Berilo (mineralo)

Vidu ankaŭ la apartigilan paĝon berilo.
berilo

Berilo estas blankeca-travidebla silikata mineralo. Ĝi kristaliĝas en la heksagona kristalsistemo je la kemia formulo Al2Be3[Si6O18], do estas aluminio-berilio-silikato. En pura formo, berilo estas senkolora kaj travidebla. Sed per multnombra luma refrakto pro plurkristala strukturo ĝi povas aperi ankaŭ blankece kaj per miksaĵoj de aliaj mineralaj substancoj alpreni diversajn kolorojn, tiel ke la travidebleco povas malpliiĝi.

Pro sia alta dureco de kategorio 7,5 ĝis 8 laŭ la mohs-skalo kaj sia ofte klaraj kristaloj berilo ofte tralaboriĝas kaj poluriĝas al gemo. Aparte la blua akvomarino, la verda smeraldo kaj la helflava ĝis verdece flava orberilo lumo estas konataj variaĵoj.

En mezepoka Eŭropo beriloj uziĝis por produkti okulvitrojn. Tiu historia uzo ĝis la nuntempo rekoneblas en la germana lingvo, kie "okulvitroj" nomiĝas Brille. [1]

Referencoj

  1. Inter alie laŭ Timo Brunke: Warum heißt das so? Ein Herkunftswörterbuch ("Kial estas tiu nomo? Etimologia vortaro"), germane, eldonejo Klett 2009
Other Languages
aragonés: Berilo
العربية: بيريل
asturianu: Berilu
azərbaycanca: Beril
беларуская: Берыл
беларуская (тарашкевіца)‎: Бэрыль (мінэрал)
български: Берил
bosanski: Beril
català: Beril
čeština: Beryl
kaszëbsczi: Beril
Чӑвашла: Берилл
dansk: Beryl
Deutsch: Beryll
Ελληνικά: Βήρυλλος
English: Beryl
español: Berilo
eesti: Berüll
euskara: Berilo
فارسی: گوشنیت
suomi: Berylli
français: Béryl
Gaeilge: Beiril
galego: Berilo
עברית: בריל
हिन्दी: बेरिल
hrvatski: Beril
magyar: Berill
Հայերեն: Բերիլ
Ido: Berilo
italiano: Berillo
日本語: 緑柱石
ქართული: ბივრილი
қазақша: Берилл
한국어: 녹주석
Latina: Beryllus
lietuvių: Berilas
latviešu: Berils
മലയാളം: അക്വാമറൈൻ
မြန်မာဘာသာ: မြ
Plattdüütsch: Beryll
Nederlands: Beril
norsk nynorsk: Beryll
norsk: Beryll
português: Berilo
română: Beril
русский: Берилл
саха тыла: Берилл
Scots: Beryl
srpskohrvatski / српскохрватски: Beril
සිංහල: තරිප්පු
Simple English: Beryl
slovenčina: Beryl
slovenščina: Beril
српски / srpski: Берил
svenska: Beryll
தமிழ்: பெரில்
ತುಳು: ಪಚ್ಚೆ
ไทย: เบริล
Türkçe: Beril
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: يېشىل ياقۇت
українська: Берил
oʻzbekcha/ўзбекча: Berill
Tiếng Việt: Beryl
Wolof: Beril
中文: 綠柱石