Granada (Espainia)
English: Granada

Artikulu hau Espainiako hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Granada (argipena)».
Granada (Espainia)
Granada
Espainiako udalerria
PanoGranada1.jpg
Bandera de Granada2.svgEscudo de Granada2.svg
Administrazioa
Herrialdea Espainia
Autonomia Andaluzia
ProbintziaGranadako probintzia
AlkateaJosé Torres Hurtado
Izen ofizialaGranada
Jatorrizko izenaGranada
Posta kodea18001–18015, 18182 eta 18190
INEk ezarritako kodea18087
HerriburuaGranada Itzuli
Geografia
Koordenatuak37° 10′ 41″ N, 3° 36′ 03″ W / 37° 10′ 41″ N, 3° 36′ 03″ W / 37.178055555556; -3.6008333333333
Azalera88.02 km²
Altuera738 m
MugakideakArmilla, Pulianas, Maracena, Atarfe, Santa Fe, Vegas del Genil, Churriana de la Vega, Ogíjares, La Zubia, Cájar, Huétor Vega, Cenes de la Vega, Pinos Genil, Dúdar, Beas de Granada, Huétor Santillán, Víznar eta Jun
Demografia
Biztanleria232.462 bizt. (2019)
Dentsitatea2.641,01 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremuaUTC+01:00 eta UTC+02:00
Hiri senidetuakFriburgo, Xarja, Aix-en-Provence, Belo Horizonte, Coral Gables (Florida), Agrigento, Marrakex, Tilimsen eta Lublin
MatrikulaGR
www.granada.org/

Granada[1] Espainiako hegoaldeko hiria da, izen bereko probintziako hiriburua. Andaluziako autonomia erkidegoan dago, Sierra Nevadaren oinetan. 2008. urtean, 236.988 biztanle zituen.

Geografia eta ingurune naturala

Sierra Nevada mendilerroak hiria inguratzen du.

Klima

Datu klimatikoak (Granada, Granadako aireportua, 567 m)
HilaUrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbeUrtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)13.015.318.620.124.630.034.433.929.422.717.213.522.8
Batez besteko tenperatura (ºC)6.78.511.012.816.821.424.824.520.915.510.77.615.1
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)0.31.83.45.69.012.915.215.012.48.24.21.87.5
Pilatutako prezipitazioa (mm)4138303828174316424853357
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm)66574201256752
Eguzki orduak1651722252312933363733442622151701492935
Iturria: [2]

Auzoak

Granada zortzi barruti eta 36 auzoz osatuta dago. Barrutiak honakoak dira:

  • Ronda, 51.740 biztanle (2009an)
  • Zaidin, 47.731 biztanle
  • Norte, 41.820 biztanle
  • Genil, 35.028 biztanle
  • Centro, 32.916 biztanle
  • Chana, 27.533 biztanle
  • Beiro, 26.590 biztanle
  • Albaicín, 16.281 biztanle

Historia

Hiria arabiarrek sortu zuten 756an. Kordobako kaliferriaren mendeko izan ondoren, Granadako Erresuma musulmaneko hiriburu izan zen. Garai horretan zibilizazio maila bikaina erdietsi zuen, eta haren lekuko diren hainbat monumentu gordetzen ditu; baina handikien familien arteko gerren ondorioz ahulduta, 1492an Errege-erregina Katolikoek bereganatu zuten.

Ekonomia

Nekazaritzagune eta merkataritzagune garrantzizkoa da, vegatik (lur lau aberatsak eta ureztatuak) hurbil baitago.

Ondasun nabarmenak

Alhambra jauregiaren ikuspegia

Turismo leku garrantzizkoa da Granada, artearen aldetik duen historia luze eta aberatsagatik. Granadako monumentu ospetsuenak Alhambra (XIII.-XIV. mendeetako mairuen gotorlekua eta jauregia) eta Generalifeko lorategiak dira. Alhambra jauregia, nazarien egoitza nagusia izan zen, eta gizateriaren ondare izendatu zuten 1984an. Alhambrako estiloa da al Andalusko gailurra, XIV. mendean egina, Ben-Al-Hamarrek eraikia eta haren seme Mohamed II.ak indartua.

Gainera, Granadak baditu beste ondasun nabarmen batzuk ere:

  • Gotiko eta Errenazimentuko estiloetako katedrala, Errege-erregina Katolikoen, Filipe Ederraren eta Joana Eroaren hilobiak gordetzen dituena.
  • Eliza barrokoak (XVI. mendekoak).
  • Karlos V.aren jauregia (XVI.-XVII. mendeetakoa).

Granadar ospetsuak

Hiri senidetuak

Granada ondorengo hiriekin senidetuta dago:

Ikus, gainera

Erreferentziak

  • Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Open Data Euskadi webgunean.

Kanpo estekak

Other Languages
Afrikaans: Granada
አማርኛ: ግራናዳ
aragonés: Granada
العربية: غرناطة
مصرى: جرانادا
asturianu: Granada
Aymar aru: Granada
azərbaycanca: Qranada
تۆرکجه: قرانادا
беларуская: Гранада
беларуская (тарашкевіца)‎: Гранада
български: Гранада
বাংলা: গ্রানাডা
brezhoneg: Granada (Spagn)
català: Granada
کوردی: گرانادا
čeština: Granada
Cymraeg: Granada
dansk: Granada
Deutsch: Granada
Zazaki: Granada
Ελληνικά: Γρανάδα
English: Granada
Esperanto: Granado
español: Granada
eesti: Granada
estremeñu: Graná
فارسی: گرانادا
suomi: Granada
Gaeilge: Granada
Gàidhlig: Granada
galego: Granada
Hausa: Granada
Hawaiʻi: Granada
hrvatski: Granada
Kreyòl ayisyen: Grenade (Grenad)
magyar: Granada
հայերեն: Գրանադա
Bahasa Indonesia: Granada
Interlingue: Granada (Hispania)
íslenska: Granada
italiano: Granada
日本語: グラナダ
Jawa: Granada
ქართული: გრანადა
Qaraqalpaqsha: Granada
Taqbaylit: Granada
қазақша: Гранада
한국어: 그라나다
kernowek: Granada
Ladino: Granada
Lëtzebuergesch: Granada
lietuvių: Granada
latviešu: Granada
Malagasy: Granada
македонски: Гранада
मराठी: ग्रानादा
Bahasa Melayu: Granada
эрзянь: Гранада
Plattdüütsch: Granada
नेपाली: ग्रानाडा
Nederlands: Granada (stad)
norsk nynorsk: Granada
norsk: Granada
occitan: Granada
ਪੰਜਾਬੀ: ਗਰਾਨਾਦਾ
پنجابی: غرناطہ
português: Granada (Espanha)
Runa Simi: Granada
română: Granada
русский: Гранада
संस्कृतम्: ग्रानाडा
sicilianu: Granada
Scots: Granada
srpskohrvatski / српскохрватски: Granada
Simple English: Granada
slovenčina: Granada
slovenščina: Granada
shqip: Granada
српски / srpski: Гранада
Kiswahili: Granada
தமிழ்: கிரனாதா
Türkçe: Granada
татарча/tatarça: Гранада
Twi: Granada
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: گرانادا
українська: Гранада
اردو: غرناطہ
oʻzbekcha/ўзбекча: Granada
Tiếng Việt: Granada
Volapük: Granada
Winaray: Granada
吴语: 盖纳达
中文: 格拉纳达
粵語: 格蘭納達