Германія

Федэратыўная Рэспубліка Германія
ням.: Bundesrepublik Deutschland
Flag of Germany.svgГерб Германіі
Сцяг ГерманііГерб Германіі
EU-Germany.svg
Дэвіз: «Адзінства і Права і Свабода
ням.: Einigkeit und Recht und Freiheit»
Гімн: «Песня немцаў (трэці слупок)»
Заснавана3 кастрычніка 1990 года (Дзень нямецкага адзінства)
Дата незалежнасці23 мая 1949 года
Афіцыйная мованямецкая[прым 1][прым 2]
Сталіцадэ-юрэ: Берлін
дэ-факта: Берлін і Бон
Найбуйнейшыя гарадыБерлін, Гамбург, Мюнхен, Кёльн
Форма кіраванняФедэратыўная парламенцкая рэспубліка
Федэральны прэзідэнт
Федэральны канцлер
Франк-Вальтэр Штайнмаер
Ангела Меркель
Плошча
• Усяго
• % воднай паверхні
63-я ў свеце
357.375,62 км²
2,42 %
Насельніцтва
• Ацэнка (2016)
Шчыльнасць

≧81 900 000[1] чал. (15-я)
229 чал./км²  (36-я)
ВУП (ППЗ)
  • Разам (2011)
  • На душу насельніцтва

$3,089 трлн[2]  (5-ы)
$37 814 [2]
ІРЧП (2011) 0,905[3] (вельмі выс.) (9-ы)
Валютаеўра[прым 3]
АвіякампаніяLufthansa
Інтэрнэт-дамен.de
Код ISODE
Тэлефонны код+49
Часавыя паясы+1 (улетку +2)
  1. Федэральнае міністэрства юстыцыі (ням.) 
  2. Літаратурная нямецкая мова ўтворана на аснове верхненямецкага дыялекта. дацкая, лужыцкая, фрызская і цыганская з’яўляюцца афіцыйна прызнанымі мовамі нацыянальных меншасцей. Ніжненямецкая — рэгіянальным дыялектам.
  3. Да 2002 года — нямецкая марка.

Герма́нія (ням.: Deutschland праслухаць ), поўная назва Федэраты́ўная Рэспу́бліка Герма́нія (ням.: Bundesrepublik Deutschland), сустракаецца Няме́ччына[4] — федэратыўная краіна ў Заходняй Еўропе, якая мяжуе з Польшчай і Чэхіяй на захадзе, Аўстрыяй і Швейцарыяй на поўдні, Францыяй, Люксембургам, Бельгіяй і Нідэрландамі на захадзе, Даніяй на поўначы. Германія з’яўляецца федэратыўнай парламенцкай рэспублікай, у склад якой уваходзяць 16 адміністрацыйных адзінак, вядомых як федэральныя землі. Кожная з зямель захоўвае абмежаваны «суверэнітэт». Сталіцай і самым найбуйнейшым горадам краіны з’яўляецца Берлін.

На поўначы Германія мае выхад да Балтыйскага і Паўночнага мораў. На поўдні праз яе тэрыторыю праходзіць горная сістэма Альпаў. З насельніцтвам у 82 млн жыхароў Германія з’яўляецца адной з самых шматнаселеных краін ЕС. Акрамя таго, яна атрымала міжнароднае прызнанне, як краіна з найвышэйшым паказчыкам іміграцыі (3-е месца), што ў канцы канцоў вылілася ў міграцыйны крызіс.

У ходзе нямецкай рэвалюцыі 1848 года ўзнік першы дэмакратычны парламент Германіі. Аднак федэральны ўрад быў створаны толькі ў 1871 годзе, калі дзякуючы Ота фон Бісмарку была створана Германская імперыя. Падчас Веймарскай рэспублікі і Трэцяга рэйху строй краіны хутка мяняўся ад дэмакратычнага да таталітарнага, што ў выніку прывяло да пачатку Другой Сусветнай вайны. Пасля капітуляцыі нацыскага ўрада ў 1945 годзе, тэрыторыя краіны была падзелена на акупацыйныя зоны. Пачатак Халоднай вайны падзяліў краіну на дзве часткі: 23 мая 1949 года быў прыняты асноўны закон Федэратыўнай рэспублікі на тэрыторыі акупацыйных зон Вялікабрытаніі, Францыі і ЗША; а ўслед за ім 7 кастрычніка 1949 года было абвешчана аб стварэнні Германскай Дэмакратычнай рэспублікі на тэрыторыі Савецкай акупацыйнай зоны. Пасля аб'яднання дзвух частак краіны 3 кастрычніка 1990 года, гэты дзень адзначаюць як дзяржаўнае свята.

Германія з'яўляецца адной з краін-заснавальніц Еўрапейскага Саюза. Разам з 18 іншымі краінамі-членамі ЕС яна стварае Еўразону. Таксама яна — удзельнік такіх арганізацый, як ААН, НАТА, Вялікай сямёркі (G7), Вялікай Васьмёркі (G8), і дваццаткі (G20, група дваццаці).

У ФРГ дамінуе канцэпцыя сацыяльнай рынкавай эканомікі. Дзякуючы яе, эканоміка Германіі па паказчыку намінальнага валавога ўнутранага прадукту выйшла на першае месца ў Еўропе і на чацвёртае ў свеце. У 2014 годзе яна займала трэцяе месца па колькасці імпарту і экспарту. Па індэксу развіцця чалавечага патэнцыялу, Германія мае адзін з самых найвышэйшых паказчыкаў у свеце. Яе выдатныя асобы зрабілі шмат дасягненняў у мастацтве і архітэктуры, музыцы, філасофіі і кіно, кухні і спорту, навукі і культуры. На тэрыторыі краіны дзейнічае 36 аб’ектаў, якія ўключаны ў склад Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

іншыя мовы
Acèh: Jeureuman
адыгабзэ: Германие
Afrikaans: Duitsland
Akan: Germany
Alemannisch: Deutschland
አማርኛ: ጀርመን
aragonés: Alemanya
Ænglisc: Þēodscland
العربية: ألمانيا
ܐܪܡܝܐ: ܓܪܡܢ
مصرى: المانيا
asturianu: Alemaña
авар: Герман
Aymar aru: Alimaña
azərbaycanca: Almaniya
تۆرکجه: آلمان
башҡортса: Германия
Boarisch: Deitschland
žemaitėška: Vuokītėjė
Bikol Central: Alemanya
беларуская (тарашкевіца)‎: Нямеччына
български: Германия
भोजपुरी: जर्मनी
Bislama: Jemani
bamanankan: Alimaɲi
বাংলা: জার্মানি
བོད་ཡིག: འཇར་མན།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: জার্মানি
brezhoneg: Alamagn
bosanski: Njemačka
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Jerman
буряад: Германи
català: Alemanya
Chavacano de Zamboanga: Alemania
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Dáik-guók
нохчийн: Германи
Cebuano: Alemanya
Chamoru: Alemaña
ᏣᎳᎩ: ᎠᏛᏥ
Tsetsêhestâhese: Ma'evé'ho'éno
کوردی: ئەڵمانیا
corsu: Germania
qırımtatarca: Almaniya
čeština: Německo
kaszëbsczi: Miemieckô
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Нѣмьци
Чӑвашла: Германи
Cymraeg: Yr Almaen
dansk: Tyskland
Deutsch: Deutschland
Zazaki: Almanya
dolnoserbski: Nimska
डोटेली: जर्मनी
ދިވެހިބަސް: ޖަރުމަނުވިލާތް
ཇོང་ཁ: ཇཱར་མ་ནི
eʋegbe: Germany
Ελληνικά: Γερμανία
emiliàn e rumagnòl: Germâgna
English: Germany
Esperanto: Germanio
español: Alemania
eesti: Saksamaa
euskara: Alemania
estremeñu: Alemaña
فارسی: آلمان
Fulfulde: Almaanya
suomi: Saksa
Võro: S'aksamaa
Na Vosa Vakaviti: Jamani
føroyskt: Týskland
français: Allemagne
arpetan: Alemagne
Nordfriisk: Tjüschlönj
furlan: Gjermanie
Frysk: Dútslân
Gaeilge: An Ghearmáin
Gagauz: Germaniya
贛語: 德國
Gàidhlig: A' Ghearmailt
galego: Alemaña
گیلکی: آلمان
Avañe'ẽ: Alemáña
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: जर्मनी
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐌲𐌰𐌹𐍂𐌼𐌰𐌽𐌾𐌰
ગુજરાતી: જર્મની
Hausa: Jamus
客家語/Hak-kâ-ngî: Tet-koet
Hawaiʻi: Kelemānia
עברית: גרמניה
हिन्दी: जर्मनी
Fiji Hindi: Germany
hrvatski: Njemačka
hornjoserbsce: Němska
Kreyòl ayisyen: Almay
հայերեն: Գերմանիա
interlingua: Germania
Bahasa Indonesia: Jerman
Interlingue: Germania
Igbo: Jémanị
Ilokano: Alemania
ГӀалгӀай: Германи
íslenska: Þýskaland
italiano: Germania
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᔮᒪᓂ
日本語: ドイツ
Patois: Joermani
la .lojban.: dotygu'e
Basa Jawa: Jérman
ქართული: გერმანია
Qaraqalpaqsha: Germaniya
Taqbaylit: Lalman
Адыгэбзэ: Джэрмэн
Kabɩyɛ: Caama
Kongo: Alemanyi
Gĩkũyũ: Njĩrĩmani
қазақша: Германия
kalaallisut: Tyskit Nunaat
ភាសាខ្មែរ: អាល្លឺម៉ង់
ಕನ್ನಡ: ಜರ್ಮನಿ
한국어: 독일
Перем Коми: Немечму
къарачай-малкъар: Германия
Ripoarisch: Dütschland
kurdî: Almanya
kernowek: Almayn
Кыргызча: Германия
Latina: Germania
Ladino: Almania
Lëtzebuergesch: Däitschland
лезги: Германия
Lingua Franca Nova: Deutxland
Luganda: Girimane
Limburgs: Duitsland
Ligure: Germania
lumbaart: Germania
lingála: Alémani
لۊری شومالی: آلمان
lietuvių: Vokietija
latgaļu: Vuoceja
latviešu: Vācija
मैथिली: जर्मनी
Basa Banyumasan: Jerman
Malagasy: Alemaina
олык марий: Немыч Эл
Māori: Tiamana
Baso Minangkabau: Jerman
македонски: Германија
മലയാളം: ജർമ്മനി
монгол: Герман
मराठी: जर्मनी
Bahasa Melayu: Jerman
Malti: Ġermanja
Mirandés: Almanha
မြန်မာဘာသာ: ဂျာမနီနိုင်ငံ
مازِرونی: آلمان
Dorerin Naoero: Djermani
Nāhuatl: Alemania
Napulitano: Germania
Plattdüütsch: Düütschland
Nedersaksies: Duutslaand
नेपाली: जर्मनी
नेपाल भाषा: जर्मनी
Nederlands: Duitsland
norsk nynorsk: Tyskland
norsk: Tyskland
Novial: Germania
Nouormand: Allemangne
Sesotho sa Leboa: Jeremane
Chi-Chewa: Germany
occitan: Alemanha
Livvinkarjala: Germuanii
Oromoo: Jarmanii
ଓଡ଼ିଆ: ଜର୍ମାନୀ
Ирон: Герман
ਪੰਜਾਬੀ: ਜਰਮਨੀ
Pangasinan: Alemanya
Kapampangan: Alemanya
Papiamentu: Alemania
Picard: Alemanne
Deitsch: Deitschland
Pälzisch: Deutschland
पालि: जर्मनी
Norfuk / Pitkern: Doichland
polski: Niemcy
Piemontèis: Almagna
پنجابی: جرمنی
Ποντιακά: Γερμανία
پښتو: المان
português: Alemanha
Runa Simi: Alimanya
rumantsch: Germania
Romani: Jermaniya
Kirundi: Ubudage
română: Germania
armãneashti: Ghermãnia
tarandíne: Germanie
русский: Германия
русиньскый: Нїмецько
Kinyarwanda: Ubudage
संस्कृतम्: शर्मण्यदेशः
саха тыла: Германия
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱡᱟᱨᱢᱟᱱᱤ
sardu: Germania
sicilianu: Girmania
Scots: Germany
سنڌي: جرمني
davvisámegiella: Duiska
srpskohrvatski / српскохрватски: Njemačka
සිංහල: ජර්මනිය
Simple English: Germany
slovenčina: Nemecko
slovenščina: Nemčija
Gagana Samoa: Siamani
chiShona: Germany
Soomaaliga: Jarmalka
shqip: Gjermania
српски / srpski: Њемачка
Sranantongo: Doysrikondre
SiSwati: IJalimane
Sesotho: Jeremane
Seeltersk: Düütsklound
Basa Sunda: Jérman
svenska: Tyskland
Kiswahili: Ujerumani
ślůnski: Mjymcy
தமிழ்: ஜெர்மனி
ತುಳು: ಜರ್ಮನಿ
తెలుగు: జర్మనీ
tetun: Alemaña
тоҷикӣ: Олмон
ትግርኛ: ጀርመን
Türkmençe: Germaniýa
Tagalog: Alemanya
Tok Pisin: Siamani
Türkçe: Almanya
Xitsonga: Jarimani
татарча/tatarça: Алмания
chiTumbuka: Germany
Twi: Gyaaman
reo tahiti: Heremani
тыва дыл: Германия
удмурт: Германия
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: گېرمانىيە
українська: Німеччина
اردو: جرمنی
oʻzbekcha/ўзбекча: Germaniya
vèneto: Germania
vepsän kel’: Saksanma
Tiếng Việt: Đức
West-Vlams: Duutsland
Volapük: Deutän
walon: Almagne
Winaray: Alemanya
Wolof: Almaañ
吴语: 德国
isiXhosa: IJamani
მარგალური: გერმანია
ייִדיש: דייטשלאנד
Yorùbá: Jẹ́mánì
Vahcuengh: Dwzgoz
Zeêuws: Duutsland
中文: 德国
文言: 德國
Bân-lâm-gú: Tek-kok
粵語: 德國
isiZulu: IJalimani