Фінская мова

Фінская мова
Саманазва:

suomi

Вымаўленне:

[ˈsuo̯mi]

Краіны:

Фінляндыя, Швецыя, Эстонія, Нарвегія, Расія ( Карэлія, Санкт-Пецярбург, Марый Эл, Ленінградская вобласць)

Афіцыйны статус:

Flag of Finland.svg  Фінляндыя
Flag of Europe.svg  Еўрапейскі саюз
Flag of Sweden.svg  Швецыя
Сцяг Карэліі Рэспубліка Карэлія

Арганізацыя, якая рэгулюе:

Даследчы інстытут па мовах Фінляндыі

Агульная колькасць носьбітаў:

7 млн

Рэйтынг:

52

Класіфікацыя
Катэгорыя:

Мовы Еўразіі

Уральская сям'я

Фіна-вугорская галіна
Фіна-волжская група
Прыбалтыйска-фінская падгрупа
Моўныя коды
ISO 639-1:

fi

ISO 639-2:

fin

ISO 639-3:

fin

Гл. таксама: Праект:Лінгвістыка

Фі́нская мова — мова паўночнай галіны балтыйска-фінскай падгрупы фіна-вугорскай групы уральскай моўнай сям'і. Афіцыйная мова Фінляндыі і Еўрасаюзу, таксама статус афіцыйнай мовы мае ў Карэліі.

Фінская мова адносіцца да моў аглютынацыйнага тыпу. Пісьменства на базе лацінскага алфавіта.

Найстарэйшыя пісьмовыя тэксты паходзяць з 16 стагоддзя. Першую кнігу — пераклад Новага Запавету — выдаў у 1548 годзе рэфарматар Мікаель Агрыкола. Літаратурная мова ўзнікла на аснове заходняга дыялекту ваколіцаў горада Турку. Аднак пачынаючы з 19 стагоддзя ў літаратурнай мове адчуваецца моцны ўплыў усходніх дыялектаў.

Некалькі стагоддзяў фінская мова развівалася як сродак камунікацыі ніжэйшых і менш адукаваных слаёў грамадства, у той час калі шляхта і адукаваныя людзі карысталіся шведскай мовай. Гэтая сітуацыя была змененая ў 1863 годзе, калі фінская мова набыла статус афіцыйнай. Значны ўнёсак у справу прызнання фінскай мовы зрабіў знакаміты філосаф, публіцыст і дзяржаўны дзеяч Іаган Вільгельм Шнельман.

Дыялекты і літаратурная мова

Паміж літаратурнай фінскай мовай і гутарковай ёсць адрозненні, напрыклад скарачэнне займеннікаў (minä на і г.д.).

Вылучаюцца два буйныя дыялекты фінскай мовы: заходні і ўсходні.

Натуральна, што фінская мова не пазбегла іншамоўных уплываў. Доўгі час на яе ўплывала шведская і нямецкая, пасля руская, а ў апошнім часе англійская мова.

іншыя мовы
Afrikaans: Fins
Alemannisch: Finnische Sprache
አማርኛ: ፊንኛ
aragonés: Idioma finés
Ænglisc: Finnisc sprǣc
العربية: لغة فنلندية
asturianu: Finlandés
azərbaycanca: Fin dili
تۆرکجه: فنلاند دیلی
башҡортса: Фин теле
žemaitėška: Soumiu kalba
беларуская (тарашкевіца)‎: Фінская мова
български: Фински език
brezhoneg: Finneg
bosanski: Finski jezik
català: Finès
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Hŭng-làng-ngṳ̄
нохчийн: Финнийн мотт
qırımtatarca: Fin tili
čeština: Finština
Чӑвашла: Финн чĕлхи
Cymraeg: Ffinneg
Zazaki: Finki
dolnoserbski: Finšćina
ދިވެހިބަސް: ސުއޯމީ
eʋegbe: Finngbe
Esperanto: Finna lingvo
español: Idioma finés
eesti: Soome keel
euskara: Finlandiera
føroyskt: Finskt mál
français: Finnois
Nordfriisk: Finsk spriak
Frysk: Finsk
Gagauz: Fin dili
Gàidhlig: Fionnlannais
客家語/Hak-kâ-ngî: Fûn-làn-ngî
עברית: פינית
Fiji Hindi: Finnish bhasa
hrvatski: Finski jezik
hornjoserbsce: Finšćina
magyar: Finn nyelv
Հայերեն: Ֆիններեն
interlingua: Lingua finnese
Bahasa Indonesia: Bahasa Suomi
íslenska: Finnska
Basa Jawa: Basa Suomi
ქართული: ფინური ენა
Qaraqalpaqsha: Fin tili
Taqbaylit: Tafinit
kalaallisut: Finlandimiutut
한국어: 핀란드어
Перем Коми: Фин кыв
къарачай-малкъар: Фин тил
kernowek: Finnek
Кыргызча: Саам тили
лезги: Финн чӀал
Limburgs: Fins
lietuvių: Suomių kalba
latgaļu: Suomu volūda
latviešu: Somu valoda
мокшень: Суоминь кяль
олык марий: Финн йылме
македонски: Фински јазик
Bahasa Melayu: Bahasa Finland
မြန်မာဘာသာ: ဖင်လန်ဘာသာစကား
Nāhuatl: Fintlahtōlli
Plattdüütsch: Finnsche Spraak
Nedersaksies: Fins
नेपाल भाषा: फिनिश भाषा
Nederlands: Fins
norsk nynorsk: Finsk
norsk: Finsk
occitan: Finés
Livvinkarjala: Suomen kieli
Papiamentu: Finés
Piemontèis: Lenga finlandèisa
پنجابی: فنی
português: Língua finlandesa
Runa Simi: Phinis simi
русский: Финский язык
Kinyarwanda: Igifinilande
davvisámegiella: Suomagiella
srpskohrvatski / српскохрватски: Finski jezik
Simple English: Finnish language
slovenčina: Fínčina
slovenščina: Finščina
Gagana Samoa: Fa'afinelani
српски / srpski: Фински језик
Seeltersk: Finsk
svenska: Finska
Kiswahili: Kifini
тоҷикӣ: Забони финӣ
Türkçe: Fince
татарча/tatarça: Фин теле
удмурт: Финн кыл
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: فىنلاندىيە تىلى
українська: Фінська мова
oʻzbekcha/ўзбекча: Fin tili
vepsän kel’: Suomen kel'
Tiếng Việt: Tiếng Phần Lan
Volapük: Suomiyänapük
მარგალური: ფინური ნინა
ייִדיש: פיניש
中文: 芬兰语
Bân-lâm-gú: Hun-lân-gí
粵語: 芬蘭文