Henrik Dam

Henrik Dam
Henrik Dam nobel.jpg
Bizitza
JaiotzaKopenhage1895eko otsailaren 21a
Herrialdea Danimarka
HeriotzaKopenhage1976ko apirilaren 17a (81 urte)
Hobiratze lekuaBispebjerg Cemetery
Hezkuntza
HeziketaTechnical University of Denmark
Grazko Unibertsitatea
HizkuntzakDaniera
Jarduerak
Jarduerakbiokimikaria, medikua, pedagogoa, unibertsitateko irakaslea, kimikaria eta fisiologoa
Enplegatzailea(k)Technical University of Denmark
Kopenhageko Unibertsitatea
Jasotako sariak
Nominazioak

Carl Peter Henrik Dam (Kopenhage, 1895eko otsailaren 21a - Kopenhage, 1976ko apirilaren 17a) daniar biokimikari eta fisiologoa izan zen. 1943 urtean Medikuntzako Nobel Saria eman zioten, Edward Doisyrekin batera, K bitamina hauteman eta bere funtzioak aztertzeagatik.

Biografia

Carl Peter Henrik Dam Kopenhagen jaio zen 1895eko otsailaren 21ean. Aita Emil Dam botikaria izan zuen eta ama, berriz, haren emaztea zen Emilie Peterson irakaslea[1].

Henrik gazteak kimika ikasi zuen Kopenhageko Institutu Politeknikoan eta 1920an graduatu zen. Urte berean egin zuten kimikako laguntzaile Nekazaritza eta Albaitaritzako Medikuntza Eskolan eta, 1923an, biokimikako irakasle izan zen Kopenhageko Unibertsitateko Fisiologia Laborategian.

Hurrengo urtean, ezkondu zen eta Inger Olsen izan zen emaztea[2].

Irakasle lanetan aritu zen Kopenhagen 1939ra arte eta, 1940an, AEBetara joan zen bizitzera, 1942 eta 1945 artean, Rochesterko unibertsitateko irakasle izan zelarik.

1946an, berriro itzuli zen Danimarkara eta biokimika eta nutrizio irakasle izan zen Institutu Politeknikoan 1965era arte.

Bere ikerketatan zera obserbatu zuen: grasarik gabeko dieta jarraitzen zuten oilaskoei nekezago koagulatzen zitzaien odola eta odoljarioak jasaten zituzten, muskulu eta azalazpietan, bereziki. Gerora, odolaren koagulazioaren gabezia hori ez zela fibrinogeno, kaltzio eta tronboplastina kontzentrazio baxuaren ondorio frogatu zuen, protronbina eskasiarena baizik. Odolaren koagulazioareko ezinbestekoa zen sustantzia liposoluble baten bila ikertzen ari zelarik, bat aurkitu zuen landareen hosto berdeetan eta horri deitu zion K bitamina.

Other Languages
العربية: هنريك دام
български: Хенрик Дам
català: Henrik Dam
čeština: Henrik Dam
Cymraeg: Henrik Dam
dansk: Henrik Dam
Deutsch: Henrik Dam
English: Henrik Dam
español: Henrik Dam
eesti: Henrik Dam
فارسی: هنریک دام
suomi: Henrik Dam
français: Henrik Dam
Gaeilge: Henrik Dam
עברית: הנריק דאם
hrvatski: Henrik Dam
magyar: Henrik Dam
Bahasa Indonesia: Henrik Dam
한국어: 헨리크 담
Latina: Henricus Dam
Nederlands: Henrik Dam
norsk: Henrik Dam
occitan: Henrik Dam
polski: Henrik Dam
پنجابی: ہینرک ڈیم
português: Henrik Dam
Scots: Henrik Dam
Simple English: Henrik Dam
svenska: Henrik Dam
Kiswahili: Henrik Dam
Türkçe: Henrik Dam
اردو: ہنرک ڈیم
oʻzbekcha/ўзбекча: Henrik Dam
Tiếng Việt: Henrik Dam
Yorùbá: Henrik Dam