Golkoko itsaslasterra

Golkoko itsaslasterraren ibilbide mapa

Golkoko itsaslasterra[1] Mexikoko golkotik Ozeano Atlantikoaren iparraldera doan itsaslaster beroa da. 100m-ko sakonera eta 1000km-ko zabalera du, 1,8m/s-ko abiadura darama eta bere emaria 80 milioi m³/s-koa da. Dimentsio hauekin energia eroale oso garrantzitsua bilakatzen da Europarentzat.

Itsaslaster honen zirkulazioak Europari dagoen latituderako klima beroa ziurtatzen dio. Gainera, inguru hauetan fauna eta flora ere determinatzen ditu.

Benjamin Franklinen Golkoko itsaslasterraren 1786ko mapa

Itsaslaster guztiak, uraren gatz kontzentrazio ezberdintasunagatik, haizeen zirkulazio globalagatik, lurraren errotazio mugimenduagatik eta poloetako ur tenperatura txikiengatik sortzen dira. 4 faktore hauen ondorioz zirkulazio termohalinoa sortzen da. Golkoko itsaslasterraren norabidea haize zirkulazio globalak determinatzen du, bere norabidea Ipar Atlantikoan ipar-ekialderanzkoa baita, itsaslasterraren berdina.

Itsaslaster hau 1513an aurkitu zuten eta Espainiar Inperioko itsasontziek azkar hasi ziren erabiltzen Karibetik Espainiarako bidaietan. Lehen deskribapen eta mapak 1786an argitaratu zuen Benjamin Franklinek "'Sundry Maritime Observations"' lanean.

Golkoko itsaslasterra eta aldaketa klimatikoa

Nahiz eta frogatu gabeko teoria izan, zientzialari askok diote, berotze globalak poloetako izotza urtzean, ozeanoetako gatz kontzentrazioa txikitu egingo dela. Ondorioz, gaur egun itsaslasterrak mantentzen dituen oreka hautsi daiteke eta ibilbidea aldatu. Honela, Europako klima leuntzen duen korrontea moztuko litzateke eta beroketa globalaren ondorioz Europako klima ez da hozten.

Other Languages
العربية: تيار الخليج
azərbaycanca: Qolfstrim cərəyanı
башҡортса: Гольфстрим
Boarisch: Goifstrom
беларуская: Гальфстрым
беларуская (тарашкевіца)‎: Гальфстрым
български: Гълфстрийм
bosanski: Golfska struja
čeština: Golfský proud
Чӑвашла: Гольфстрим
Deutsch: Golfstrom
English: Gulf Stream
Esperanto: Golfa Marfluo
suomi: Golfvirta
føroyskt: Golfstreymurin
français: Gulf Stream
Frysk: Golfstream
עברית: זרם הגולף
hrvatski: Golfska struja
հայերեն: Գոլֆստրիմ
íslenska: Golfstraumurinn
ქართული: გოლფსტრიმი
қазақша: Гольфстрим
한국어: 멕시코 만류
Кыргызча: Гольфстрим
lietuvių: Golfo srovė
latviešu: Golfa straume
македонски: Голфска струја
नेपाल भाषा: गल्फ स्ट्रीम
Nederlands: Golfstroom
norsk nynorsk: Golfstraumen
português: Corrente do Golfo
русский: Гольфстрим
саха тыла: Гольфстрим
srpskohrvatski / српскохрватски: Golfska struja
slovenčina: Golfský prúd
slovenščina: Zalivski tok
српски / srpski: Голфска струја
svenska: Golfströmmen
Kiswahili: Mkondo wa Ghuba
Türkçe: Gulf Stream
українська: Гольфстрім
Tiếng Việt: Hải lưu Gulf Stream
West-Vlams: Golfstrôom