Anglisisme

'n Anglisisme is ’n woord of uitdrukking wat uit Engels oorgeneem of na die Engelse model gevorm is en wat moontlik ’n taal soos Afrikaans se taaleie in die gedrang kan bring.

Weens die wêreldwye invloed van die Engels-Amerikaanse kultuur en tegnologie, die oorheersende posisie wat Engels sedert die begin van die 19de eeu in Suid-Afrika gehad het en die groot mag wat dit nog steeds in Suid-Afrika het, kom baie Anglisismes in Afrikaans voor. Engels- en Afrikaanssprekendes leef langs mekaar in Suid-Afrika, Namibië en ander wêrelddele, en kom daagliks met mekaar in aanraking; dus is dit heeltemal natuurlik dat hulle tale in wrywing verkeer en op mekaar 'n invloed sal uitoefen.

Dit is verkeerd om enige woord, uitdrukking of idioom waarvan die bewoording na 'n regstreekse vertaling van die Engelse lyk, sonder meer as Anglisismes te verdoem, want dit is nie noodwendig so nie. Die Engelse en Afrikaanse wyse om ’n begrip uit te druk kan dieselfde wees:

Byvoorbeeld: landowner – grondeienaar

Anglisismes is indringers. Dit voorsien nie in ’n bestaande taalbehoefte nie; inteendeel, hulle verarm Afrikaans (en ander tale), omrede hulle die taaleie uitstoot om vir hulleself plek te maak. Wanneer daar dus ’n eie (Afrikaanse) woord, ’n eie uitdrukking of ’n eie idioom is om ’n persoon se gedagtes in uit te druk en daar nogtans van ’n Engelse vertaling gebruik gemaak word, dan word ongewenste Anglisismes veroorsaak. Nogtans, wanneer die Anglisisme algemeen genoeg gebruik word, vind taalverryking plaas veral in gevalle waar dit lomp strukture vervang en kan dit as deel van Afrikaans beskou word.

Hier volg ’n lys van Anglisismes en die korrekte Afrikaanse uitdrukking:

Doen

Anglisisme Suiwer Afrikaans
Hy doen my 'n guns. Hy bewys my 'n guns.
Dit het niks daarmee te doen nie. Dit het niks daarmee te make nie.
Sy gedrag doen hom eer aan. Sy gedrag strek hom tot eer.
Hy doen nog sy hare in sy kamer. Hy kam/borsel nog sy hare in sy kamer.
Sy laat haar hare by die haarkapster doen. Sy laat haar hare by die haarkapster kap/krul/kleur.
Ek kan nie sonder my motor doen nie. Ek kan nie sonder my motor klaarkom nie.
Jy kan met 'n nuwe baadjie doen. Jy het 'n nuwe baadjie nodig.
Ons span doen vanjaar baie goed. Ons span vaar/presteer vanjaar baie goed.
Hy laat sy huis opdoen. Hy laat sy huis opknap.
Hou jy van braaivleis? Ek doen!. Hou jy van braaivleis? Ja, baie!
Op hierdie brood is vissmeer. Dit doen nie! Dit is nie so nie / is nie / dis nie waar nie/ issie, waar? (gewestelik) / wat jy waar kry?!
Dit sal doen. Dit sal deug. Dit is genoeg; voldoende.
Other Languages
العربية: دخيل إنجليزي
asturianu: Anglicismu
català: Anglicisme
dansk: Anglicisme
Deutsch: Anglizismus
English: Anglicism
español: Anglicismo
eesti: Anglitsism
euskara: Anglizismo
suomi: Anglismi
français: Anglicisme
galego: Anglicismo
hrvatski: Anglizam
hornjoserbsce: Anglicizm
italiano: Anglicismo
қазақша: Англицизм
한국어: 앵글리시즘
Lëtzebuergesch: Anglizismus
lumbaart: Inglesism
lietuvių: Anglicizmas
latviešu: Anglicisms
Nederlands: Anglicisme
norsk: Anglisisme
polski: Anglicyzm
português: Anglicismo
română: Anglicism
русский: Англицизмы
srpskohrvatski / српскохрватски: Anglicizam
shqip: Anglocizmi
српски / srpski: Англицизам
svenska: Anglicism
українська: Англіцизм