Күләм

Күләм
Үлсәнеш

L3

Үлсәү берәмеге
СИ

м3

СГС

см3

Күләм иҫәпләүгә миҫалдар:
Кубтың күләме өс үлсәменең ҡабатландығына тигеҙ[1]
Пирамиданың күләме нигеҙенең майҙаны һәм бейеклеге ҡабатландығының өстән бер өлөшөнә тигеҙ[1]
Конустың нигеҙенең майҙаны һәм бейеклеге ҡабатландығының өстән бер өлөшөнә тигеҙ[1]
Цилиндрҙың күләме нигеҙенең майҙаны һәм бейеклеге ҡабатландығына тигеҙ[1]
Шарҙың күләме Пи һанының шар радиусы кубына ҡабатландығының өстән дүрт өлөшөнә тигеҙ[1]
Тетраэдрҙың күләме ҡабырғаһының кубының ун икенән тамыр аҫтында икегә ҡабатландығына тигеҙ[1]
Видеодәрес: күләм

Күләм — есем йәки матдә биләгән арауыҡтың һанлы характеристикаһы.

Есемдең күләме йәки һауыттың һыйҙырышлылығы уның формаһы һәм һыҙыҡлы үлсәмдәре менән билдәләнә. Күләм төшөнсәһе менән һыйҙырышлылыҡ, йәғни һауыттың, төрөү йәшнигенең һ. б. эске арауығы күләме, төшөнсәһе тығыҙ бәйләнгән.

Күләм үлсәү берәмеге СИ системаһында — куб метр; унан куб сантиметр, куб дециметр (литр) һәм башҡалар кеүек сығарылма берәмектәр яһала. Төрлө илдәрҙә шыйыҡ һәм бөртөклө матдәләр өсөн системанан тыш төрлө күләм берәмектәре ҡулланыла — галлон, баррель.

Формулаларҙа күләмде тамғалау өсөн баш латин хәрефе V ҡулланыла, ул лат. volume — «күләм», «тултырыу» һүҙенән ҡыҫҡартып алынған.

«Күләм» һүҙен шулай уҡ күсмә мәғәнәлә дөйөм һанды йәки ағымдағы дәүмәлде билдәләү өсөн ҡулланалар. Мәҫәлән, «ихтыяж күләме», «хәтер күләме», «эш күләме». Һынлы сәнғәттә күләм тип һүрәтләнгән предметтың арауыҡ характеристикаһын художестволы саралар менән иллюзор биреү атала.

Other Languages
Afrikaans: Volume
العربية: حجم
azərbaycanca: Həcm
беларуская: Аб’ём
беларуская (тарашкевіца)‎: Аб’ём
български: Обем
भोजपुरी: आयतन
বাংলা: আয়তন
bosanski: Volumen
català: Volum
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Tā̤-cék
کوردی: قەبارە
čeština: Objem
Чӑвашла: Калăпăш
Cymraeg: Cyfaint
dansk: Rumfang
Deutsch: Volumen
Ελληνικά: Όγκος
English: Volume
Esperanto: Volumeno
español: Volumen
eesti: Ruumala
فارسی: حجم
suomi: Tilavuus
français: Volume
Nordfriisk: Rüm (miat)
贛語: 體積
客家語/Hak-kâ-ngî: Thí-chit
עברית: נפח
हिन्दी: आयतन
Fiji Hindi: Pasaar
hrvatski: Obujam
Kreyòl ayisyen: Volim
magyar: Térfogat
հայերեն: Ծավալ
interlingua: Volumine
Bahasa Indonesia: Volume
íslenska: Rúmmál
italiano: Volume
日本語: 体積
Patois: Valyuum
Basa Jawa: Volume
Kabɩyɛ: Wonuu paɣlaka
қазақша: Көлем
한국어: 부피
kurdî: Qeware
Кыргызча: Көлөм
Lëtzebuergesch: Volumen
lietuvių: Tūris
latviešu: Tilpums
македонски: Зафатнина
മലയാളം: വ്യാപ്തം
монгол: Эзлэхүүн
मराठी: आकारमान
Bahasa Melayu: Isi padu
नेपाली: आयतन
Nederlands: Inhoud (volume)
norsk nynorsk: Volum
norsk: Volum
occitan: Volum
ਪੰਜਾਬੀ: ਆਇਤਨ
polski: Objętość
português: Volume
Runa Simi: P'ulin
русский: Объём
संस्कृतम्: आयतनम्
sicilianu: Vulumi
Scots: Vollum
srpskohrvatski / српскохрватски: Volumen
Simple English: Volume
slovenčina: Objem (matematika)
slovenščina: Prostornina
chiShona: Mumhu
Soomaaliga: Mug
српски / srpski: Запремина
svenska: Volym
Kiswahili: Mjao
ślůnski: Uobjyntość
தமிழ்: கன அளவு
తెలుగు: ఘనపరిమాణము
Türkmençe: Göwrüm birlikleri
Tagalog: Volyum
Türkçe: Hacim
українська: Об'єм
اردو: حجم
oʻzbekcha/ўзбекча: Hajm
vèneto: Vołume
Tiếng Việt: Thể tích
Winaray: Bolyum
中文: 体积
Bân-lâm-gú: Thé-chek
粵語: 體積