Фридрих Энгельс

Фридрих Энгельс
Friedrich Engels
Engels 1856.jpg
Тыуған ваҡыты:

28 ноябрь 1820() (74 йәш)

Вафат урыны:

Лондон, Бөйөк Британия

Гражданлығы:

Германия Германия

Ижад теле:

Немец теле

Мәктәп/традиция:

марксизм, материализм

Йүнәлеш:

иҡтисад, философия, синфи көрәш

Дауам итеүсе шехестер:

Ленин, Че Гевара, Сталин

Имзаһы:

подпись

Викиөҙөмтәлә Цитаталар
Викикитапханала әҫәрҙәре

Фри́дрих Э́нгельс (нем. Friedrich Engels; 28 ноябрь 18205 август 1895) — немец философы, марксизмға нигеҙ һалыусыларҙың береһе, Карл Маркстың дуҫы, фекерҙәше һәм авторҙашы.

Биографияһы

Фридрих Энгельс 1820 йылдың 28 ноябрендә Германияның Төньяҡ Рейн-Вестфаль ерҙәрендә урынлашҡан Бармен ҡалаһында (хәҙер Вупперталь ҡалаһының районы) эштәре уң барған туҡыу фабрикаһы хужаһы ғаиләһендә тыуған.

Сығышы менән зыялыйҙар мөхитенә ҡараған әсәһе теремек һәм шат күңелле Элизабет Энгельс (ҡыҙ фамилияһы ван Хаар) үҙенең хәстәрле һәм мәрхәмәтле булыуы менән айырылып торған, мәрәкәләгәнде һәм шаяртҡанды аңлай белгән, әҙәбиәтте һәм сәнғәтте яратҡан. Энгельсҡа шулай уҡ әсәһе яғынан олатаһы, филолог, ваҡытында гимназия ректоры вазифаһында эшләгән Герхард Бернхард ван Хаар ыңғай йоғонто яһаған. Үҙенең һигеҙ ир һәм ҡыҙ туғандары араһынан Фридрих бигерәк тә апаһы Марияны үҙ иткән.

Йәшлек йылдары

1840 йылда

Энгельс 14 йәшенә тиклем Бармен ҡала мәктәбендә, ә 1834 йылдан Эльберфельдтағы гимназияла уҡый. 1837 йылдың сентябрендә атаһының ҡәтғи талабы буйынса уның сауҙа фирмаһында һатыусы булып эшләр өсөн гимназияны ташлай. Артабан 1838 йылдың авгусынан 1841 йылдың апреленә тиклем Бремен ҡалаһында сауҙа хеҙмәткәре шөғөлөнә өйрәнә. Бер үк ваҡытта өҫтәмәгә «Штутгарттың иртәнге гәзите»нең (русса «Штутгартская утренняя газета», немецсә «Stuttgarter Morgenblatt») һәм «Аугсбургтың Дөйөм Гәзите»нең (русса «Аугсбургская Общая Газета», немецсә «Augsburger Allgemeine Zeitung») Бремендағы үҙ хәбәрсеһе булып эшләп йөрөй. Йәш Энгельс үҙенең тәүге мәҡәләһен 1839 йылдың мартында 18 йәшендә яҙа.

1841 йылдың сентябренән Энгельс Берлинда бер йыллыҡ хәрби хеҙмәттә була. Ундағы университетҡа ул философия буйынса лекцияларға йөрөй һәм йәш гегельселәр түңәрәге ағзалары менән ныҡлап аралаша.

Other Languages
Afrikaans: Friedrich Engels
aragonés: Friedrich Engels
asturianu: Friedrich Engels
azərbaycanca: Fridrix Engels
беларуская: Фрыдрых Энгельс
беларуская (тарашкевіца)‎: Фрыдрых Энгельс
български: Фридрих Енгелс
brezhoneg: Friedrich Engels
čeština: Friedrich Engels
Esperanto: Friedrich Engels
français: Friedrich Engels
Gàidhlig: Friedrich Engels
客家語/Hak-kâ-ngî: Friedrich Engels
hornjoserbsce: Friedrich Engels
Bahasa Indonesia: Friedrich Engels
íslenska: Friedrich Engels
Basa Jawa: Friedrich Engels
Lëtzebuergesch: Friedrich Engels
lietuvių: Friedrich Engels
македонски: Фридрих Енгелс
Bahasa Melayu: Friedrich Engels
မြန်မာဘာသာ: ဖရစ်ဒရစ် အန်းဂဲ
Nederlands: Friedrich Engels
norsk nynorsk: Friedrich Engels
Piemontèis: Friedrich Engels
português: Friedrich Engels
Runa Simi: Friedrich Engels
rumantsch: Friedrich Engels
sicilianu: Friedrich Engels
srpskohrvatski / српскохрватски: Friedrich Engels
Simple English: Friedrich Engels
slovenčina: Friedrich Engels
slovenščina: Friedrich Engels
српски / srpski: Фридрих Енгелс
татарча/tatarça: Фридрих Энгельс
українська: Фрідріх Енгельс
oʻzbekcha/ўзбекча: Engels Fridrix
Tiếng Việt: Friedrich Engels
მარგალური: ფრიდრიხ ენგელსი
Bân-lâm-gú: Friedrich Engels
粵語: 恩格斯