Ríu Madre de Dios

Ríu Madre de Dios
Llocalización alministrativa
DivisiónFlag of Peru.svg Perú (PER)
Bandera de Bolivia Bolivia (BOL)
Bandera de Bolivia Bolivia (BOL)
Bandera de Bolivia Bolivia (BOL)
SubdivisiónManu (PER)
Tambopata (PER)
Manuripi (BOL)
Abel Iturralde (BOL)
Madre de Dios (BOL)
Vaca Díez (BOL)
Xeografía
AfluentesManú (356 km)
Inambari (390 km)
Les Piedres (640 km)
Tambopata (350 km)
Heath (217 km)
Sena
EfluentesBeni
Mapamapes
Madredediosrivermap.png
Red pog.svg
Madeirarivermap.jpg
Rivers of Madre de Dios.png

El río Madre de Dios o ríu Amaru ( Amaru mayu en Runa Simi) ye un llargu ríu que pertenez a la cuenca del Amazones, un afluente del ríu Beni. Tien un llargor averáu de 1 150 km y ye un ríu binacional, yá que escurre pela parte suroriental del Perú (655 km[1] pola rexón de Madre de Dios) y noroccidental de Bolivia. Drena una cuenca de más de 100 000 km².

Atopar nuna zona bien húmeda de la Amazonía subandina, la Amazonía peruana, lo qu'esplica'l so altu caudal. Dexa una óptima navegabilidad , puede viaxase ensin dificultaes dende Puertu Maldonado hasta la so converxencia col ríu Beni.

Ente les munches actividaes, que se desenvuelven nes sos riberes, destaquen los plantíos de mangu y la minería d'oru, amás de baltar selectiva de fines maderes y l'agricultura, que provoquen serios problemes ambientales. A lo llargo del ríu hai dellos parques y reserves nacionalessobremanera los parques nacionales peruanos de Manú (tamién declaráu como Acuta de la Biosfera Manu) y Bahuaja-Sonene, la tamién peruana Reserva Natural Tambopata-Candamo y la boliviana Reserva Nacional Manupiri-Heath.

Xeografía

El ríu na boca del Manú.
L'atracaderu del ferry en Puertu Maldonado.
Panorama de Puertu Maldonado.

El ríu Madre de Dios naz nes estribaciones orientales de la cordal de Vilcanota, parte de la cordal Oriental de los Andes peruanos, al nordés de Cuzco. El ríu, conocíu nesti primer tramu como Alto Madre de Dios, empónse primero en dirección norte, bordiando la zona protexida como Parque Nacional del Manú (establecíu en 1973 con una área de 15.328 km²). En dexando tras el cordal llega a la parte de selva alta, onde ta la llocalidá de Pilcopata. Sigue un curtiu tramu escontra'l norte y depués describe una curva en dirección oeste, onde recibe pola derecha al ríu Manu (356 km), na llocalidá homónima de Manú o Boca Manu. El ríu ye yá un típicu ríu d'enllanada, describiendo munchos meandros, con delles islles arenoses nel so cursu.

Sigue en dirección oeste, pasando por Puertu Tahuantínsuyo, onde recibe pola derecha al ríu Azul. Depués recibe, tamién pola derecha, al ríu Coloráu y llega de siguío a Madre de Dios, onde recibe pola esquierda al ríu de Los Amigos. Sigue hasta llegar a Inambari, onde recibe pola derecha al ríu Inambari (390 km), un llargu ríu que tamién baxa de les estribaciones orientales de los Andes peruanos y que traviesa'l Parque Nacional Bahuaja Sonene y nel qu'hai n'estudiu la realización d'un ambiciosos proyectu hidroeléctricu. Continua'l ríu en dirección oeste y en pasando pola pequenu llocalidá de Pastora, llega a Les Piedres, onde recibe pela marxe esquierda al ríu de Les Piedres (640 km), el so principal afluente. Llega darréu a la ciudá de Puertu Maldonado (a 183 msnm), la capital del departamentu de Madre de Dios y de la provincia de Tambopata, que ye unu de los principales núcleos comerciales de l'Amazonia y que lleva'l títulu oficial de Capital de la Biodiversidá del Perú. La ciudá, que dispon d'aeropuertu, cuntaba con unos 40.000 hab. nel añu 2005. En Puertu Maldonado recibe pela marxe derecha al ríu Tambopata (350 km).

A partir d'esi puntu pasa a ser conocíu como So Madre de Dios, y en pasando poles pequenu llocalidá de Colombia y San Francisco, abandona Perú por Puertu Pando. Entra en Bolivia llegando aína a la ciudá de Puertu Heath, onde recibe al homónimu ríu Heath (217 km) pela marxe derecha, un ríu qu'en tol so escurrir marca la frontera bolivianu-peruana. Equí'l ríu vira en dirección SO-NE, una dirección que va caltener nel tramu de 483 km que lu resten hasta desaguar nel ríu Beni.

Sigue'l ríu en territoriu bolivianu, siendo la llende natural ente los departamentos La Paz, al sur, y Beni, al norte. El ríu pasa por delles pequenu localidá, como Puerto Pérez (549 hab. en 2001), Chivé, Santa Rosa, Candelaria, Constitución, Villa-Mar, Nazahuasama, Chaco ya Independencia. El ríu dexa de ser frontera y enfusar nel departamentu de Beni, siguiendo por pequenu localidá, como Palmira, Carmen, Frontera, San Miguel, Vargas, Florencia y Sena, onde recibe pela marxe derecha al ríu Sena. Continua'l ríu pasando poles pequenu aldegues de Conquista, Chorillo, Purgatoriu, Loreto, San Miguelito y Agua Duce, nun tramu en que los antiguos meandros fueron formando pequenes llagunes en ferradura, siendo les más importantes la llaguna Murillo (de 11 km de llargu y una superficie 7,6 km²), la llaguna Mentirosu (de 15 km de llargu y una superficie 6,9 km²) y la llaguna Diasada (de 5,5 km de llargu y una superficie 4,5 km²)

Finalmente desagua nel ríu Beni, frente a la ciudá de Riberalta (a 134 msnm), que cuntaba con 64.511 habitantes en 2001 y dispon d'aeropuertu. Depués el Beni xúnese de la mesma col ríu Mamoré en Villabella pa formar el río Madeira.

Other Languages