Woater
नेपाली: पानी
नेपाल भाषा: लः
Nederlands: Water
norsk nynorsk: Vatn
norsk: Vann
Nouormand: Ieau
Diné bizaad:
occitan: Aiga
Oromoo: Bishaan
ଓଡ଼ିଆ: ଜଳ
Ирон: Дон
ਪੰਜਾਬੀ: ਪਾਣੀ
Kapampangan: Danum
Papiamentu: Awa
Picard: Ieu
Deitsch: Wasser
Pälzisch: Wassa
Norfuk / Pitkern: Wata
polski: Woda
Piemontèis: Eva
پنجابی: پاݨی
پښتو: اوبه
português: Água
Runa Simi: Yaku
română: Apă
armãneashti: Apâ
русский: Вода
русиньскый: Вода
संस्कृतम्: जलम्
саха тыла: Уу
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱫᱟᱜ
sardu: Aba
sicilianu: Acqua (vìppita)
Scots: Watter
سنڌي: پاڻي
davvisámegiella: Čáhci
srpskohrvatski / српскохрватски: Voda
සිංහල: ජලය
Simple English: Water
slovenčina: Voda
slovenščina: Voda
Gagana Samoa: Vai
chiShona: Mvura
Soomaaliga: Biyo
shqip: Uji
српски / srpski: Вода
Seeltersk: Woater
Basa Sunda: Cai
svenska: Vatten
Kiswahili: Maji
ślůnski: Woda
தமிழ்: நீர்
ತುಳು: ನೀರ್
తెలుగు: నీరు
тоҷикӣ: Об
ไทย: น้ำ
Türkmençe: Suw
Tagalog: Tubig
Türkçe: Su
Xitsonga: Mati
татарча/tatarça: Су
українська: Вода
اردو: پانی
oʻzbekcha/ўзбекча: Suv
vèneto: Aqua
vepsän kel’: Vezi
Tiếng Việt: Nước
West-Vlams: Woater
Volapük: Vat
Winaray: Tubig
Wolof: Ndox
吴语:
isiXhosa: Amanzi
მარგალური: წყარი
ייִדיש: וואסער
Yorùbá: Omi
Vahcuengh: Raemx
中文:
文言:
Bân-lâm-gú: Chúi
粵語:
isiZulu: Amanzi