Масса

Масса
Standard kilogram, 2.jpg
Килограммай эталон
Тэмдэг
СИ килограмм
СИ һуури нэгэжэ грамм

Масса (грекээр μᾶζα гэхэһээ гаралтай) гэжэ физикын шэнжэлхэ ухаанда алибаа бодосой гурбан шэнжэ шанарай (инерциал масс, эдибхэтэй гравитациин масса, эдибхэгүй гравитациин масса) али нэгые тодорхойлдог хэмжэгдэхүүн юм. Үдэр тутамай амидаралда ехэнхидээ масса гэхые жэн гэдэгтэй эжэл удхаар абадагшье шэнжэлхэ ухаанда хоёр өөр шэнжэ шанар болоно.

Алибаа бэеын инерциал массань хүсэнэй үйлэшэлэл доорохи түүниин хурдадхал юм. Ньютоной хоёрдугаар хуули ёһоор массатай бэеэ хүсэнэй үйлэшэлэл дооро оруулбал хурдадхалые томьёогоор үгэнэ.

Үүнһээ гадна бэеын массань түүнэй үүдхэһэн гү, али үйлэшэлэл дооро ороһон татаха хүсэнэй хэмжээ юм. массатай эхинэй бэеэ хоёрдугаар бэесэ зайда байралуулбал эхинэй бэень дараахи хэмжээтэй таталсаха хүсэнэй үйлэшэлэл дооро ородог

үүндэ нь 6.67 × 10−11 кг−1 м3 с−2 хэмжээтэй гравитациин тогтомол. Энэ хэмжээе заримдаа гравитациин масса гэхэ болоод илгаха шаардалгатай үедэ -р эдибхэтэй гравитациин массые, -р эдибхэгүй гравитациин массые тэмдэглэнэ. 17-р зуунһаа хойшо хэһэн олон туршалтуудай үрэ дүндэ инерциал ба гравитациин массань эжэл болохонь тогтоогдоһон болоод энэ харисангы юрэнхы онолой эквивалентын заршамда тусгагдана.

Харисангы тусхай онолоор тухайн бэеын масса ба энергиин холбоое үзүүлдэг (). Энэ холбооной үрэ дүндэ алибаа бөөмсүүдэй ниитэ массань тус тусын бөөмсын массануудай ниилбэри массаһаа ехэ гү, али бага байжа болодог.

Дэлхэйн гадарга дээрэ бэеын жэниинь массатай дарааха холбоотой

үүндэ g нь 9.81 м с2 хэмжээтэй дэлхэйн татаха хүсэнэй уламаар үүдэхэ хүндын хүсэнэй хурдадхал. Бэеын жэниинь түүниин оршонһоо хамаардаг бол массань үгы. Жэшээлбэл 50 килограмм массатай бэе дэлхэй дээрэ 491 ньютон жэнтэй бол һара дээрэ энэ бэе юрэдөөл 81.5 ньютон жэнтэй, харин массань өөршэлэгдөөгүй байна.

Other Languages
Afrikaans: Massa
Alemannisch: Masse (Physik)
አማርኛ: ግዝፈት
aragonés: Masa
العربية: كتلة
অসমীয়া: ভৰ
asturianu: Masa
башҡортса: Масса
Boarisch: Massn
беларуская: Маса
беларуская (тарашкевіца)‎: Маса
български: Маса
বাংলা: ভর
brezhoneg: Mas
bosanski: Masa
català: Massa
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Cék-liông
کوردی: بارستە
čeština: Hmotnost
Cymraeg: Màs
Ελληνικά: Μάζα
English: Mass
Esperanto: Maso
español: Masa
eesti: Mass
euskara: Masa
estremeñu: Massa
suomi: Massa
français: Masse
Nordfriisk: Mase
Gaeilge: Mais
贛語: 質量
Gàidhlig: Tomad
galego: Masa
Avañe'ẽ: Mba'era'ã
ગુજરાતી: દ્રવ્યમાન
Gaelg: Glout
客家語/Hak-kâ-ngî: Tsṳt-liông
עברית: מסה
हिन्दी: द्रव्यमान
Fiji Hindi: Mass
hrvatski: Masa
Kreyòl ayisyen: Mas inèsi
magyar: Tömeg
հայերեն: Զանգված
Bahasa Indonesia: Massa
Ilokano: Masa
Ido: Maso
íslenska: Massi
italiano: Massa (fisica)
日本語: 質量
Patois: Mas
Basa Jawa: Massa
ქართული: მასა
Kabɩyɛ: Hɩlɩmɩyɛ
қазақша: Масса
한국어: 질량
Ripoarisch: Masse
kurdî: Bariste
Кыргызча: Масса
Latina: Massa
Lëtzebuergesch: Mass (Physik)
Lingua Franca Nova: Masa
Limburgs: Massa
lumbaart: Massa
lingála: Libóndó
lietuvių: Masė
latviešu: Masa
македонски: Маса
മലയാളം: പിണ്ഡം
монгол: Масс
मराठी: वस्तुमान
Bahasa Melayu: Jisim
မြန်မာဘာသာ: ဒြပ်ထု
Plattdüütsch: Masse (Physik)
नेपाली: पिण्ड
norsk nynorsk: Masse
norsk: Masse
Novial: Mase
occitan: Massa
ਪੰਜਾਬੀ: ਪੁੰਜ
Piemontèis: Massa (fìsica)
پنجابی: وزن
português: Massa
Runa Simi: Wisnu
română: Masă
русский: Масса
русиньскый: Вага
sicilianu: Massa
Scots: Mass
srpskohrvatski / српскохрватски: Masa
සිංහල: ස්කන්ධය
Simple English: Mass
slovenčina: Hmotnosť
slovenščina: Masa
chiShona: Huremu
Soomaaliga: Cuf
shqip: Masa
српски / srpski: Маса
Seeltersk: Masse
Basa Sunda: Massa
svenska: Massa
Kiswahili: Masi
ślůnski: Masa
தமிழ்: திணிவு
తెలుగు: ద్రవ్యరాశి
тоҷикӣ: Масса
ไทย: มวล
Tagalog: Masa
Türkçe: Kütle
татарча/tatarça: Massa
українська: Маса
اردو: کمیت
oʻzbekcha/ўзбекча: Massa
vèneto: Masa
Tiếng Việt: Khối lượng
Winaray: Masa
吴语: 質量
ייִדיש: מאסע
中文: 质量
Bân-lâm-gú: Chit-liōng
粵語: 質量