Ljouwert

Ljouwert
Leeuwarden
Localidat d'os Países Baixos
BanderaEscudo d'armas
De Waag
De Waag
Estato
 • Provincia
Flag of the Netherlands.svg Países Baixos
Frisian flag.svg Frisia
Superficie84,10 km²
Población
 • Total
 • Densidat

96.578 hab. (2009)
1.210 hab/km²
Ljouwert en Frisia
Ljouwert en Frisia.
www.leeuwarden.nl

Ljouwert (pronunciato en frisón , en neerlandés Leeuwarden, en Stadsfries: Liwwadden) ye a capital d'a provincia neerlandesa de Frisia. Se troba en o norte d'o país.

Historia

Mapa historico de Ljouwert

L'aria de Ljouwert ya yera ocupata a o menos dende sieglo X (encara que recientment s'han trobato restas de casas que datan d'o sieglo II a man d'a Oldehove, una torre medieval d'a ciudat) y obtenió o títol de ciudat en l'anyo 1435. Situata en o Middelzee, estió un important centro comercial, dica que a suya conexión con a mar se zarró en o sieglo XV. En 1901 a ciudat teneba una población de 32.203 habitants.

Entre os personaches famosos de Ljouwert s'encluyen o lugartenient Guillén IV d'Orange, l'artista grafico M. C. Escher, y a famosa bailarina y espía Mata Hari, asinas como o teologo N.H. Gootjes.

Ciudadans de Ljouwert recibindo a o exercito de Canadá, 16 d'abril de 1945

Mientres a Segunda Guerra Mundial, dimpués d'una luenga ocupación alemana, o 15 d'abril de 1945, os Royal Canadian Dragoons (unidat d'o exercito canadiense), desobedecindo ordens directas, dentroron en ciudat y redotón a os alemans.

Etimolochía

O nombre de "Leeuwarden" (con antigas variants graficas) se fació servir en primeras ta decir a Nijehove, amás important d'as tres localidatz que dimpués, en os primers anyos d'o sieglo IX, s'achuntoron en una sola (Villa Lintarwrde' c. 825).[1]

Bi ha a-saber-las teorías sobre l'orichen d'o nombre d'a ciudat. O historiador y archivista Wopke Eekhoff replegó un total de 200 variants graficas diferents, d'as qualas Leeuwarden (neerlandés), Liwwadden ( Stadsfries) y Ljouwert (frisón occidental) encara se fan servir.[2]

A segunda parti d'o nombre se puet esplanicar facilment. "Warden", ye una parola frisona y neerlandesa ta decir a un Terp, tozal artificial propio d'os Países Baixos y mas que mas de Frisia.[2] O mayor problema ye o prefixo, que puet interpretar-se como leeu- u leeuw- (en neerlandés lión). Muitos estudiosos creyen que ista teoría ye cierta, ya que o lión se puet trobar en o mesmo escudo d'a ciudat. Manimenos ta que ista teoría fuese verdat mancaría una "w" adicional en o nombre. Amás tamién s'ha de pensar que nunca no ha habito lions en Frisia. Atros expertos afirman que o prefixo leeu- puet estar una evolución de luw- (en neerlandés protechito) u lee- (en neerlandés circulación d'augua). Iste zaguer significato s'achusta a la realidat de Frisia, una provincia con prous canalizacions d'augua.[2]

Heraldica

O escudo de Ljouwert ye o simbolo oficial d'o municipio. Ye formato por lión d' oro sobre fundo d' azur tot coronato. O feito de que amaneixca un lión pareixe prou lochico, ya que "Leeuw" significa "lión" en neerlandés. Manimenos, ye probable que l'antigo nombre d'a ciudat fese referencia a l'augua mas que a iste animal. Bellas fuents dicen que quan se prenió o nombre oficialment en a ciudat se gritó a o lión ta que se fese real. Tamién ye posible que o escudo fuese un regalo d'a poderosa familia Minnema a la ciudat.[3]

Other Languages
Afrikaans: Leeuwarden
العربية: ليوواردن
azərbaycanca: Leuvarden
беларуская: Леўвардэн
беларуская (тарашкевіца)‎: Леэўвардэн
български: Леуварден
brezhoneg: Leeuwarden
català: Ljouwert
čeština: Leeuwarden
Cymraeg: Leeuwarden
dansk: Leeuwarden
Deutsch: Leeuwarden
Ελληνικά: Λέουβαρντεν
emiliàn e rumagnòl: Leeuwarden
English: Leeuwarden
Esperanto: Leeuwarden
español: Leeuwarden
eesti: Leeuwarden
euskara: Leeuwarden
فارسی: لیوواردن
suomi: Leeuwarden
føroyskt: Leeuwarden
Nordfriisk: Ljouwert (stää)
Gaeilge: Leeuwarden
Gàidhlig: Leeuwarden
galego: Leeuwarden
Gaelg: Ljouwert
客家語/Hak-kâ-ngî: Leeuwarden
עברית: ליוורדן
hrvatski: Leeuwarden
magyar: Leeuwarden
Bahasa Indonesia: Leeuwarden
íslenska: Leeuwarden
italiano: Leeuwarden
Basa Jawa: Leeuwarden
Limburgs: Leeuwarden
lietuvių: Leuvardenas
latviešu: Leuvardena
Baso Minangkabau: Leeuwarden
Bahasa Melayu: Leeuwarden
Plattdüütsch: Liwwadden
Nedersaksies: Liwwadden (stad)
Nederlands: Leeuwarden (stad)
norsk nynorsk: Leeuwarden
norsk: Leeuwarden
occitan: Leeuwarden
polski: Leeuwarden
português: Leeuwarden
Runa Simi: Leeuwarden
română: Leeuwarden
русский: Леуварден
sardu: Leeuwarden
Scots: Leeuwarden
srpskohrvatski / српскохрватски: Leeuwarden
Simple English: Leeuwarden
slovenčina: Leeuwarden
slovenščina: Leeuwarden
shqip: Leeuwarden
српски / srpski: Леуварден
Seeltersk: Ljouwert
svenska: Leeuwarden
Kiswahili: Leeuwarden
ślůnski: Leeuwarden
Türkçe: Leeuwarden
українська: Леуварден
Tiếng Việt: Leeuwarden
West-Vlams: Leeuwarden
Volapük: Leeuwarden
Winaray: Leeuwarden
Zeêuws: Leeuwarden
中文: 吕伐登
Bân-lâm-gú: Leeuwarden (siâⁿ)
粵語: 呂華登