Λουδοβίκος Α΄ της Ουγγαρίας

Λουδοβίκος Α΄ της Ουγγαρίας
Louis I (Chronica Hungarorum).jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
I. Lajos magyar király (Ουγγρικά)
Προφορά
Γέννηση5  Μαρτίου 1326
Βιζεγκράντ
Θάνατος10  Σεπτεμβρίου 1382
Τρβάνα
Τόπος ταφήςΒασιλική του Σέκεσφεχερβαρ
ΥπηκοότηταΟυγγαρία
ΘρησκείαΧριστιανισμός
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταμονάρχης
Οικογένεια
ΣύζυγοςΜαργαρίτα της Βοημίας
Ελισάβετ της Βοσνίας
ΤέκναΑικατερίνη της Ουγγαρίας
Μαρία, Βασίλισσα της Ουγγαρίας
Γιάντβιγκα της Πολωνίας[1]
ΓονείςΚάρολος Α΄ της Ουγγαρίας και Ελισάβετ της Πολωνίας
ΑδέλφιαΑνδρέας της Καλαβρίας
Στέφανος της Σλαβονίας
Coloman of Hungary
Catherine of Hungary, Duchess of Świdnica
ΟικογένειαΟίκος των Καπέτων-Ανζού
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμαβασιλιάς της Πολωνίας (1370–1382)
ΒραβεύσειςΧρυσό Τριαντάφυλλο
Commons page Σχετικά πολυμέσα
Η μέγιστη επικράτεια των περιοχών που εξουσίαζε ο Λουδοβίκος
Το οικόσημο του βασιλιά

Ο Λουδοβίκος Α΄ ο Ανδεγαυός (Ανζού) (I. Lajos magyar király, 5 Μαρτίου 1326 - 10 Σεπτεμβρίου 1382) ήταν βασιλιάς της Ουγγαρίας, Κροατίας, Δαλματίας (1342 - 1382) και Πολωνίας (1360 - 1382). θεωρείται από τους ενδοξότερους μονάρχες της Ουγγαρίας, ο οποίος επέκτεινε το βασίλειό του σε Δαλματία, Βοσνία και τμήμα της Βουλγαρίας. Ίδρυσε το πρώτο Ουγγρικό Πανεπιστήμιο στο Πετς.

Βιογραφία

Γιος και διάδοχος του Καρόλου Α΄ της Ουγγαρίας και της Ελισάβετ των Πιάστ, κόρης του Βλαδισλάου Α΄ του βραχύ, βασιλιά της Πολωνίας.

Ισόβιοι αγώνες του εναντίον της Νάπολης

Ξόδεψε το μεγαλύτερο διάστημα της βασιλείας του σε άσκοπους πολέμους με τη Βενετία. Ως διάδοχος, ήταν επικεφαλής στα στρατεύματα του πατέρα του στις περισσότερες εκστρατείες. Νικημένος από τη Βενετία σε εκστρατεία στην Ζαντάρ (1346), εκστράτευσε κατά της Νάπολης για να εκδικηθεί τον θάνατο του αδελφού του, Ανδρέα, από δηλητηριασμό από την πανούργα σύζυγό του Ιωάννα Α'. Είχε την υποστήριξη της Ιταλικής αριστοκρατίας και μπήκε στη Νάπολη (1348) υπό τις ζητωκραυγές των βαρόνων. Η Ιωάννα Α' με τον δεύτερο σύζυγό της, Λουδοβίκο των Καπέτων-Ανζού, δραπέτευσαν για την Προβηγκία. Ο ίδιος παρέμεινε στη Νάπολη πολύ λίγο, αφού αναγκάστηκε να φύγει εσπευσμένα λόγω της δολοφονικής πανώλης, ορίζοντας δύο Ούγγρους αντιβασιλείς στη Νάπολη. Η ανικανότητα των συγκεκριμένων λειτουργών στάθηκε αιτία για την αποστασία των βαρόνων, που επανέφεραν πίσω την Ιωάννα Α' με τον δεύτερο σύζυγο της.

Το 1350, ο Λουδοβίκος αναδιοργάνωσε τα στρατεύματά του για δεύτερη μεγάλη εκστρατεία κατά της Νάπολης. Κατέφυγε στην παπική αυλή στην Αβινιόν για να ζητήσει από τον Πάπα να διερευνήσει τις αιτίες για τον δηλητηριασμό του Ανδρέα. Ο Πάπας, αν και ήξερε την ενοχή της Ιωάννας Α', την έκρινε αθώα για πολιτικούς λόγους, αφού είχε δεχτεί να του δώσει όλα τα δικαιώματά της στην Αβινιόν.

Τελικά βρήκε δικαίωση για τον αδελφό του μόλις έναν χρόνο πριν το θάνατό του (1381), οπότε ο Πάπας Ουρβανός ΣΤ΄ τον εξουσιοδότησε να αφαιρέσει τον βασιλικό τίτλο στην Νάπολη από την Ιωάννα Α' και να την εκτελέσει. O ίδιος, πολύ άρρωστος, ανίκανος να πάρει μέρος σε εκστρατεία, ανέθεσε την αποστολή στον 2ο εξάδελφό του, Κάρολο του Δυρραχίου, που κατέλαβε την Νάπολη, σκότωσε την Ιωάννα και τη διαδέχθηκε ως βασιλιάς.

Το 1370 απεβίωσε ο αδελφός της μητέρας του Ελισάβετ, ο Καζιμίρ Γ΄ της Πολωνίας και έτσι κληρονόμησε και τον θρόνο της Πολωνίας.

Εισβολή στο Βιδίνι

Το 1365 η Ουγγαρία, έπειτα από πολύμηνη πολιορκία, προσαρτά το σημερινό Βίντιν. Ο Ιβάν Στρατσιμίρ και η οικογένειά του συλλαμβάνονται και, ταυτόχρονα, αρκετοί Φραγκισκανοί μοναχοί εγκαθίστανται στη βουλγαρική παραδουνάβια πόλη. Οι τελευταίοι επιδόθηκαν σε μαζικό αναβαπτισμό των ορθοδόξων κατοίκων[2]. Πιθανόν και ο Ιβάν εξαναγκάστηκε σε ομολογία κατά την τετράχρονη αιχμαλωσία του[3]. Και όμως το Βιδίνι επανακατελήφθη το 1369 και ο Ιβάν Στρατσιμίρ τοποθετήθηκε ξανά στο θρόνο του, αφού πρώτα αναγνώρισε την ουγγρική επικυριαρχία. Παρόμοια τακτική υιοθέτησε για τα βαλκανικά κράτη, τα οποία φιλοδοξούσε να αφομοιώσει θρησκευτικά, αν και διέθετε αξιόλογες στρατιωτικές δυνάμεις. Φαινόταν η μόνη γειτονική δύναμη με δυνατότητα να αναχαιτίσει την οθωμανική προέλαση στα Βαλκάνια, οι λαοί των οποίων παρέμειναν πιστοί στην ορθοδοξία.

Διαπραγματεύσεις με τον Ιωάννη Ε' Παλαιολόγο

Στη Βούδα ως ηγεμόνας της Ουγγαρίας υποδέχτηκε τον Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγο Αυ, ο οποίος κατέφθασε στην αυλή του (1366) με στόχο μια επωφελή για το Βυζάντιο συμμαχία, ώστε να αντιμετωπιστούν οι εξωτερικοί κίνδυνοι από τους Οθωμανούς του Μουράτ Α΄. Οι περίπλοκες[4] διαπραγματεύσεις μεταξύ τους για μια νέα σταυροφορία ναυάγησαν, παρ' όλο που ο Ιωάννης φαινόταν διατεθειμένος να δεχτεί την προϋπόθεση του καθολικού Ούγγρου βασιλιά για υποταγή της Ανατολικής στη Δυτική Εκκλησία.

Το τέλος

Πριν αποβιώσει (1382) όρισε ως διάδοχό του τη μεγαλύτερη κόρη του Μαρία, κάτι που έφερε αναστάτωση στην Πολωνία, αφού οι ευγενείς αρνήθηκαν να δεχτούν για βασιλιά τους τον σύζυγό της Σιγισμούνδο της Γερμανίας. Μετά δύο χρόνια διαπραγματεύσεων της χήρας του Λουδοβίκου, Ελισάβετ, και των Πολωνών επαναστατών, ορίστηκε βασίλισσα στην Πολωνία η άλλη κόρη του Λουδοβίκου, η Χέντβιγκ (Γιαντβίγκα). Αυτή παντρεύτηκε τον Λαδίσλαο Β΄ των Γιαγκελλόνων, μέγα δούκα της Λιθουανίας.

άλλες γλώσσες
беларуская: Людовік Венгерскі
беларуская (тарашкевіца)‎: Людвік I Вялікі
български: Лайош I Велики
eesti: Lajos I
فارسی: لایوش یکم
Bahasa Indonesia: Lajos I dari Hongaria
日本語: ラヨシュ1世
한국어: 러요시 1세
português: Luís I da Hungria
srpskohrvatski / српскохрватски: Ludovik I. Veliki
slovenščina: Ludvik I. Ogrski
српски / srpski: Лајош I Анжујски
українська: Людовик Угорський
oʻzbekcha/ўзбекча: Layosh Buyuk
Bân-lâm-gú: Ludwik Węgierski