Cyrdiaid

Mae'r Cyrdiaid (Cyrdeg: کورد, Kurd neu Gelê Kurdî) yn grŵp ethnig sy'n byw yn bennaf yn nwyrain a de-ddwyrain Twrci ond hefyd mewn rhannau o ogledd Syria, gogledd Irac a gogledd-orllewin Iran.[1][2] Mae'r Cyrdiaid yn ddiwylliannol ac yn ieithyddol yn perthyn yn agos iawn i'r Iraniaid[3][4] Galwent y tiriogaethau hyn yn 'Gyrdistan', enw a arferir yn ogystal am eu tiriogaeth yn nwyrain Twrci.

Siaradent yr iaith Gyrdeg, iaith Indo-Ewropeaidd sy'n ymrannu'n sawl tafodiaith. Mae'r Cyrdeg yn isddosbarth o 'Ieithoedd Gogledd Iran'.[5]

Y Cwrd Mohammad Bagher Ghalibaf, Maer Tehran.

Mae llawer o Gyrdiaid yn ystyried eu hunain yn ddisgynyddion y Medes (neu'r Mediaid) hynafol, ac mae nhw'n defnyddio calendr sy'n dyddio o 612 CC, pan lwyddodd y Medes i goncro y brifddinas Asyraidd Ninefeh.[6] Pobl o Iran oedd y Medes.[7]). Caiff y syniad hwn eu bod o dras Mediaidd ei gadarnhau ganddynyt yn eu hanthem genedlaethol: "ni yw plant y Mediaid a'r Kai Khosrow".[8]

Amcangyfrifir fod rhwng 30-32 miliwn o gyrdiaid drwy'r byd ac o bosib, cymaint a 37 miliwn.[9]

Siaradir tafodiaith Mukriani yn ninasoedd Piranshahr a Mahabad. Piranhahr a Mahabad yw dwy ddinas fawr Mukrian.[10]


Cyrdiaid enwog

  • Leyla Zana, gwleidydd ac ymgyrchwraig hawliau dynol
  • Saladin, cadfridog a gwladweinydd
  • Sivan Perwer, cerddor
En otros idiomas
адыгабзэ: Курдхэр
Afrikaans: Koerde
aragonés: Kurdos
العربية: كرد
مصرى: اكراد
asturianu: Pueblu curdu
azərbaycanca: Kürdlər
تۆرکجه: کوردلر
башҡортса: Курдтар
беларуская: Курды
беларуская (тарашкевіца)‎: Курды
български: Кюрди
brezhoneg: Kurded
bosanski: Kurdi
català: Kurds
нохчийн: Курдаш
کوردی: کورد
čeština: Kurdové
Чӑвашла: Курдсем
dansk: Kurdere
Deutsch: Kurden
Zazaki: Kurd
Ελληνικά: Κούρδοι
English: Kurds
Esperanto: Kurdoj
español: Pueblo kurdo
eesti: Kurdid
euskara: Kurdu
فارسی: مردم کرد
suomi: Kurdit
føroyskt: Kurdar
français: Kurdes
Frysk: Koerden
Gaeilge: Coirdínigh
galego: Pobo kurdo
客家語/Hak-kâ-ngî: Kurd-ngìn
עברית: כורדים
हिन्दी: कुर्द लोग
hrvatski: Kurdi
magyar: Kurdok
հայերեն: Քրդեր
Bahasa Indonesia: Orang Kurdi
íslenska: Kúrdar
italiano: Curdi
日本語: クルド人
Basa Jawa: Wong Kurdhi
ქართული: ქურთები
Taqbaylit: Kurd
қазақша: Күрдтер
한국어: 쿠르드인
kurdî: Kurd
Lingua Franca Nova: Curdi
لۊری شومالی: خألک کورد
lietuvių: Kurdai
latviešu: Kurdi
македонски: Курди
മലയാളം: കുർദ്
Bahasa Melayu: Orang Kurdi
Nederlands: Koerden
norsk nynorsk: Kurdarar
norsk: Kurdere
ਪੰਜਾਬੀ: ਕੁਰਦ ਲੋਕ
polski: Kurdowie
پنجابی: کرد
پښتو: کردان
português: Curdos
română: Kurzi
русский: Курды
Scots: Kurds
سنڌي: ڪرد
srpskohrvatski / српскохрватски: Kurdi
Simple English: Kurdish people
slovenčina: Kurdi
slovenščina: Kurdi
shqip: Kurdët
српски / srpski: Курди
Seeltersk: Kurden
svenska: Kurder
తెలుగు: కుర్దులు
тоҷикӣ: Курдҳо
Türkçe: Kürtler
татарча/tatarça: Көрдләр
українська: Курди
اردو: کرد
oʻzbekcha/ўзбекча: Kurdlar
Tiếng Việt: Người Kurd
吴语: 库尔德人
მარგალური: ქურთეფი
ייִדיש: קורדן
中文: 库尔德人
Bân-lâm-gú: Kurd lâng
粵語: 庫爾德人