Y Cymundeb Anglicanaidd

Baner y Cymundeb Anglicanaidd

Grŵp o eglwysi Anglicanaidd cenedlaethol, annibynnol sydd yn cadw cysylltiadau â'r fameglwys, Eglwys Loegr, yw'r Cymundeb Anglicanaidd.

Hanes

Sefydlwyd yr eglwysi Anglicanaidd cyntaf y tu allan i Brydain ac Iwerddon yn yr 17g yn sgil gwladychiaeth Seisnig yn yr Amerig. Ffurfiwyd y Gymdeithas er Hyrwyddo Gwybodaeth Gristionogol yn 1698 i ddanfon llyfrau gweddi i'r Anglicaniaid a ymsefydlasant yn y Byd Newydd. Sefydlwyd y Gymdeithas er Taenu'r Efengyl yn 1701 i ddarparu gweinidogion ar gyfer y gwladychwyr. Cafodd esgob cyntaf yr Eglwys Americanaidd (bellach yr Eglwys Esgobol Brotestannaidd) ei gysegru yn 1784, ac esgob cyntaf Canada yn 1787.

Wrth i diriogaeth yr Ymerodraeth Brydeinig ymledu ar draws y byd, bu galw am ragor o eglwysi Anglicanaidd tramor. Sefydlwyd Cymdeithas Genhadol yr Eglwys yn 1799 i daenu'r efengyl i frodorion Affrica ac Asia. Danfonwyd esgob i Calcutta yn yr India yn 1814 i oruchwylio caplaniaid Cwmni Prydeinig India'r Dwyrain. Yn ddiweddarach aeth esgobion o Loegr i Affrica, Awstralia a'r Dwyrain Pell, ac erbyn diwedd y 19g cawsant Indiaid, Affricanwyr, a Tsieineaid brodorol eu cysegru'n esgobion Anglicanaidd.

Datblygai'r eglwysi tramor yn gyrff annibynnol a chanddynt nodweddion unigryw a thraddodiadau eu hunain, er eu bod i gyd yn dal i edrych ar Eglwys Loegr yn yr Hen Fam. Er enghraifft, mae gan bob eglwys yn y Cymundeb Anglicanaidd ei llyfr gweddi ei hun, ond maent i gyd yn seiliedig ar y Llyfr Gweddi Gyffredin. Archesgob Caergaint ydy arweinydd primus inter pares y Cymundeb Anglicanaidd, ac yn ei breswylfa Palas Lambeth cynhelir cyfarfodydd rhyngwladol o esgobion yr holl eglwysi. Dywed taw 1867, blwyddyn Cynhadledd gyntaf Lambeth, yw dyddiad sefydlu'r Cymundeb Anglicanaidd.[1]

En otros idiomas
brezhoneg: Iliz anglikan
interlingua: Communion Anglican
Bahasa Indonesia: Komuni Anglikan
Basa Jawa: Gréja Anglikan
한국어: 성공회 연합
Lingua Franca Nova: Comunia Anglican
Bahasa Melayu: Golongan Anglikan
norsk nynorsk: Den anglikanske kyrkja
srpskohrvatski / српскохрватски: Anglikanska zajednica
Simple English: Anglican Communion