Sudano
English: Sudan

Republic of the Sudan
جمهورية السودان‎
Jumhūrīyat as-Sūdān
Respubliko Sudano

Detaloj

Detaloj

DetalojDetaloj
Nacia himno: Nahnu Jund Allah Jund Al-watan
Nacia devizo: "An-Naṣr lanā"
("Venko estas nia")
Situo
Bazaj informoj
ĈefurboĤartumo
Oficiala(j) lingvo(j)araba lingvo, angla lingvo
Ĉefa(j) lingvo(j)sudana araba lingvo, angla lingvo, Tar Gula language, Afitti, Tumtum, Kadugli language, Keiga, Gumuz, Sillok language, El Hugeirat, Ganza, Gule, Sila language, Uduk, Yulu, Temein, Kelo, Kanga, Krongo, Wali language, Dilling, Dengebu language, moderna norma araba lingvo, Molo language, Logorik, Tulishi, Ghulfan, Tese, Masalit, Dongolawi language, Ingessana language, Komo language, Kresh language, Kadaru, Karko, Birgid language, Heiban, Beigo language, Tama language, Laro, Lafofa languages, Katla, Fungor language, Logol, Koalib, Lumun, Midob, Otoro, Nding, Ngile, Moro, Talodi, Tegali, Nobiin, Shwai, Tagoi, Tocho, Torona, Tiro language, Tima, Werni language, Zaghawa, Shatt, Nyala language, Beĝaa lingvo, Berta, Fur, Tigrea lingvo, Acheron, Nyimang language, Jumjum, Dair, Berti, Burun
Plej ofta(j) religio(j)islamo
animismo
kristanismo
Areo
 % de akvo
1,886,068 km²
?
Loĝantaro30 894 000
Loĝdenso16,4 loĝ./km²
HorzonoUTC+02:00
Interreta domajno.sd
LandokodoSDN
Telefona kodo+249
Plej alta punktoDeriba Caldera
Plej malalta punktoRuĝa Maro
Politiko
Politika sistemofederacia respubliko
ŜtatestroAbdel Fattah al-Burhan
Ĉefministro

vaka

Nacia tago1-a d januaro
Sendependiĝo disde Britio1-a de januaro 1956
Ekonomio
Valutosudana pundo (SDG)
MEPlaŭ 2014
– suma$ 94 mlrd
– pokapa$ 1,793
Information icon.svg
vd
  •  Norda Sudano
  •  Darfuro
  •  Orienta Fronto
  •  Abyei
  •  Nuba Montaro kaj Blua Nilo
  • Sudano (arabe سودان Sūdān, aŭ السودان‎ as-Sūdān kaj oficiale Respubliko Sudano جمهورية السودان‎ Jumhūrīyat as-Sūdān) estas araba lando en la nordorienta parto de Afriko, ambaŭflanke de la alta Nilo. Ĝia nomo venas el la araba balad as-sūdān, kiu signifas la lando de la nigruloj. Ĝi limas kun Egipto norde, la Ruĝa Maro, Eritreo kaj Etiopio oriente, Suda Sudano sude, Centrafrika Respubliko sudokcidente, Ĉado okcidente kaj Libio nordokcidente. Ĝi estas, laŭ areo, la tria plej granda lando en Afriko. La rivero Nilo dividas la landon en orienta kaj okcidenta duonoj.[1] Ties hegemonia religio estas Islamo[2] (70%).

    Sudano estis hejmo al nombraj antikvaj civilizoj, kiaj tiuj de la Regno de Kuŝ, Kerma, Nobatia, Aloa, Makuria, Meroe kaj aliaj, plej el kiuj floris laŭlonge de la rivero Nilo. Dum la antaŭdinastia periodo Nubio kaj Nagadana Supra Egipto estis identaj, samtempe evoluigis sistemojn de faraona regado ĉirkaŭ 3300 a.K.[3]Pro ties proksimeco al Egipto, Sudano partoprenis en la pli ampleksa historio de Proksima Oriento ĉar ĝi estis kristanigita ĉirkaŭ la 6a jarcento, kaj islamigita en la 7a. Kiel rezulto de kristanigo, la Malnova nubia lingvo staras kiel plej antikva registrita lingvo el la Nilo-sahara lingvaro (plej fruaj registroj datas el la 9a jarcento). Nuntempe estas oficialaj la araba lingvo kaj la angla lingvo, kaj ekzistas ankaŭ la nubia lingvo.

    Sudano estis la plej granda lando en Afriko kaj en la araba mondo ĝis 2011, kiam Suda Sudano separiĝis al sendependa lando, sekve al sendependiga referendumo. Sudano estas nune la tria plej granda lando en Afriko (post Alĝerio kaj la Demokratia Respubliko Kongo) kaj ankaŭ la tria plej granda lando en la araba mondo (post Alĝerio kaj Saŭdarabio).

    Sudano estas membro de Unuiĝintaj Nacioj (1956), de la Afrika Unio, de la Araba Ligo, de la Organizaĵo de Islama Kunlaboro kaj de la Movado de Nealiancitaj Landoj, same kiel estas observanto ĉe la Monda Organizaĵo pri Komerco.[4][5] Ties ĉefurbo estas Ĥartumo, nome politika, kultura kaj komerca centro de la lando. Ĝi estas federala prezidenta reprezenta demokrata respubliko. La politiko de Sudano estas regulata de parlamenta organizo nomata Nacia Asembleo.[6] La sudana jura sistemo estas bazita sur la ŝario.

    Sudano suferas pro kelkaj defioj. Dum multo de la historio de Sudano, la lando suferis pro pliiĝanta etna purigado kaj pro internaj konfliktoj kiaj la du enlandaj militoj kaj la Milito en Darfuro. Sudano suferas pro malalta nivelo de respekto al la homaj rajtoj ĉefe koncerne al la aferoj de etna purigado kaj sklaveco en la lando.[7]

    Other Languages
    Acèh: Sudan
    адыгабзэ: Судан
    Afrikaans: Soedan
    Akan: Sudan
    Alemannisch: Sudan
    አማርኛ: ሱዳን
    aragonés: Sudán
    Ænglisc: Sudan
    العربية: السودان
    ܐܪܡܝܐ: ܣܘܕܐܢ
    مصرى: السودان
    asturianu: Sudán
    Aymar aru: Sudan
    azərbaycanca: Sudan
    تۆرکجه: سودان
    башҡортса: Судан
    Bali: Sudan
    Boarisch: Sudan
    žemaitėška: Sodans
    Bikol Central: Sudan
    беларуская: Судан
    беларуская (тарашкевіца)‎: Судан
    български: Судан
    भोजपुरी: सूडान
    Banjar: Sudan
    bamanankan: Sudan
    বাংলা: সুদান
    བོད་ཡིག: སུའུ་ཏན།
    বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: সুদান
    brezhoneg: Soudan
    bosanski: Sudan
    буряад: Судан
    català: Sudan
    Chavacano de Zamboanga: Sudán
    Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Sudan
    нохчийн: Судан
    Cebuano: Sudan
    کوردی: سوودان
    corsu: Sudan
    qırımtatarca: Sudan
    čeština: Súdán
    Чӑвашла: Судан
    Cymraeg: Swdan
    dansk: Sudan
    Deutsch: Sudan
    Thuɔŋjäŋ: Thudän
    Zazaki: Sudan
    dolnoserbski: Sudan
    डोटेली: सुडान
    ދިވެހިބަސް: ސޫދާން
    eʋegbe: Sudã
    Ελληνικά: Σουδάν
    English: Sudan
    español: Sudán
    eesti: Sudaan
    euskara: Sudan
    estremeñu: Sudán
    فارسی: سودان
    suomi: Sudan
    Võro: Sudaan
    føroyskt: Sudan
    français: Soudan
    arpetan: Sodan
    Nordfriisk: Sudaan
    Frysk: Sûdan
    Gaeilge: An tSúdáin
    Gagauz: Sudan
    Gàidhlig: Sudan
    galego: Sudán
    Avañe'ẽ: Sudano
    गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: सुदान
    ગુજરાતી: સુદાન
    Gaelg: Yn Toodaan
    Hausa: Sudan
    客家語/Hak-kâ-ngî: Sudan
    עברית: סודאן
    हिन्दी: सूडान
    Fiji Hindi: Sudan
    hrvatski: Sudan
    hornjoserbsce: Sudan
    Kreyòl ayisyen: Soudan
    magyar: Szudán
    հայերեն: Սուդան
    interlingua: Sudan
    Bahasa Indonesia: Sudan
    Interlingue: Sudan
    Igbo: Sudan
    Ilokano: Sudan
    ГӀалгӀай: Судан
    Ido: Sudan
    íslenska: Súdan
    italiano: Sudan
    日本語: スーダン
    Patois: Sudan
    la .lojban.: sudan
    Jawa: Sudan
    ქართული: სუდანი
    Qaraqalpaqsha: Sudan
    Taqbaylit: Sudan
    Адыгэбзэ: Судан
    Kabɩyɛ: Sudaanɩ
    Kongo: Sudan
    Gĩkũyũ: Sũdana
    қазақша: Судан
    ಕನ್ನಡ: ಸುಡಾನ್
    한국어: 수단
    kurdî: Sûdan
    kernowek: Soudan
    Кыргызча: Судан
    Latina: Sudania
    Lëtzebuergesch: Sudan
    лезги: Судан
    Lingua Franca Nova: Sudan
    Luganda: Sudaani
    Limburgs: Soedan
    Ligure: Sudan
    lumbaart: Sudan
    lingála: Sudani
    lietuvių: Sudanas
    latviešu: Sudāna
    Malagasy: Sodana
    македонски: Судан
    മലയാളം: സുഡാൻ
    монгол: Судан
    मराठी: सुदान
    кырык мары: Судан
    Bahasa Melayu: Sudan
    Malti: Sudan
    မြန်မာဘာသာ: ဆူဒန်နိုင်ငံ
    эрзянь: Судан
    مازِرونی: سودان
    Dorerin Naoero: Tudan
    Nāhuatl: Sudan
    Plattdüütsch: Sudan
    Nedersaksies: Soedan
    नेपाली: सुडान
    नेपाल भाषा: सुदान
    Nederlands: Soedan
    norsk nynorsk: Sudan
    norsk: Sudan
    Novial: Sudan
    Sesotho sa Leboa: Sudan
    Chi-Chewa: Sudan
    occitan: Sodan
    Livvinkarjala: Sudan
    Oromoo: Sudaan
    ଓଡ଼ିଆ: ସୁଦାନ
    Ирон: Судан
    ਪੰਜਾਬੀ: ਸੁਡਾਨ
    Kapampangan: Sudan
    Papiamentu: Sudan
    Deitsch: Sudan
    पालि: सूडान
    Norfuk / Pitkern: Sudan
    polski: Sudan
    Piemontèis: Sudan
    پنجابی: سوڈان
    پښتو: سوډان
    português: Sudão
    Runa Simi: Sudan
    rumantsch: Sudan
    română: Sudan
    tarandíne: Sudan
    русский: Судан
    русиньскый: Судан
    Kinyarwanda: Sudani
    संस्कृतम्: सूडान
    саха тыла: Судаан
    ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱥᱩᱫᱟᱱ
    sardu: Sudan
    sicilianu: Sudan
    Scots: Sudan
    davvisámegiella: Sudan
    Sängö: Sudäan
    srpskohrvatski / српскохрватски: Sudan
    Simple English: Sudan
    slovenčina: Sudán
    slovenščina: Sudan
    Gagana Samoa: Sudan
    chiShona: Sudan
    Soomaaliga: Suudaan
    shqip: Sudani
    српски / srpski: Судан
    SiSwati: ISudani
    Sesotho: Sudan
    Seeltersk: Sudan
    Sunda: Sudan
    svenska: Sudan
    Kiswahili: Sudan
    ślůnski: Sudan
    தமிழ்: சூடான்
    తెలుగు: సూడాన్
    тоҷикӣ: Судон
    ትግርኛ: ሱዳን
    Türkmençe: Sudan
    Tagalog: Sudan
    Türkçe: Sudan
    Xitsonga: Sudan
    татарча/tatarça: Судан
    удмурт: Судан
    ئۇيغۇرچە / Uyghurche: سۇدان
    українська: Судан
    اردو: سوڈان
    oʻzbekcha/ўзбекча: Sudan
    vèneto: Sudan
    vepsän kel’: Sudan
    Tiếng Việt: Sudan
    Volapük: Sudän
    Winaray: Sudan
    Wolof: Sudaan
    吴语: 苏丹
    მარგალური: სუდანი
    ייִדיש: סודאן
    Yorùbá: Sudan
    Vahcuengh: Sudan
    Zeêuws: Soedan
    中文: 苏丹
    文言: 蘇丹
    Bân-lâm-gú: Sudan
    粵語: 蘇丹
    isiZulu: ISudan