Colossus Rhodes

Colossus Rhodes (engrafiad lliwiedig gan Martin Heemskerck)

Codwyd Colossus Rhodes tua 280 C.C. i amddiffyn y fynedfa i harbwr Rhodes. Roedd ganddo daldra o tua 30m. Fe'i ystyrid yn un o Saith Rhyfeddod yr Hen Fyd.

Safai ar ddau ben y ddau forglawdd a amddiffynai'r harbwr a dywedir bod llongau dan hwyliau llawn yn medru pasio o dano. Cafodd ei wneud allan o efydd ar lun dyn cydnerth, noeth neu led-noeth, a oedd yn cynrychioli Helios, duw'r Haul. Roedd yn waith y peirianydd ac artist Chares o Lindos (tref ar ynys Rhodes), disgybl Lysippus, a dywedir iddo gymryd 12 flynedd i'w orffen. Y tu mewn iddo rhedai grisiau haearn troellog i fyny i'r pen ac oddi yno gellid gweld ymhell â chymorth gwydrau o ryw fath a hongiai ar wddw y Colossus.

Dechreuwyd ar y gwaith tua 300-280 C.C. a daeth yn enwog yn gyflym ledled yr Hen Fyd. Ond nid arosodd yn gyfan yn hir iawn. Yn 224 neu 222 C.C. trawyd ynys Rhodes gan ddaeargryn a chwympodd rhan uchaf y Colossus i'r harbwr. Cafwyd sawl ymgais i adfer y Colossus ond methiant fu hynny bob tro; honnai'r ynyswyr fod oracl a gafwyd yn Delphi wedi rhagweld hynny. Dywedir i'r gweddillion gael eu gwerthu gan y Saraseniaid, oedd wedi meddianu'r ynys, i fasnachwr Iddewig o Edessa yn O.C. 672. Roedd yna gymaint o efydd fel y bu rhaid wrth 900 camel i'w gludo i ffwrdd.

Ceir cyfeiriadau at y Colossus yng ngwaith Pliny'r Hynaf (liber 34, pennod 7, 18).

  • ffynonellau

Ffynonellau

  • J. Lempriere, A Classical Dictionary (arg. newydd, Llundain, d.d.)
  • Oskar Seyffert, A Dictionary of Classical Antiquities (Llundain, 1902)
En otros idiomas
Afrikaans: Kolos van Rhodos
العربية: عملاق رودس
asturianu: Colosu de Rodas
azərbaycanca: Rodoslu Koloss
беларуская: Калос Радоскі
беларуская (тарашкевіца)‎: Калёс Родаскі
български: Родоски колос
bosanski: Kolos s Rodosa
čeština: Rhódský kolos
Чӑвашла: Родос Колосĕ
Esperanto: Koloso de Rodoso
español: Coloso de Rodas
فارسی: غول رودس
Bahasa Indonesia: Kolosus di Rodos
íslenska: Risinn á Ródos
italiano: Colosso di Rodi
қазақша: Родос Колосы
Lëtzebuergesch: Koloss vu Rhodos
lietuvių: Rodo kolosas
latviešu: Rodas koloss
македонски: Колос од Родос
Bahasa Melayu: Patung Raksasa Rhodes
မြန်မာဘာသာ: ရုတ်ဒ်၏ ရုပ်ထု
Nederlands: Kolossus van Rodos
norsk nynorsk: Kolossen på Rhodos
português: Colosso de Rodes
Runa Simi: Rodospi Kolossos
sicilianu: Culossu di Rodi
srpskohrvatski / српскохрватски: Kolos sa Rodosa
Simple English: Colossus of Rhodes
slovenčina: Rodoský kolos
slovenščina: Rodoški kolos
српски / srpski: Колос са Родоса
Türkçe: Rodos Heykeli
татарча/tatarça: Rodos Kolossı
українська: Колос Родоський
Bân-lâm-gú: Rodos ê Kī-siōng