Fasore

RLC zirkuitua dagokion fasore-diagramarekin ω jakin baterako.

Fasorea (fase-bektore hitzen elkarketatik eratutako hitza) anplitudea (A), angelu-frekuentzia (ω) eta hasierako fasea (θ) denboran zehar konstanteak dituen funtzio sinusoidal bat zenbaki konplexu bidez irudikatzeko modu bat da. Fisikaren eta ingeniaritzaren esparruetan erabiliak dira.

General Electricen lan egiten zuen Charles Proteus Steinmetz matematikari eta ingeniariak sortu zituen fasoreak XIX. mendearen amaieran.

Ingeniaritza elektrikoaren ikuspegitik, fasoreak Laplaceren transformatuaren kasu partikular batetzat har daitezke, RLC zirkuitu batek trantsitorioei nola erantzuten dion deribatzeko erabiltzen dena. Halere, Laplaceren transformatua erabiltzeko zailagoa da; are eta gehiago egoera egonkorraren analisia egiteko.

Fasore-aritmetika

Konstante batekiko biderketa

fasorea konstante konplexuaz biderkatzeak beste fasore bat ematen du. Ondorioz, inplizitu dagoen sinusoidearen anplitude eta fase-aldaketa dakar:

Elektronikan   gaiak inpedantzia irudikatzen du, denborarekiko independente dena. Hain zuzen ere, intentsitate-fasorea inpedantziaz biderkatuz gero, tentsio-fasorea lortzen da. Haatik, bi fasoreren arteko biderketak (edo erro karratua), berez bi sinusoideren arteko biderketa irudikatzen du eta ondorioz, maiztasun-osagai berriak sortuko lituzke. Hortaz, fasore-notazioarekin maiztasun bakarreko sistemak baino ezin dira irudikatu.

Diferentziazioa eta integrazioa

Fasore baten denboran zeharreko deribatuak edota integralak beste fasore bat ematen du emaitzatzat. [lower-alpha 1] Adibidez:

Ondorioz, fasore bidezko irudikapenean, sinusoidearen denboran zeharreko deribatua   konstantearen bidezko biderketa bihurtzen da.

Antzeko eran, fasore bat integratzea   bidez biderkatzea da. Ez du eraginik denborarekiko dependentea den  ,  faktorean.

Ekuazio diferentzial lineal bat fasore aritmetika erabiliz ebazten denean, merely factoring    faktorea ekuazioko gai guztietatik kentzen da, ondoren emaitzan berriro sartzeko. Adibidez, ikus bedi RC zirkuitu bateko kondentsadorearen tentsioaren ekuazio diferentziala:

Zirkuituaren elikatze-tentsioa sinusoidala denean:

ondorengo ordezkapenak eginez:

zeinetan fasorea    eta zehaztu beharreko fasorea den.

Ekuazio diferentziala fasore-notazioan honakora murrizten da:[lower-alpha 2]:

Kapazitorearen tentsioaren fasorea ebaztean:

Ageri denez,   gaia biderkatzen duen faktoreak gaiaren anplitude- eta fase-aldakuntzak irudikatzen ditu,   eta gaiekiko erlatiboak.

Koordenatu polarretara pasatzean:

Ondorioz:

Batuketa

Hainbat fasoreren batuketak beste fasore bat sortzen du.


Other Languages
Afrikaans: Fasors
العربية: مطوار
català: Fasor
Deutsch: Phasor
English: Phasor
español: Fasor
فارسی: فازور
galego: Fasor
हिन्दी: फेजर
magyar: Fázor
italiano: Fasore
Nederlands: Fasor
português: Fasor
Simple English: Phasor
slovenčina: Fázor
shqip: Fazori
svenska: Visardiagram
Türkçe: Fazör
اردو: طوریہ
中文: 相量