Kojno

Kojno estas korpo, en kiu du flankaj surfacoj renkontiĝas akutangule.

baza formo de kojno

Kojno estas simpla ilo por dispartigi objektojn aŭ fendi objekton. Kojno funkcias per transmisio de forto laŭ la mekanika principo de dekliva ebeno. La efiko de multaj aliaj iloj baziĝas sur la efiko de kojno: tranĉinstrumentoj kiel tranĉilo, hakilo, pioĉo kaj kunligiloj kiel najlo kaj ŝraŭbo.

Laŭ Francisko Azorín kojno estas Ligna aŭ metala peco, dika ĉe unu ekstremo k. maldikiĝinta, kun akra rando ĉe la alia.[1] Li indikas etimologion el la latina cuneus (kojno) el cunere (fendi). Kaj li aldonas la terminojn kojni, por meti kojnon; kojnoforma skribo kaj malkojni.[2]

La kojno el ligno, ŝtonometalo apartenas al la plej fruaj kaj plej gravaj inventoj de la homaro.
La efikeco de kojno estas limigita de sia solideco kaj aliflanke de la frotado, kiu rezultiĝas ĉe ĝia aplikado.
Kojno ne ĉiam devas esti el dura materialo por esti efika: ekzemplo de akvoglitado: aŭtopneŭo sur malseka strato kunpremas la akvofilmon antaŭ sin, kaj - pro la kojnoefiko de la kunpremita akvo - perdas la kontakton al la strato.
En la naturo la kojnoprincipo troviĝas i.a. ĉe specifaj beko-formoj de birdoj, ekz-e pego kaj alciono, krome ĉe meteorologiaj frontoj kaj similaj kolizioj de varma kaj malvarma aero.

Other Languages
አማርኛ: ውሻል
aragonés: Falca
العربية: إسفين
asturianu: Cuña (máquina)
башҡортса: Шына (механика)
žemaitėška: Plėištos
български: Клин
bosanski: Klin
català: Falca
čeština: Klín
Чӑвашла: Савăл
Cymraeg: Lletem
dansk: Kile
Deutsch: Keil
Ελληνικά: Σφήνα
English: Wedge
euskara: Ziri
فارسی: گوه
suomi: Kiila
Võro: Vag'a
galego: Cuña
עברית: טריז
हिन्दी: फन्नी
hrvatski: Klin
magyar: Ék
Bahasa Indonesia: Baji
Ido: Konio
íslenska: Fleygur
italiano: Cuneo (fisica)
日本語: くさび
한국어: 쐐기
Latina: Cuneus
lietuvių: Pleištas
latviešu: Ķīlis
македонски: Клин
മലയാളം: ആപ്പ്
Bahasa Melayu: Baji
नेपाल भाषा: न्वकू
Nederlands: Wig (gereedschap)
norsk: Kile
occitan: Conhet
português: Cunha
Runa Simi: Q'imina
Scots: Wadge
srpskohrvatski / српскохрватски: Klin
Simple English: Wedge (mechanics)
slovenčina: Klin (nástroj)
slovenščina: Zagozda
chiShona: Chidzayo
српски / srpski: Клин
Kiswahili: Kabari
தமிழ்: ஆப்பு
ไทย: ลิ่ม
Türkçe: Kama
українська: Клин (механіка)
Tiếng Việt: Nêm
walon: Cougn
Winaray: Kalsó
中文: 楔子
Bân-lâm-gú: Chiⁿ-á
粵語: