Эрозія (геалогія)

Эрозія ў каньёне Антылоп на паўднёвым заходзе ЗША

Эрозія (ад лац.: erosio — раз'яданне) — разбурэнне горных парод і глеб павярхоўнымі воднымі струменямі і ветрам, якое ўключае ў сябе адрыў і вынас абломкаў матэрыялу і суправаджаецца іх адкладаннем.

Эрозія глебы[1] — разбурэнне і знос верхніх найбольш урадлівых гарызонтаў глебы.

Часта, асабліва ў замежнай літаратуры, пад эрозіяй разумеюць любую разбуральную дзейнасць геалагічных сіл, такіх, як марскі прыбой, ледавікі, гравітацыя; ў такім выпадку эрозія выступае сінонімам дэнудацыі. Для іх, аднак, існуюць і спецыяльныя тэрміны: абразія (хвалевая эрозія), экзарацыя (ледавіковая эрозія), гравітацыйныя працэсы, саліфлюкцыя і г. д. Такі ж тэрмін (дэфляцыя) выкарыстоўваецца паралельна з паняццем ветравая эрозія, але апошняе значна больш распаўсюджана.

Па хуткасці развіцця эрозію дзеляць на нармальную і паскораную. Нармальная мае месца заўсёды пры наяўнасці якога-небудзь выяўленага сцёку, працякае павольней глебаўтварэння і не прыводзіць да прыкметных змяненняў ўзроўня і формы зямной паверхні. Паскораная ідзе хутчэй глебаўтварэння, прыводзіць да дэградацыі глеб і суправаджаецца прыкметным змяненнем рэльефу.

Па прычынах вылучаюць натуральную і антрапагенную эрозію. Варта адзначыць, што антрапагенная эрозія не заўсёды з'яўляецца паскоранай, і наадварот.

іншыя мовы
Afrikaans: Erosie
aragonés: Erosión
العربية: تعرية
asturianu: Erosión
azərbaycanca: Eroziya
български: Ерозия
brezhoneg: Krignerezh
bosanski: Erozija
català: Erosió
čeština: Eroze
Cymraeg: Erydiad
dansk: Erosion
Ελληνικά: Αποσάθρωση
English: Erosion
Esperanto: Erozio
español: Erosión
eesti: Erosioon
euskara: Higadura
فارسی: فرسایش
suomi: Eroosio
français: Érosion
Gaeilge: Cnaí
galego: Erosión
Avañe'ẽ: Yvysyry
עברית: סחיפה
हिन्दी: अपरदन
hrvatski: Erozija
Kreyòl ayisyen: Ewozyon
հայերեն: Էրոզիա
Bahasa Indonesia: Erosi
íslenska: Rof
italiano: Erosione
日本語: 侵食
Patois: Iruojan
ქართული: ეროზია
қазақша: Эрозия
한국어: 침식
Lëtzebuergesch: Erosioun
Limburgs: Erosie
lietuvių: Erozija
latviešu: Erozija
Basa Banyumasan: Erosi
македонски: Ерозија
Bahasa Melayu: Penghakisan
Nederlands: Erosie
norsk nynorsk: Erosjon
norsk: Erosjon
occitan: Erosion
polski: Erozja
português: Erosão
Runa Simi: Allpa chinkari
română: Eroziune
Scots: Erosion
srpskohrvatski / српскохрватски: Erozija
Simple English: Erosion
slovenčina: Erózia
slovenščina: Erozija
shqip: Abrazioni
српски / srpski: Ерозија
svenska: Erosion
Kiswahili: Mmomonyoko
Tagalog: Erosyon
Türkçe: Erozyon
українська: Ерозія
Tiếng Việt: Xói mòn
Winaray: Pagtuno
中文: 侵蚀作用
Bân-lâm-gú: Chhim-si̍t