Көс


Сила
Үлсәнеш

LMT−2

Үлсәү берәмеге
СИ

ньютон

СГС

дина

Примечания

векторная величина

⚙️  Классик механика

Ньютондың икенсе законы
Тарихы…
Шулай уҡ ҡарағыҙ: Портал:Физика

Көс — есемгә башҡа есемдәрҙең тәьҫир итеү үлсәменең физик дәүмәле.

Төрлө өҫлөктәрҙә ятҡан есемгә һалынған көстәр

Көс- теләһә ниндәй ирекле есемдең хәрәкәтен үҙгәртеүсе йәки беркетелгән есемдә эске көсөргәнеш барлыҡҡа килтереүсе тышҡы фактор .[1][2][3][4][5][6].

Тәьҫир һәр ваҡыт есемдәр тыуҙырған һәм ҡабул иткән ҡырҙар тарафынан ғәмәлгә ашырыла. Төрлө тәьҫирҙәр дүрт фундаменталь тәҫир итешеүгә ҡайтып ҡала; Элементар киҫәксәләр физикаһы стандарт моделенә яраҡлы был фундаменталь тәьҫир итешеүҙәр(көсһөҙ, электромагнит, көслө һәм бәлки ) калибрлаусы бозондар (калибровочные) менән алмашыу юлы менән ғәмәлгә ашырыла [3].

Көстө билдәләү өсөн F билдәһен ҡулланалар — лат. fortis (лат.fortis- көслө).

Көс ингән иң әһәмиәтле закон- Ньютондың икенсе законы. Уға яраҡлы инерциаль хисап системаларында материаль нөктәнең тиҙләнеше йүнәлеше менән һалынған көскә тап килә, модуле буйынса көс модуленә пропорциональ һәм материаль нөктәнең массаһына кире пропорциональ була.

СИ берәмекәр системаһында көс үлсәнеше LMT-2, берәмеге - Nyuton, SGSta - dina (dyn).

Көс менән бәйле эштәрҙе төрлө осорҙа Архимед (б.э. тиклем III быуат), Аристотель (б.э. тиклем IV быуат), Исаак Ньютон (XVIII быуат, Isaak Newton)) яҙған.

Өс быуат дауамында (17-19 быуаттар) Ньютон механикаһы ғына ҡулланыла. XX быуатта Альберт Эйнштейн (Albert Einstein) Ньютон механикаһының тик юғары булмаған тиҙлектәр осрағы өсөн яраҡлы булыуын иҫбатлаған һәм юғары тиҙлектәр өсөн дөйөм механиканы тәҡдим иткән.


Other Languages
Afrikaans: Krag
Alemannisch: Kraft
አማርኛ: ጉልበት
aragonés: Fuerza
العربية: قوة
অসমীয়া: বল
asturianu: Fuercia
تۆرکجه: گوج
Boarisch: Kroft
беларуская: Сіла
беларуская (тарашкевіца)‎: Сіла (фізычная велічыня)
български: Сила
বাংলা: বল
bosanski: Sila
буряад: Хүсэн
català: Força
čeština: Síla
Cymraeg: Grym
dansk: Kraft
Deutsch: Kraft
Ελληνικά: Δύναμη
English: Force
Esperanto: Forto
español: Fuerza
eesti: Jõud
euskara: Indar
estremeñu: Huerça
فارسی: نیرو
français: Force (physique)
Nordfriisk: Krääft (füsiik)
Gaeilge: Fórsa
贛語:
galego: Forza
ગુજરાતી: બળ
Gaelg: Forse
客家語/Hak-kâ-ngî: Li̍t
हिन्दी: बल (भौतिकी)
Fiji Hindi: Taagat
hrvatski: Sila
Kreyòl ayisyen: Fòs
magyar: Erő
հայերեն: Ուժ
interlingua: Fortia
Bahasa Indonesia: Gaya (fisika)
Ido: Forco
íslenska: Kraftur
italiano: Forza
日本語: 力 (物理学)
Patois: Fuos
ქართული: ძალა
Qaraqalpaqsha: Ku'sh
Kabɩyɛ: Ɖoŋ
қазақша: Күш
ភាសាខ្មែរ: កម្លាំង
ಕನ್ನಡ: ಬಲ
한국어: 힘 (물리)
kurdî: Hêz
Latina: Vis
Luganda: Force
Limburgs: Krach
lumbaart: Forza
lietuvių: Jėga
latviešu: Spēks
македонски: Сила
മലയാളം: ബലം
монгол: Хүч
मराठी: बल
Bahasa Melayu: Daya (fizik)
မြန်မာဘာသာ: အား
مازِرونی: نیرو
नेपाली: बल
नेपाल भाषा: तिबः
Nederlands: Kracht
norsk nynorsk: Kraft
norsk: Kraft
occitan: Fòrça
ଓଡ଼ିଆ: ବଳ
ਪੰਜਾਬੀ: ਜ਼ੋਰ
polski: Siła
پنجابی: زور
português: Força
Runa Simi: Kallpa
română: Forță
русский: Сила
русиньскый: Сила
संस्कृतम्: परस्परक्रिया
sardu: Fortzas
sicilianu: Forza
srpskohrvatski / српскохрватски: Sila
සිංහල: බලය
Simple English: Force
slovenčina: Sila
slovenščina: Sila
chiShona: Manikidzo
Soomaaliga: Awood
shqip: Forca
српски / srpski: Сила
Basa Sunda: Gaya
svenska: Kraft
Kiswahili: Kani
தமிழ்: விசை
తెలుగు: బలం
ไทย: แรง
Tagalog: Puwersa
Türkçe: Kuvvet
татарча/tatarça: Köç
українська: Сила
اردو: قوت
oʻzbekcha/ўзбекча: Kuch
vèneto: Forsa
Tiếng Việt: Lực
Winaray: Kusog
吴语:
isiXhosa: Ifolokhwe
ייִדיש: קראפט
中文:
Bân-lâm-gú: La̍t
粵語: