Επαρχία Χατάι

Επαρχία Χατάι
—  Επαρχία  —
ΧώραΤουρκία
Γεωγραφικό διαμέρισμαΜεσόγειος
Έκταση5.403 km2
Πληθυσμός (2007)
 • Σύνολο1.386.224
Δικτυακός τόπος: http://www.antakya.gov.tr

Η επαρχία Χατάι ή Χατάυ (τουρκικά: Hatay) είναι επαρχία της νοτιοανατολικής Τουρκίας στο διαμέρισμα της Μεσογείου. Πρόκειται για μία στενή λωρίδα γης που περιβάλλεται από εδάφη της Συρίας ενώ στα δυτικά βρέχεται από την Μεσόγειο θάλασσα. Είναι η νοτιότερη επαρχία της Τουρκίας και αποτελεί το τελευταίο εδαφικό τμήμα που προσαρτήθηκε στο Τουρκικό κράτος, αφού ενσωματώθηκε σ' αυτό μόλις το 1939. Η επαρχία έχει πληθυσμό 1.483.674 κατοίκους και έκταση 5.403 τ.χλμ. Πρωτεύουσα της είναι η Αντιόχεια. Είναι πιθανότατα η επαρχία της Τουρκίας με τον μεγαλύτερο αριθμό χριστιανών κατοίκων εκτός της Κωνσταντινούπολης, λόγω των λεγόμενων Ελλήνων της Αντιόχειας.

Ιστορία

Η Επαρχία Χατάυ ήταν γνωστή στην οθωμανική περίοδο ως σαντζάκι της Αλεξανδρέττας και είχε μικτό πληθυσμό, τουρκόφωνο και αραβόφωνο, μουσουλμανικό (σουνίτες και Αλεβίτες) και χριστιανικό. Μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο με τη συνθήκη της Άγκυρας ενσωματώθηκε στη Συρία που αποτελούσε προτεκτοράτο υπό γαλλική εντολή. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των γαλλικών αρχών, η σύσταση του πληθυσμού της επαρχίας το 1936 ήταν 39% σουνίτεςΤούρκοι, 28% Αλεβίτες (αραβόφωνοι και τουρκόφωνοι), 11% Αρμένιοι, 10% σουνίτες Άραβες και 8% Έλληνες της Αντιόχειας.[1] Η κυβέρνηση της Τουρκίας έθεσε το θέμα στην Κοινωνία των Εθνών διεκδικώντας την επαρχία με την επονομασία Χατάι (σε αναχρονιστική αναφορά στους Χετταίους που σύμφωνα με την κεμαλική προπαγάνδα της εποχής θεωρούνταν πρόγονοι των Τούρκων). Το 1937, σε μια προσπάθεια να βελτιώσει τις σχέσεις της με την Τουρκία ενόψει του αναμενόμενου πολέμου στην Ευρώπη, η Γαλλία παραχώρησε αυτονομία στην επαρχία. Επίσης επέτρεψε την εγκάτάσταση εκεί Τούρκων πολιτών που η Τουρκία ισχυριζόταν ότι είχαν εγκαταλείψει τις εστίες τους μετά τον Α' Παγκόσμια πόλεμο. Το 1938 διεξήχθησαν εκλογές και η βουλή της επαρχίας ανακύρηξε την ανεξαρτησία της Δημοκρατίας του Χατάυ υπό γαλλο-τουρκική συγκηδεμονία με πρόεδρο τον Ταϋφούρ Σοκμέν, βουλευτή της τουρκικής βουλής. Ένα χρόνο μετά, το 1939, διεξήχθηκε δημοψήφισμα που οδήγησε στην προσάρτηση της επαρχίας στην Τουρκία. Το γεγονός αυτό οδήγησε σε κυβερνητική κρίση στη Συρία και παραίτηση του προέδρου Χασίμ αλ-Ατασί.[2] Μετά την ανεξαρτησία της το 1946 η Συρία συνέχισε να διεκδικεί την επαρχία Χατάυ, τουλάχιστον μέχρι το 2009 που επιχειρήθηκε προσέγγιση ανάμεσα στις κυβερνήσεις του Μπασάρ αλ-Άσαντ και του Ταγίπ Ερντογάν.

άλλες γλώσσες
azərbaycanca: Hatay ili
беларуская: Хатай (правінцыя)
беларуская (тарашкевіца)‎: Хатай (правінцыя)
български: Хатай
brezhoneg: Hatay (proviñs)
qırımtatarca: Hatay (il)
Чӑвашла: Хатай (ил)
Cymraeg: Hatay
Esperanto: Provinco Hatay
français: Hatay
Fiji Hindi: Hatay Praant
Bahasa Indonesia: Provinsi Hatay
íslenska: Hatay
日本語: ハタイ県
한국어: 하타이 주
Latina: Hatay
لۊری شومالی: آستوٙن خوتای
latviešu: Hatajas ils
македонски: Хатај (покраина)
кырык мары: Хатай (ил)
Bahasa Melayu: Wilayah Hatay
Nederlands: Hatay (provincie)
norsk nynorsk: Provinsen Hatay
ਪੰਜਾਬੀ: ਹਤਾਏ
polski: Hatay
پنجابی: صوبہ ہاتے
português: Hatay (província)
română: Provincia Hatay
русский: Хатай (ил)
srpskohrvatski / српскохрватски: Hatay (provincija)
Simple English: Hatay
slovenščina: Hatay (provinca)
српски / srpski: Хатај (вилајет)
svenska: Hatay
Kiswahili: Mkoa wa Hatay
Türkmençe: Hataý (il)
Türkçe: Hatay
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ھاتاي ۋىلايىتى
українська: Хатай
oʻzbekcha/ўзбекча: Hatay (viloyat)
Tiếng Việt: Hatay
Volapük: Hatayiän
中文: 哈塔伊省
Bân-lâm-gú: Hatay (séng)