Testamant Kozh

Traffic cone.png
Krogit e-barzh !
Un danvez pennad eo ar pennad-mañ ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ.
Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre . 
Entire Tanakh scroll set.png

An Testamant Kozh pe Testamant Kentañ (: Ή Παλαιὰ Διαθήκη / Hê Palaià Diathếkê) eo al lodenn gentañ eus ar Bibl, pe gatolik pe brotestant, enni un teskad levrioù hebraek savet e-pad ar c'hantvedoù a-raok an hoalad kristen. Dispaket eo peurvuiañ a-raok an Testamant Nevez e-lec'h ma 'z eus kaoz eus Jezuz Krist, a zo diazezer ha profed ar relijionoù kristen.

Hervez an Tanac'h, Bibl ar Yuzevien (re Balestina), ez eus ennañ 39 levr skrivet en hebraeg gant lodennoù bihan en arameeg e Levr Ezra [1] (Esdras) hag e Levr Daniel :

Bodet e vez an testennoù en un doare disheñvel diouzh hini ar Bibl katolik. Ne gaver nemet 24 levr eta evit an hevelep testennoù. [4]

Al levrioù all (7) a zo erruet betek ennomp e gresianeg a-drugarez da droidigezh ar Seikont mui lodennoù zo eus levr Daniel hag eus levr Ester. Troidigezh ar Seikont a oa bet savet en Aleksandria en trede hag en eil kantved a-raok Jezuz Krist evit ar Yuzevien gresianeger.


Evit ar Gatoliked ez eus ennañ 46 levr rak diazezet eo war Bibl ar Seikont, Bibl Yuzevien an diaspora :

  • Ar Pentateuc'h
  • Al levrioù istorek
  • Al levrioù barzhoniel hag al levrioù a furnez
  • Levrioù ar Brofeded

E Sened-Meur Trento (1545–63) e voe degemeret ar seizh levr (Youdith, Tobit,ar vMakabeed 1 ha 2, ar Furnez, Furnez Sirac'h, Barouc'h gant lizher Yeremia) mui an tammoù eus Levr Ester ha Levr Daniel ha na gaver ket en destenn hebraek, evel kanonel. Met peogwir ez eus bet tabutoù e-pad kantvedoù war o divoud e vez graet "eilkanonel" anezho.[5].

Ar Brotestanted a ra peurliesañ gant ar Bibl hebraek (hini Yuzevien Palestina). Pa lakaont an testennoù eilkanonel e tiforc'hont anezho diouzh ar re all. Un toullad testennoù orin en hebraek eus ar skridoùeilkanonel a zo bet adkavet.

E brezhoneg

  • Un droidigezh eus ar Bibl en e bezh (Testamant Kozh ha Testamant Nevez) graet gant ar Gonideg a voe embannet e 1866, goude e varv.
  • E 1883 e voe embannet troidigezh an Testamant Nevez , graet gant ar pastor protestant Gwilh ar C'hoad (1845-1914). Ar Bibl en e bezh (Testamant Kozh ha Testamant Nevez) a voe troet gantañ goude hag embannet e 1897 gant an Trinitarian Biblical Society, eus Londrez, en anv "Unvaniez Drinderian ar Bibl evit ar Vretouned". Liv brezhoneg Treger, ar yezh kaozeet gant Gwilh ar C'hoad, a gaver war an droidigezh-se. E 2004 e oa bet embannet ur stumm adwelet eus ar skrid-se, gant Unvaniezh ar Bibl en Anjev hag e Breizh a zo un aozadur kristen protestant avielour.
  • Etre 1953 ha 1981 e voe embannet e ti Al Liamm ul lodenn euz an Testamant Kozh hag an Testamant Nevez en e bezh gant ur skipailh troerien, beleion gatolik, renet gant Maodez Glanndour. Troet eo diwar an destenn c'hresianek eus ar Bibl (Septuaginta).
  • Etre 1981 ha 1986 e voe embannet e ti An Tour-Tan un droidigezh nevez, e pemp levrenn, eus an Testamant Kozh, troet gant Job Lec'hvien ha Pêr ar Gall. Un droidigezh ger-ha-ger eo tost da vat, diwar an destenn hebraek, o virout ar muiañ ma vez gellet urzh ar frazennoù en hebraeg. Setu pemp levrenn an droidigezh-se. Levrenn 1 Ar Pentateuc'h (1981) ; Levrenn 2 ; Levrenn 3 : Ar Brofeded vras hag an daouzek (1982) ; Levrenn 4 Ar Salmoù hag ar Skridoù all (1985) ; Levrenn 5 : al levrioù eilkanonel (Daniel, Ester, Youdith, Tobit, 1 Makabeed, 2 Makabeed, Ar Furnez, Furnez Sirac'h, Barouc'h, Lizher Yeremia) (1986).
Other Languages
Afrikaans: Ou Testament
አማርኛ: ብሉይ ኪዳን
العربية: العهد القديم
azərbaycanca: Əhdi-Ətiq
башҡортса: Иҫке Ғәһед
Boarisch: Oids Testament
žemaitėška: Senāsis Testamėnts
беларуская: Стары Запавет
беларуская (тарашкевіца)‎: Стары Запавет
български: Стар завет
bosanski: Stari zavjet
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gô-iók Séng-gĭng
Cebuano: Daang Tugon
čeština: Starý zákon
Чӑвашла: Кивĕ Халал
Zazaki: Ehdo Kıhan
Ελληνικά: Παλαιά Διαθήκη
English: Old Testament
euskara: Itun Zaharra
فارسی: عهد عتیق
Na Vosa Vakaviti: Na Veiyalayalati Makawa
føroyskt: Gamla Testamenti
français: Ancien Testament
Gaeilge: Sean-Tiomna
Gàidhlig: Seann Tiomnadh
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: Adlo korar
客家語/Hak-kâ-ngî: Khiu-yok Sṳn-kîn
hrvatski: Stari zavjet
hornjoserbsce: Stary zakoń
Kreyòl ayisyen: Ansyen Testaman
հայերեն: Հին Կտակարան
interlingua: Vetere Testamento
Bahasa Indonesia: Perjanjian Lama
Interlingue: Ancian Testament
日本語: 旧約聖書
Basa Jawa: Prajanjian Lawas
ქართული: ძველი აღთქმა
қазақша: Көне келісім
한국어: 구약성경
Lëtzebuergesch: Aalt Testament
Lingua Franca Nova: Atesta Vea
latviešu: Vecā Derība
македонски: Стар Завет
മലയാളം: പഴയ നിയമം
मराठी: जुना करार
Bahasa Melayu: Perjanjian Lama
မြန်မာဘာသာ: ဓမ္မဟောင်းကျမ်း
Dorerin Naoero: Testament Etsimeduw
Nedersaksies: Oolde Testement
Nederlands: Oude Testament
norsk nynorsk: Det gamle testamentet
Nouormand: Vuus testament
ਪੰਜਾਬੀ: ਪੁਰਾਣਾ ਨੇਮ
português: Antigo Testamento
Runa Simi: Ñawpa Rimanakuy
rumantsch: Vegl Testament
русский: Ветхий Завет
Kinyarwanda: Isezerano rya Kera
davvisámegiella: Boares testameanta
srpskohrvatski / српскохрватски: Stari zavjet
Simple English: Old Testament
slovenčina: Starý zákon
slovenščina: Stara zaveza
Gagana Samoa: 'O le Feagaiga Tuai
Soomaaliga: Axdigii Hore
српски / srpski: Стари завет
Kiswahili: Agano la Kale
Tagalog: Lumang Tipan
Tok Pisin: Olpela Testamen
Türkçe: Eski Ahit
reo tahiti: Faufaa Tahito
українська: Старий Заповіт
oʻzbekcha/ўзбекча: Qadimgi Ahd
vepsän kel’: Vanh Zavet
Tiếng Việt: Cựu Ước
吴语: 旧约圣经
中文: 旧约圣经
文言: 塔納赫
Bân-lâm-gú: Hi-pek-lâi Sèng-keng
粵語: 舊約聖經