Οπουντία

Οπουντία (Opuntia)
Opuntia littoralis ποικ. vaseyi.
Opuntia littoralis ποικ. vaseyi.
Συστηματική ταξινόμηση
Βασίλειο:Φυτά (Plantae)
(Aνιεράρχητη
βαθμίδα
):
Αγγειόσπερμα (Angiosperms)
(Aνιεράρχητη
βαθμίδα
):
Πυρήνας (Eudicots)
(Aνιεράρχητη
βαθμίδα
):
Core eudicots
Τάξη:Καρυοφυλλώδη (Caryophyllales)
Οικογένεια:Κακτοειδή (Cactaceae)
Υποοικογένεια:Opuntioideae
Γένος:Οπουντία (Opuntia)
Philip Miller (Mill.)
Είδη

Πολλά, δείτε στο κείμενο.

Συνώνυμα[1]
  • Airampoa Fric
  • Cactodendron Bigelow (μη έγκυρη ονομασία)
  • Cactus Lem.
  • Chaffeyopuntia Fric & Schelle
  • Clavarioidia Kreuz. (μη έγκυρη ονομασία)
  • Ficindica St.-Lag.
  • Nopalea Salm-Dyck
  • Parviopuntia Soulaire & Marn.-Lap. (μη έγκυρη ονομασία)
  • Phyllarthus Neck. ex M.Gómez (μη έγκυρη ονομασία)
  • Pseudotephrocactus Fric
  • Salmiopuntia Fric (μη έγκυρη ονομασία)
  • Subulatopuntia Fric & Schelle
  • Tunas Lunell
  • Weberiopuntia Fric

και δείτε το κείμενο

Η Οπουντία (Opuntia) είναι ένα γένος στην οικογένεια των κακτοειδών (Cactaceae).

Το πιο συνηθισμένο μαγειρικό είδος είναι η Οπουντία η ινδική συκή, (Opuntia ficus-indica). Οι περισσότερες γαστρονομικές χρήσεις του όρου «φραγκοσυκιά» αναφέρονται σε αυτό το είδος. Οι καρποί της φραγκοσυκιάς, δηλαδή τα φραγκόσυκα, είναι επίσης γνωστά ως tuna - τούνα (καρποί), sabraαραβική ονομασία), nopal - νοπάλ (ενικός: nopal και πληθυντικός: nopales - νοπάλες),[Σημ. 1][2] από την Νάουατλ λέξη nōpalli (νοπάλλι) για τα επιθέματα του φυτού ή nostle (νόστλε), Νάουατλ λέξη nōchtli (νότστλι) για τον καρπό· ή τον κάκτο κουπί.

Το γένος έλαβε την ονομασία του για την αρχαία ελληνική πόλη Οπούς (Opus) (Αρχαία Ελληνική: Ὀποῦς), όπου, σύμφωνα με τον Θεόφραστο, φύτρωνε ένα εδώδιμο φυτό το οποίο μπορούσε να διαδοθεί με ριζοβολία από τα φύλλα του.[3]

Περιγραφή

Γλωχίδια και αγκάθια σε ένα είδος της Οπουντίας (Opuntia). Τα αγκάθια είναι τα σχετικά μεγάλα, ακτινωτά όργανα· τα γλωχίδια είναι τα λεπτά αγκαθάκια, στα κέντρα των δέσμων.
Τυπική μορφολογία μιας Οπουντίας (Opuntia) με καρπό.
Δυο μεγάλες γυάλες με aguas frescas σε μια Τακερία (taquería)[Σημ. 2] στο Σηάτλ, Ουάσινγκτον, ΗΠΑ. Στα αριστερά είναι η γυάλα με το τσάι ιβίσκου από την Τζαμάικα και στα δεξιά η γυάλα με την ορτσάτα (horchata)[Σημ. 3] Οι σερβιτόροι σερβίρουν το ποτό, βουτώντας μια κουτάλα στη γυάλα και αδειάζοντάς την στα ποτήρια.

Τα φραγκόσυκα συνήθως μεγαλώνουν με επίπεδα, στρογγυλεμένα κλαδώδια (cladodes),[Σημ. 4][4] (που ονομάζονται επίσης platyclades) οπλισμένα με δύο είδη αγκάθια· μεγάλα, λεία, σταθερά και μικρά, τριχοειδή αγκάθια που ονομάζονται γλωχίδια (glochids ή glochidia),[Σημ. 5] που διεισδύουν εύκολα στο δέρμα και επίσης εύκολα αποκολλώνται και από το φυτό. Πολλοί τύποι φραγκοσυκιών εξελίσσονται σε πυκνές, μπερδεμένες δομές.

Όπως όλα τα γνήσια είδη των κάκτων, οι φραγκοσυκιές είναι ενδημικές μόνο στην Αμερική, αλλά έχουν εισαχθεί και σε άλλα μέρη του κόσμου. Τα είδη των φραγκοσυκιών βρίσκονται σε αφθονία στο Μεξικό, ιδίως στις κεντρικές και δυτικές περιοχές και στα νησιά της Καραϊβικής (Δυτικές Ινδίες). Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι φραγκοσυκιές είναι εγγενείς σε πολλές άνυδρες περιοχές των δυτικών Ηνωμένων Πολιτειών, συμπεριλαμβανομένων των χαμηλότερων υψομέτρων των Βραχωδών Ορέων, όπου είδη όπως η Opuntia phaeacantha και η Opuntia polyacantha αποκτούν δεσπόζουσα θέση και στην έρημο νοτιοδυτικά, όπου διάφοροι τύποι είναι ενδημικοί. Η φραγκοσυκιά είναι επίσης εγγενής στα παράκτια περιβάλλοντα των χαμηλών παραλίων και των χαμηλών ανοικτών περιοχών της ανατολικής ακτής από τη Φλόριντα έως το Κονέκτικατ / Λονγκ Άιλαντ (Opuntia humifusa). Βορειότερα, η Οπουντία (Opuntia) απαντάται στα απομονωμένα βραχώδη και αμμώδη περιβάλλοντα, από τις νότιες Μεγάλες Λίμνες έως το νότιο Οντάριο.

Στα νησιά Γκαλαπάγκος, βρέθηκαν έξι διαφορετικά είδη τα: O. echios, O. galapageia, O. helleri, O. insularis, O. saxicola και O. megasperma. Τα είδη αυτά χωρίζονται σε 14 διαφορετικές ποικιλίες· οι περισσότερες από αυτές τις ποικιλίες, περιορίζονται σε ένα ή σε λιγοστά νησιά. Για το λόγο αυτό, έχουν περιγραφεί ως «ένα εξαιρετικό παράδειγμα της προσαρμοστικής ακτινοβολίας».[5] Σε γενικές γραμμές, τα νησιά με τις υψηλές, ζευτικοποιημένες ποικιλίες, έχουν γιγαντιαίες χελώνες και τα νησιά που στερούνται χελώνων, έχουν χαμηλές ή κατάκοιτες μορφές Οπουντίων.

Η πρώτη εισαγωγή των φραγκοσυκιών στην Αυστραλία αποδίδεται στον Κυβερνήτη Φίλιπ (Governor Philip) και τους πρώτους αποίκους το 1788. Φερμένες από τη Βραζιλία στο Σίδνεϊ, οι φραγκοσυκιές μεγάλωσε στο Σίδνεϊ, Νέα Νότια Ουαλία, όπου επανακαλύφθηκαν το 1839, στον κήπο ενός αγρότη. Φαίνονται να έχουν εξαπλωθεί από τη Νέα Νότια Ουαλία και να προκάλεσαν μεγάλη οικολογική καταστροφή στις ανατολικές πολιτείες. Βρίσκονται επίσης στην περιοχή της Μεσογείου της Βόρειας Αφρικής, ειδικά στην Τυνησία, όπου αναπτύσσονται σε όλη την ύπαιθρο, και την άνυδρη νότια Ευρώπη, ιδιαίτερα για τη Μάλτα, όπου αναπτύσσονται σε όλα τα νησιά, στα νοτιο-ανατολικά της Ισπανίας και μπορεί να βρεθεί σε τεράστιους αριθμούς σε ορισμένα μέρη της Νότιας Αφρικής, όπου εισήχθη από τη Νότιο Αμερική.

Τα είδη της Οπουντίας (Opuntia) είναι από τα πιο ανεκτικά στο κρύο πεδινών κακτών, που εκτείνονται στο δυτικό και νότιο Καναδά· ένα υποείδος, O. fragilis ποικ. fragilis, έχουν βρεθεί να αναπτύσονται κατά μήκος του Ποταμού Beatton στην κεντρική Βρετανική Κολομβία, νοτιοδυτικά της Λίμνης Cecil στις 56° 17' Βόρειο γεωγραφικό πλάτος και 120° 39' Δυτικό γεωγραφικό μήκος.[6]

Οι φραγκοσυκιές παράγουν επίσης έναν καρπό, που συνήθως καταναλώνεται στο Μεξικό και την περιοχή της Μεσογείου, γνωστό ως «φραγκόσυκο»· επίσης, χρησιμοποιείται για την παρασκευή του άγουας φρέσκας (aguas frescas).[Σημ. 6] Ο καρπός μπορεί να έχει το χρώμα του ερυθρού οίνου, κόκκινο, πράσινο ή κίτρινο-πορτοκαλί.

Ο Κάρολος Δαρβίνος ήταν ο πρώτος που παρατήρησε ότι αυτοί οι κάκτοι έχουν thigmotactic ανθήρες:[Σημ. 7] όταν αγγιχθούν οι ανθήρες, κάμπτονται-κουλουριάζονται, καταθέτοντας τη γύρη τους. Αυτή η κίνηση μπορεί να φανεί, σπρώχνοντας ήπια τους ανθήρες ενός ανοικτού άνθους Οπουντίας. Το ίδιο χαρακτηριστικό έχει εξελιχθεί συγκλινόμενο και σε άλλους κάκτους (π.χ. Lophophora).

άλλες γλώσσες
العربية: صبير
asturianu: Opuntia
беларуская: Апунцыя
català: Opuntia
Cebuano: Opuntia
čeština: Opuncie
Deutsch: Opuntien
English: Opuntia
Esperanto: Opuntio
español: Opuntia
euskara: Opuntia
français: Opuntia
Avañe'ẽ: Urumbe
hrvatski: Opuncija
hornjoserbsce: Opuntija
magyar: Fügekaktusz
Հայերեն: Տատասկաթզենի
Bahasa Indonesia: Opuntia
Ido: Nopalo
italiano: Opuntia
Basa Jawa: Opuntia
ქართული: ოპუნცია
қазақша: Опунция
lietuvių: Opuncija
Nāhuatl: Nohpalli
Nederlands: Opuntia
norsk: Opuntia
Diné bizaad: Hosh niteelí
polski: Opuncja
پنجابی: چھتر تھور
português: Opuntia
Runa Simi: Sintuq
русский: Опунция
Scots: Opuntia
Simple English: Prickly pear
తెలుగు: నాగజెముడు
Türkçe: Kaynanadili
українська: Опунція
Tiếng Việt: Opuntia
Winaray: Opuntia
中文: 仙人掌属