Χαέν (επαρχία)

Η επαρχία της Χαέν στην Ισπανία

Η Επαρχία της Χαέν (στα ισπανικά: Provincia de Jaén) είναι μία από τις οκτώ επαρχίες της Αυτοδιοίκητης Περιφέρειας της Ανδαλουσίας στην Ισπανία. Βρίσκεται στα ανατολικά της Περιφέρειας και συνορεύει βόρεια και ανατολικά με την Καστίλη-Λα Μάντσα (Θιουδάδ Ρεάλ και Αλμπαθέτε), νότια με την επαρχία της Γρανάδας και δυτικά με την επαρχία της Κόρδοβας. Έχει εμβαδό 13.496 χμ² και συνολικό πληθυσμό 652.253 (2015) κατοίκους. Πρωτεύουσά της είναι η ομώνυμη πόλη.

Φυσική γεωγραφία

Μορφολογία

Το μορφολογικό ανάγλυφο της επαρχίας

Στα όρια με την Καστίλη-Λα Μάντσα τη διασχίζει η οροσειρά Μορένα. Στο κέντρο της εντοπίζεται η ανατολική άκρη της κοιλάδας του Γουαδαλκιβίρ που δέχεται τα ύδατα πέντε παραποτάμων (τους Γιέγουας, Χάντουλα, Ρουμπλάρ, Γουαδαλέν και Γουαδαλιμάρ). Στα ανατολικά εμφανίζεται ο ορεινός όρος των οροσειρών της Καθόρλα και του Σεγούρα, απολήξεων της Μορένα. Από την φυσική επαρχία της οροσειράς της Καθόρλα πηγάζει ο Γουαδαλκιβίρ ενώ από αυτή του Σεγούρα ο ομώνυμος ποταμός που ωστόσο δεν ανήκει στο ανδαλουσιανικό υδρογραφικό σύστημα καθώς ρέει με κατεύθυνση τη Μούρθια κι εκβάλλει στην Βαλενθιανική Κοινότητα. Στο νότο εντοπίζεται η οροσειρά Μάχινα, που ανήκει στην Υποβαιτική οροσειρά.

Ιστορία

Στα όρια της σημερινής επαρχίας υφίστατο κατά την αρχαιότητα το ιβηρικό κρατίδιο της Ορητανίας. Μετά την καστιλιανική κατάκτηση που ξεκίνησε μετά τη μάχη των Νάβας ντε Τολόσα (κοντά στο σημερινό Λινάρες) το 1212 δημιουργήθηκε το βασίλειο της Χαέν, μια διοικητική οντότητα ενταγμένη στο ευρύτερο στέμμα της Καστίλης. Για διακόσια περίπου χρόνια υπήρξε συνοριακή περιοχή με το Εμιράτο της Γρανάδας μέχρι την οριστική ενσωμάτωσή του στην Καστίλη το 1492. Επί βασιλείας Καρόλου Γ΄ στο βασίλειο της Χαέν έγιναν ορισμένες προσπάθειες πρότυπου επικοισμού των έρημων εκτάσεων της οροσειράς Μορένα με ξένους εποίκους. Η επαρχία με τα σημερινά της όρια προέκυψε από την διοικητική διαίρεση του Χαβιέρ ντε Μπούργος το 1833.

άλλες γλώσσες
العربية: خاين (مقاطعة)
беларуская: Хаэн (правінцыя)
български: Хаен (провинция)
čeština: Provincie Jaén
Deutsch: Provinz Jaén
Esperanto: Provinco Ĥaeno
Kreyòl ayisyen: Jaén
Bahasa Indonesia: Provinsi Jaén (Spanyol)
íslenska: Jaén (hérað)
日本語: ハエン県
한국어: 하엔 주
لۊری شومالی: خائن (آستوٙن)
latviešu: Haenas province
norsk nynorsk: Provinsen Jaén
davvisámegiella: Jaén eanangoddi
srpskohrvatski / српскохрватски: Jaén (provincija)
српски / srpski: Покрајина Хаен
Türkçe: Jaén ili
oʻzbekcha/ўзбекча: Jaén (provinsiya)
Tiếng Việt: Jaén (tỉnh)
中文: 哈恩省
Bân-lâm-gú: Jaén Séng